Nếu ai bị cuốn hút bởi dòng phim gia đình như “Bánh đúc có xương”, “Ở rể”… thì hẳn sẽ biết tới nữ đạo diễn trẻ Đặng Thái Huyền. Đạo diễn Đặng Thái Huyền sinh năm 1980, tốt nghiệp thủ khoa đạo diễn điện ảnh năm 2003. Cô cũng đã tốt nghiệp Thạc sĩ chuyên ngành Nghệ thuật Điện ảnh & Truyền hình, hiện đang giữ chức Trưởng phòng phim truyện của Điện ảnh Quân đội nhân dân.
Lần đầu tiên đặt chân sang lĩnh vực điện ảnh, Đặng Thái Huyền mang đến cho khán giả một câu chuyện cảm động tới từng thớ thịt khi tái hiện cuộc đời đầy bi kịch, đau đớn tới tận cùng của người đàn bà hậu chiến.
Nữ đạo diễn Đặng Thái Huyền.
- Câu chuyện “Người ở bến sông Châu” của Sương Nguyệt Minh có nhiều chi tiết không giống với câu chuyện “Người trở về” chị kể. Trong “Người trở về”, bi kịch của nhân vật chính dường như được đẩy đỉnh điểm hơn. Có phải là một đạo diễn nữ, chị muốn đẩy số phận nữ lên tới tận cùng của đau khổ?
Tôi đã ngồi với tác giả từ năm 2012 và nói, nếu tác giả nếu đồng ý cho tác phẩm chuyển thể thì xin đặt hàng. Từ lúc đó tôi bị ám ảnh, khi thích nhân vật nào đó như nợ, cứ phải đeo đuổi tới cùng. Khi Tổng cục Chính trị phát động viết kịch bản, ngay lập tức tôi bắt tay vào xây dựng mời chị Lý Thu Dung cùng chắp bút. Tôi sợ yêu cái gì quá sẽ cực đoan và đơn chiều nên có hai người mở ra có hướng đi tốt hơn cho kịch bản. Và như bạn thấy, cô Mây trong phim đau khổ tới tận cùng và tôi vô cùng hài lòng với diễn xuất của dàn diễn viên.
- Tôi thấy chị có một vài bạo dạn khi chọn dàn diễn viên. Ví như Lã Thanh Huyền vào vai cô Mây hay lần đầu tiên để anh chàng chuyên trị vai hiền lành như Thiện Tùng vào vai có phần phản diện và gây cười trong phim?
Tôi rất hài lòng với dàn diễn viên. Đây là phim điện ảnh đầu tay của tôi và tôi khi viết đã đo ni đóng giày cho một vài diễn viên, gửi cho họ đọc trước để họ có thời gian thẩm thấu nhân vật rất lâu. Cho tới lúc diễn hoàn thành rất tốt.
Mọi người cũng nói tôi có vẻ liều lĩnh khi chọn Lã Thanh Huyền vào vai Mây. Khán giả cũng thắc mắc sao không chọn mẫu người như Hoàng Lan trong “13 bến nước”. Nhưng tôi muốn có sự chuyển biến lớn về tư duy nhân vật. Tôi không muốn nhân vật nhìn đã thấy khổ, mong manh. Tôi thích diễn viên phải có nét đẹp hiện đại, xử lý thông minh, tinh tế. Huyền có nét mặt rất lạnh, đôi mắt cô ấy cũng vậy nhưng rất hợp nhân vật. Mây trong phim có thể đẹp nhưng không yếu đuối và phải có những khoảnh khắc lạnh lùng, đưa ra quyết định tự chủ. Đó là một sự chuyển biến trong xây dựng nhân vật của tôi.
- Chị từng gây tiếng vang với những phim truyền hình về đề tài gia đình ăn khách. Lần đầu tiên lấn sân điện ảnh, chị bước qua áp lực và trở ngại với một đạo diễn nữ như thế nào, nhất đây lại là phim về đề tài hậu chiến?
Áp lực không phải của cá nhân mình, là áp lực của ekip chung. Ekip trẻ từ tất cả thành phần nhưng khi bắt đầu làm phim, nếu thấy đó là áp lực sẽ không làm được gì hết. Đây là cuộc chơi nghệ thuật, và chúng tôi phải làm bằng tất cả tâm huyết. Phim có chiến tranh, có những ngày quay lạnh giá nhất nhưng như một gia đình, mỗi ngày quay giống như một cuộc chơi. Trong phim có nhiều chỗ có tiếng cười dù tưởng rất nặng nề, mình muốn làm phim về chiến tranh đừng nặng quá, bi lụy quá khiến người ta bước ra khổi rạp có dư âm nhưng phải có tươi sáng.
- Tôi nghe nói chị đang có nhiều lời mời hấp dẫn và có thể tới đây chị sẽ lấn sân sang lĩnh vực phim giải trí, hành động?
Mình vẫn là người của Điện ảnh Quân đội và chấp hành hãng giao. Nhưng hiện nay, mình rất thú vị nhận lời mời phía nam về dự án phim truyền hình. Tôi từ chối nhiều lời mời làm phim gia đình vì tôi thấy đủ rồi. Tôi muốn khai phá mảnh đất mới, cũng muốn làm phim kinh dị, hành động. Hiện đang có một, hai lời mời về dự án điện ảnh thuần về giải trí ở phía nam. Điều thú vị với tôi là, khi chuyển từ dòng phim này sang dòng phim khác đòi hỏi mình phải luôn luôn sáng tạo, khám phá mình. Tôi cũng muốn thử sức xem mình làm tới đâu và muốn khẳng định Đặng Thái Huyền không chỉ làm phim về chiến tranh hay làm phim về những nhân vật có số phận.
- Làm "nữ tướng" trên trường quay, chị hẳn gặp nhiều khó khăn hơn so với các đạo diễn nam?
Đạo diễn nam nỗ lực một lần thì đạo diễn nữ muốn làm công việc của mình phải nỗ lực mười lần. Muốn thành công và có chút tên tuổi trong nghề, bạn còn phải nỗ lực nhiều hơn nữa. Nghề này mình không thể bằng nam ở sức khỏe, luôn phải tác nghiệp ở điều kiện khắc nghiệt, di chuyển nhiều, công việc của đoàn làm phim nữ tướng phải quán xuyến toàn bộ. Nhưng nếu bạn thấy đó là áp lực thì bạn out, khi đã muốn làm nó phải vượt qua thử thách đó.
Với đạo diễn nữ, người ta thường nói đằng sau người đàn ông thành đạt là người phụ nữ, đằng sau người phụ nữ thành đạt là cả một khoảng trống. Với tôi là đúng, nhưng ông trời không cho ai tất và lấy đi của ai tất cả. Quan trọng là, mình bằng lòng với cuộc sống, với công việc của mình.
- Mạnh mẽ và dứt khoát trên phim trường như chị có lúc nào nao núng trước những bài toán như phim có ăn khách không, có ra rạp nổi hay không?
Những phim truyền hình về đề tài gia đình tôi thấy rất ăn khách. Tôi cho rằng, khi nhận một bộ phim, mình thành công hay không từ khâu kịch bản. Đừng nhận nó miễn cưỡng xô bồ, đừng nhận ẩu nhận đại. Nên khi nhận tác phẩm mình thích thì đã 50% tốt rồi, 50% còn lại là ra trường quay.
Mình tâm niệm với anh em trong nghề, hãy làm bộ phim bằng tất cả lương tâm nghề nghiệp của mình và làm nó một cách nỗ lực nhất đó là đóng góp cho nền điện ảnh Việt Nam rồi.
Tôi muốn chia sẻ rằng, tôi đang ở lúc chín chắn và sung sức khao khát thể hiện mình. Tôi không bắt tay với cái gì tự tạo áp lực cho mình, vì như thế là mình đã thua. Tôi luôn bắt đầu mọi thứ bằng tâm thế 200%, làm bằng tất cả sức lực, còn chưa bắt tay vào, không rõ bán vé được không thì mình đã thua rồi. Áp lực của tôi, nếu có, chỉ là đối với kịch bản xử lý đúng chưa, dồn hết sức cho kịch bản chưa, xử lý đường dây chưa chứ không áp lực bởi dư luận hay điều gì khác.
- Một đạo diễn trẻ thuộc thế hệ 8X muốn gửi gắm gì qua tác phẩm điện ảnh đầu tay của mình khi làm phim về đề tài chiến tranh?
Đây là một sản phẩm của cả ekip trẻ và tôi tự hào khi nó là một sản phẩm của người trẻ nhìn về dòng phim chiến tranh. Tôi muốn người xem thấy có gì khác, có mới, đóng dấu thế hệ 8X làm phim chiến tranh. Để sau đó, thế hệ đàn em tôi nữa, làm phim phải khác đi thì mới có dòng phim phát triển chứ cứ tiếp tục làm phim thế này thì không đi tới đâu và không có gì mới.
* Đặng Thái Huyền được biết đến với thành công của bộ phim truyền hình một tập 13 bến nước. Tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 16, bộ phim của cô đã mang về sáu giải thưởng Bông sen vàng quan trọng gồm Phim xuất sắc nhất thể loại video, Đạo diễn xuất sắc nhất, Quay phim xuất sắc nhất, Nam và nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất.
Cô cũng giành được nhiều giải thưởng khác trong cả phim truyền hình lẫn tài liệu như Tấm bản đồ số phận (Huy chương vàng Liên hoan Truyền hình toàn quốc 2010); Bản tình ca màu xanh (Giải Khuyến khích Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 18); Vũ khúc ánh trăng (2015, Giải A các tác phẩm Văn học nghệ thuật về đề tài lực lượng vũ trang 5 năm một lần); Đất lành (Giải Ban giám khảo Liên hoan Cánh diều vàng 2015); Chung sức cho ngày toàn thắng (Tài liệu, giải C Báo chí quốc gia 2010); Ký ức không thể phai mờ (Tài liệu, Bằng khen báo chí quốc gia 2011)…
Đặng Thái Huyền vừa quay xong bộ phim truyền hình 35 tập “Kẻ thù phụ nữ” ở TP Hồ Chí Minh, phim do hãng Bluelight sản xuất. Đầu tháng 9 này, cô sẽ bấm máy bộ phim “Ráng chiều” do VTV đầu tư sản xuất, trình chiếu trong dự án phim ngắn cuối tuần phát trên VTV1. Ngoài ra, cô cũng đang tiếp tục một bộ phim tài liệu điện ảnh trong dự án phim Chân dung tướng lĩnh của Điện ảnh Quân đội.
