Cục Quản lý tài nguyên nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có Báo cáo số 237/BC-TNN ngày 4/9/2026, đánh giá bước đầu nguy cơ thiếu hụt nguồn nước do ảnh hưởng của El Nino, và đề xuất những giải pháp ứng phó nhằm bảo đảm an ninh nguồn nước trong các tháng cuối năm 2026, đầu năm 2027.

Mỗi bản tin chất lượng nước là kết quả của những chuyến khảo sát, phân tích và dự báo khoa học. Từ hồ Dầu Tiếng đến Đồng bằng sông Cửu Long, những dữ liệu ấy đang trở thành "lá chắn mềm", giúp các công trình thủy lợi vận hành chủ động, bảo vệ nguồn nước và sinh kế của hàng triệu người dân.

Dự báo hiện tượng El Nino trong năm 2026 có khả năng gây ra tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn gay gắt trong mùa khô. Trước tình hình này, ngành nông nghiệp đang khẩn trương, quyết liệt chỉ đạo các địa phương chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp sản xuất nhằm bảo đảm an ninh lương thực và giảm thiểu tối đa thiệt hại.

Hiện tượng El Nino đã chính thức hình thành trên khu vực xích đạo trung tâm Thái Bình Dương và được dự báo tiếp tục mạnh lên trong nửa cuối năm 2026, có khả năng kéo dài sang đầu năm 2027. 

Chính phủ vừa có Nghị quyết số 166/NQ-CP ngày 26/6/2026 ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận số 26-KL/TW ngày 24/4/2026 của Bộ Chính trị về phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn vùng đồng bằng sông Cửu Long giai đoạn 2026 - 2035.

Theo dự báo của ngành khí tượng, thủy văn, hiện tượng El Nino năm 2026 có khả năng gây hạn hán, xâm nhập mặn trong mùa khô các tháng cuối năm 2026 và đầu năm 2027.

Thời gian qua, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long đang chịu nhiều sức ép trong bảo đảm an ninh nguồn nước bởi ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, dòng chảy từ thượng nguồn thay đổi... Những thách thức này đang đặt ra yêu cầu cấp thiết cần quản lý, sử dụng tài nguyên nước hiệu quả, tiết kiệm, bền vững.

Theo nhận định của các cơ quan chuyên môn, hiện tượng El Nino đã xuất hiện, tiếp tục mạnh lên trong những tháng cuối năm, có khả năng kéo dài sang đầu năm 2027. El Nino rất mạnh với xác suất cao sẽ dẫn đến tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, nhất là khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia nhận định, từ ngày 11 đến 20/5, xâm nhập mặn tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long có xu hướng tăng dần vào những ngày cuối tuần. Các địa phương được khuyến cáo chủ động triển khai biện pháp ứng phó nhằm giảm thiểu ảnh hưởng đến sản xuất và sinh hoạt của người dân.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, bảo đảm an ninh nguồn nước trở thành nhiệm vụ cấp thiết và lâu dài. Thực tiễn tại hệ thống thủy lợi phía nam cho thấy, việc ứng dụng khoa học công nghệ trong giám sát, dự báo chất lượng nước không chỉ nâng cao hiệu quả vận hành, mà còn góp phần ứng phó xâm nhập mặn, hướng tới phát triển bền vững.

Chiều 9/5, tại Cần Thơ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện Kết luận số 26-KL/TW ngày 24/4/2026 của Bộ Chính trị về phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn vùng Đồng bằng sông Cửu Long giai đoạn 2026-2035.

Sau thời gian dài đình trệ, dự án chống ngập quy mô 10.000 tỷ đồng tại Thành phố Hồ Chí Minh đã được tái khởi động, bước vào giai đoạn hoàn thiện và chuẩn bị đưa vào vận hành trong thời gian tới.

Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) vừa có văn bản đề nghị các địa phương khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long triển khai các giải pháp phòng, chống hạn, xâm nhập mặn để bảo vệ sản xuất nông nghiệp.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có báo cáo gửi Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia về hiện tượng El Nino và nhận định sớm nguy cơ thiếu hụt nguồn nước trong thời gian tới.

Dự án hợp tác giữa VinFuture và Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), viễn thám và IoT giúp dự báo sớm xâm nhập mặn, bảo vệ nông nghiệp xanh.

Ngày 9/4, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp tổ chức Hội thảo “Nâng cao giải pháp tích trữ nước và chuyển tải, bổ cấp nguồn nước ngọt phục vụ sản xuất, dân sinh thích ứng với biến đổi khí hậu trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp”.

Mùa khô năm nay, Đồng bằng sông Cửu Long lại đối mặt các nguy cơ cháy rừng, xâm nhập mặn, thiếu nước ngọt cục bộ. Đây không còn là những thách thức mang tính thời điểm mà lặp đi lặp lại hằng năm, trở thành phép thử trực tiếp đối với năng lực quản trị rủi ro của toàn vùng.

Từ ngày 2- 6/4, ven biển Đông Nam Bộ có khả năng xuất hiện đợt triều cường cao, tiềm ẩn nguy cơ ngập úng tại khu vực trũng thấp và làm gia tăng xâm nhập mặn, các địa phương cần chủ động ứng phó.

Đồng bằng sông Cửu Long không chỉ là vựa lúa, vựa trái cây và thủy sản lớn nhất cả nước, mà còn đóng vai trò then chốt trong việc bảo đảm an ninh lương thực quốc gia và xuất khẩu.

Dự báo, giai đoạn từ ngày 21-31/3, xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long tăng cao trong những ngày đầu tuần, sau đó giảm dần vào cuối tuần. Độ mặn cao nhất tại các trạm ở mức thấp hơn độ mặn cao nhất tháng 3/2025.

Hiện nay, tình trạng khô hạn, xâm nhập mặn đang làm ảnh hưởng tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp, đời sống người dân thành phố Cần Thơ. Để chủ động thích ứng, ngành nông nghiệp Cần Thơ đang triển khai hàng loạt giải pháp cấp bách nhằm bảo vệ diện tích lúa, vườn cây ăn trái và ổn định đời sống nhân dân.

Trước dự báo xâm nhập mặn có xu hướng gia tăng vào cuối tháng 3/2026, ngành nông nghiệp thành phố Cần Thơ đang khẩn trương triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo vệ sản xuất nông nghiệp và ổn định đời sống người dân.

Trước dự báo tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn tiếp tục diễn biến phức tạp trong mùa khô năm 2026, tỉnh Tây Ninh chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt của người dân.

Mùa khô 2025-2026 được dự báo tiếp tục xuất hiện xâm nhập mặn tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, trong đó đợt cao điểm tại các cửa sông Cửu Long dự kiến tập trung từ ngày 19/3 đến 23/3, với ranh mặn 4g/lít có thể xâm nhập sâu từ 42km đến 55km.

Dự báo, từ ngày 11-20/3, xâm nhập mặn ở đồng bằng sông Cửu Long có xu thế giảm dần vào cuối tuần. Độ mặn tại các trạm phổ biến thấp hơn so với độ mặn cao nhất tháng 3/2025. Theo cơ quan khí tượng, trong mùa khô năm 2025-2026, xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long ở mức thấp hơn năm 2024-2025 và trung bình nhiều năm.

Giữa tháng 2 vừa qua, xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long đã tăng theo kỳ triều cường. Trên sông Vàm Cỏ, ranh mặn 4g/l lớn nhất ở các cửa sông xâm nhập sâu vào đất liền từ 50-55km, sông Cửu Long từ 49-52km.

Mùa khô 2025-2026, xâm nhập mặn tại Đồng bằng sông Cửu Long được đánh giá thấp hơn các năm cực đoan trước đây, song các cơ quan chức năng vẫn chủ động vận hành công trình, triển khai kịch bản ứng phó nhằm kiểm soát mặn, bảo đảm nguồn nước cho sản xuất và dân sinh.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký ban hành Công điện số 15/CĐ-TTg về việc chủ động ứng phó với xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long và hạn hán, cháy rừng ở khu vực Nam Trung Bộ và Đông Nam Bộ.

Ngày 15/2, Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên khai thác công trình thủy lợi Tiền Giang (tỉnh Đồng Tháp) cho biết, mặn đã xâm nhập sâu vào nội đồng trên 50km và đã đến cầu Trường Chính trị (phường Trung An, tỉnh Đồng Tháp), với độ mặn đo được là 0,45g/l.

Hiện nay, hầu hết hệ thống sông lớn như: sông Hồng và sông Đồng Nai,… đều bị xâm nhập mặn, gây ảnh hưởng xấu đến mọi hoạt động sinh hoạt và sản xuất của người dân.