Bảo đảm đời sống dân sinh
Trong quá trình triển khai thi công, san lấp mặt bằng một số dự án trên địa bàn, đặc biệt là Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng Khu công nghiệp Vinhomes Vũng Áng đã làm thay đổi hiện trạng thoát lũ tự nhiên khu vực ven sông Quyền, trong khi đó, các hạng mục tiêu, thoát nước và hạ tầng phục vụ tái định cư di dời dân theo quy hoạch chưa được đầu tư, hoàn thành đồng bộ, làm giảm khả năng tiêu thoát lũ tại một số khu vực dân cư, vùng quy hoạch.
Ngoài ra, do cống Tây Yên (phường Sông Trí) bị hư hỏng, không bảo đảm điều kiện vận hành phục vụ điều tiết nước khi có mưa lũ, vô hình đã trở thành nút thắt cổ chai đối với hệ thống thoát lũ tại Vũng Áng.
Theo thông tin từ Ủy ban nhân dân phường Vũng Áng, sau khi dòng chảy sông Quyền và vùng trữ lũ tự nhiên ven sông Quyền bị tác động, mỗi khi mưa lớn xuất hiện, tình trạng ngập úng cục bộ và tiềm ẩn nguy cơ xảy ra ngập úng trên diện rộng đã diễn ra trên địa bàn. Thời gian qua, đời sống, sinh hoạt của hơn 1.000 hộ dân ở các tổ dân phố Cảnh Trường, Trường Yên, Thượng Phong đang chịu nhiều tác động do tình trạng ngập úng trong mùa mưa bão gây ra.
Ông Lê Trọng Tuệ - một trong những hộ dân đang sinh sống tại tổ dân phố Cảnh Trường (Vũng Áng) cho biết, mặc dù khu vực sinh sống của gia đình nằm trong vùng quy hoạch, tuy nhiên do phụ thuộc vào tiến độ triển khai các dự án nên việc di dời, bố trí tái định cư chưa được thực hiện, do đó đời sống, sinh hoạt của người dân gặp rất nhiều khó khăn.
“Chúng tôi mong muốn được nhà nước sớm tổ chức di dời, bố trí tái định cư về nơi ở mới để ổn định cuộc sống”, ông Lê Trọng Tuệ đề xuất.
Cũng theo chia sẻ của đại diện lãnh đạo Ủy ban nhân dân phường Vũng Áng, để ứng phó kịp thời với tình trạng ngập úng, vừa qua, Ủy ban nhân dân tỉnh đã hỗ trợ phường Vũng Áng hơn 6 tỷ đồng để đầu tư xây dựng các công trình cống, tuyến kênh tiêu thoát nước và sửa chữa, nâng cấp tuyến đường giao thông nội đồng thuộc Tổ dân phố Đông Phong.
Từ nguồn hỗ trợ, phường Vũng Áng sẽ đầu tư 2 cống thoát nước tại vùng Đồng Trên và Đồng Biền; đầu tư và sửa chữa tuyến đường dân sinh dài hơn 500m tại tổ dân phố Đông Phong nhằm tăng cường khả năng tiêu thoát, giảm ngập úng cho khoảng 310ha trong đó có 122ha đất trồng lúa; đồng thời bảo đảm sản xuất nông nghiệp, ổn định xã hội, phát triển bền vững, nâng cao thu nhập cho người dân và phù hợp với định hướng phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.
Theo chia sẻ của lãnh đạo Ủy ban nhân dân phường Vũng Áng, Sông Trí, Hoành Sơn, lượng mưa bình quân hằng năm tại Khu kinh tế Vũng Áng khá cao, phân bố không đều thường tập trung vào từ 9 đến tháng 11. Mưa lớn trong thời gian ngắn, địa hình hẹp, dốc, nhiều địa điểm thấp trũng nên rất dễ gây ngập lụt; vì vậy, các địa phương đã chủ động xây dựng các phương án, kịch bản sơ tán nhằm bảo đảm an toàn cho người và tài sản tại khu vực có nguy cơ cao xảy ra ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất.
Hoàn thiện hệ thống hạ tầng thoát lũ
Theo thông tin từ Ban quản lý khu kinh tế Hà Tĩnh, nhằm hoàn thiện đồng bộ hệ thống hạ tầng khu kinh tế, kịp thời đáp ứng công tác phòng, chống ngập úng, thích ứng với biến đổi khí hậu, tháng 6/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đã phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án Hệ thống tiêu thoát lũ, phòng, chống ngập úng Khu kinh tế Vũng Áng, với tổng mức đầu tư gần 1.400 tỷ đồng.
Dự án sẽ xây dựng hồ điều hòa có tổng diện tích mặt nước khoảng 95ha. Tập trung hoàn thiện tuyến kênh T1: Tuyến kênh có chiều dài khoảng 2,75km từ cống Tây Yên cũ đến đê Hòa Lộc; xây dựng phần cửa ra với chiều dài khoảng 700m (đào đắp, gia cố mái bờ kênh và gia cố cửa ra nối tiếp bờ biển), lắp đặt hoàn thiện hệ thống lan can 2 bờ của toàn bộ tuyến kênh T2; đồng thời nâng cấp, mở rộng cầu Tây Yên: Nối dài cầu về phía tây có khẩu độ phù hợp với khẩu độ tuyến kênh kết hợp mở rộng cầu về phía thượng lưu bảo đảm bề rộng quy hoạch.
Theo báo cáo của Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Khu kinh tế Hà Tĩnh (chủ đầu tư dự án), sau khi hoàn thiện các bước chuẩn bị đầu tư, dự kiến tháng 1/2026 dự án sẽ được tổ chức thi công, đầu năm 2030 dự án sẽ được hoàn thành, đưa vào sử dụng.
Cũng theo thông tin từ Ban Quản lý Khu kinh tế Hà Tĩnh, ngoài Dự án Hệ thống tiêu thoát lũ, phòng, chống ngập úng Khu kinh tế Vũng Áng, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh cũng đã đồng ý về chủ trương cho phép Công ty Cổ phần đầu tư Khu công nghiệp Vinhomes Hà Tĩnh tổ chức thực hiện đầu tư xây dựng công trình hệ thống thoát nước mưa khu vực quy hoạch xây dựng Khu công nghiệp trung tâm lô CN4, CN5 thuộc Khu kinh tế Vũng Áng, với tổng mức đầu tư 157 tỷ đồng. Theo kế hoạch, dự án này sẽ được hoàn thành trong năm 2026.
Rõ ràng, khi các dự án được triển khai, hoàn thành sẽ góp phần nâng cao năng lực tiêu thoát lũ cho khu kinh tế Vũng Áng. Tuy vậy, theo tìm hiểu của chúng tôi, trong quá trình các doanh nghiệp, nhà đầu tư đang triển khai các dự án, trước mắt, tỉnh Hà Tĩnh cần chỉ đạo các đơn vị, nhà đầu tư có giải pháp bố trí tổng thể mặt bằng công trường khoa học, bảo đảm quá trình thi công không ảnh hưởng đến các dòng chảy trên các luồng lạch tiêu thoát nước tự nhiên hiện trạng; đồng thời, phân vùng thi công, kết hợp san lấp mặt bằng với tạo đê quây, mương thu nước mưa bảo đảm ngăn nước từ sông Quyền chảy tràn vào khu dân cư, bố trí bơm tiêu chủ động khi cần thiết nhằm rút ngắn thời gian ngập úng.
