Tuyến đường thôn 3, làng Bát Tràng (xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm) cách chợ gốm một quãng đi bộ, cho nên lâu nay, tuyến đường này không có nhiều khách tham quan ghé thăm. Nhưng gần đây, du khách bỗng trở nên tấp nập vì những đổi thay ở con ngõ yên bình này. Bí thư Đảng ủy xã Bát Tràng Phạm Huy Khôi chia sẻ: “Khi xây dựng nông thôn mới, việc gìn giữ cảnh quan, môi trường của Bát Tràng đã được quan tâm. Đến khi Sở Văn hóa và Thể thao phát động cuộc thi “Gìn giữ đường làng, ngõ phố xanh, sạch, đẹp”, chúng tôi coi đây là dịp để tiếp tục cải tạo cảnh quan, không chỉ đáp ứng nhu cầu cuộc sống người dân, mà còn thu hút khách du lịch. Chúng tôi tuyên truyền đến các gia đình và được mọi người ủng hộ. Các hộ gia đình tự nguyện tháo dỡ bục, bệ, mái vẩy… ảnh hưởng đến giao thông, mỹ quan. Chúng tôi đã tham khảo ý kiến của nhiều người có chuyên môn và chọn điểm nhấn là hai bức tranh tường mang đặc trưng của văn hóa Bát Tràng”. Ở đầu ngõ, chính quyền và người dân địa phương cho tái hiện lại hình ảnh một Bát Tràng tấp nập, thì ở cuối tuyến đường dài 120 m này, là hình ảnh về một di tích trong cố đô Huế sử dụng gạch Bát Tràng. Bức tranh tường thể hiện Bát Tràng trên bến, dưới thuyền được vẽ bằng gam màu trầm, phù hợp với không gian của làng cổ, trở thành điểm đến để chụp ảnh lưu niệm của giới trẻ. Người dân dọc tuyến đường còn trang trí thêm các bồn hoa, chậu hoa khiến không gian trở nên sinh động. Bí thư Đảng ủy xã Bát Tràng Phạm Huy Khôi cho biết, xã Bát Tràng đang nhân rộng thêm những tuyến đường xanh, sạch, đẹp trong năm 2020.
Ngõ 36 đường Xuân Thủy (thuộc Tổ dân phố 14, phường Dịch Vọng Hậu, quận Cầu Giấy) cũng là một minh chứng rõ nét cho thành công của cuộc thi “Giữ gìn ngõ phố xanh, sạch, đẹp”. Từ năm 2018, thông qua vận động, tuyên truyền và nhận được sự đồng thuận của người dân, chính quyền địa phương, cán bộ Tổ dân phố 14 đã có những giải pháp cụ thể để chỉnh trang con ngõ. Qua hơn một năm triển khai, với sự ủng hộ nhiệt tình, tự giác của người dân, ngõ 36 đã sạch sẽ, khang trang hơn. Biển bảng quảng cáo, mái che, mái vẩy của các cửa hàng ở đầu ngõ và những điểm tập kết rác thải sinh hoạt được xóa bỏ. Thay vào đó, người dân đã chỉnh trang, vẽ gần 300 m tranh bích họa trên tường. Không những vậy, mỗi hộ dân ủng hộ 1,2 triệu đồng để sửa đường ống thoát nước, giảm việc ngập úng trong ngõ. Khi triển khai cuộc thi, quận Cầu Giấy còn có sáng kiến sử dụng mạng xã hội bằng cách lập fanpage “Vì quận Cầu Giấy xanh - sạch - đẹp” để người dân có thể phản ánh kịp thời các hiện tượng vi phạm trật tự đô thị, làm ảnh hưởng mỹ quan.
Cuộc thi “Giữ gìn ngõ phố xanh, sạch, đẹp” lần đầu được Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội triển khai năm 2015. Vào thời điểm đó, mỗi quận, huyện thường làm điểm một vài tuyến phố để tham gia chấm điểm. Tuy nhiên, cùng với phong trào xây dựng nếp sống văn minh đô thị đang dần đi vào nền nếp, các địa phương đều có ý thức làm đẹp đường làng, ngõ phố vì chính cuộc sống của người dân. Các quận, huyện đều triển khai bài bản, xây dựng kế hoạch và phát động các xã, phường, tổ dân phố, hay thôn làng triển khai ngay từ đầu năm. Với mục tiêu gìn giữ trật tự, vệ sinh sạch sẽ và tạo cảnh quan môi trường đẹp, cuộc thi được cụ thể hóa bằng 14 tiêu chí, gồm: Không có rác thải tồn đọng; không có quảng cáo rao vặt sai quy định; không tập kết vật liệu xây dựng bừa bãi; trồng hoa, cây cảnh... Cách triển khai của quận Tây Hồ là một thí dụ điển hình. Sau khi phát động cuộc thi tại tất cả các phường trên địa bàn, UBND quận chỉ đạo các cơ quan, đơn vị tổ chức đợt tuyên truyền cao điểm hệ thống truyền thanh của phường về công tác giữ gìn vệ sinh môi trường, trang hoàng đường làng, ngõ phố sạch đẹp; tổ chức kiểm tra chấm điểm tại các phường; tổng vệ sinh định kỳ. Quận cũng sử dụng mạng xã hội để thông tin kịp thời về tình hình vi phạm tại các địa bàn. Nhờ đó, trật tự và văn minh đô thị trên địa bàn quận đã có sự chuyển biến tích cực, nhất là các tuyến đường An Dương Vương, Âu Cơ, Nghi Tàm, và các tuyến đường chung quanh Hồ Tây, Xuân La... Đa số các điểm chân rác, phế thải vật liệu xây dựng sau khi được đoàn kiểm tra chụp ảnh gửi lên nhóm mạng xã hội đã được UBND các phường tiếp thu và kịp thời chỉ đạo các đơn vị chức năng xử lý. Vừa qua, quận Tây Hồ đã khen thưởng một số địa bàn triển khai tốt cuộc thi như: Phường Bưởi, phường Xuân La, phường Quảng An.
Theo Phó Trưởng phòng Nếp sống văn hóa và Gia đình (Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội) Nguyễn Thành Tuyên cuộc thi không giới hạn ở việc chấm điểm mà thông qua đó, Ban Tổ chức muốn nâng cao ý thức của cộng đồng dân cư đối với việc gìn giữ cảnh quan, môi trường. Đến thời điểm này, Sở Văn hóa và Thể thao đã cơ bản hoàn thành việc kiểm tra, chấm điểm các tuyến đường, ngõ phố tham gia cuộc thi. Tuy nhiên, theo đại diện Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, tình trạng “đầu voi, đuôi chuột” vẫn xảy ra tại một số nơi. Khi mới xây dựng tuyến phố xanh, sạch, đẹp thì tốt, nhưng sau đó lại xuất hiện điểm rác tự phát, chiếm giữ vỉa hè, lòng đường. Bởi vậy cần có sự kiểm tra, giám sát thường xuyên cũng như xử phạt nghiêm minh của các cơ quan chức năng.
