Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Lê Văn Thinh, Giám đốc Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Thành phố Hồ Chí Minh nhấn mạnh, trong 7 tháng vừa qua, cùng với hoạt động thường xuyên của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Thành phố đã phối hợp các sở, ban, ngành thành phố triển khai các kế hoạch chi tiết nhằm cụ thể hóa những phần việc được UBND Thành phố giao nhiệm vụ. Hội nghị được tổ chức với mục đích rà soát, đánh giá kết quả công tác giáo dục nghề nghiệp, kịp thời chấn chỉnh, khắc phục, khai thông các điểm nghẽn, hạn chế trong công tác giáo dục nghề nghiệp, việc triển khai các chủ trương, chính sách mới trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp và trao đổi, giải đáp các vướng mắc phát sinh trong thực tiễn công tác.
Theo đó, ông Lê Văn Thinh đề nghị các đại biểu tập trung trao đổi, thảo luận, phân tích, đánh giá những thuận lợi, khó khăn, nguyên nhân chủ quan, nguyên nhân khách quan trong việc thực hiện công tác tuyển sinh các trình độ giáo dục nghề nghiệp. Đồng thời, đánh giá kết quả việc giới thiệu, giải quyết việc làm cho người học sau tốt nghiệp; công tác theo dõi người học có việc làm phù hợp ngành, nghề đã học; tỷ lệ người học có việc làm sau khi tốt nghiệp.
Bên cạnh đó, đánh giá công tác kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục nghề nghiệp, kiểm định chất lượng chương trình đào tạo theo tiêu chuẩn quy định của Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội và do các tổ chức kiểm định quốc tế thực hiện. Công tác đầu tư, nâng cấp, xây dựng cơ sở vật chất, mua sắm phương tiện kỹ thuật dạy học để nâng cao chất lượng đào tạo, đặc biệt là việc triển khai đào tạo; công tác hợp tác với doanh nghiệp trong quá trình tổ chức hoạt động giáo dục nghề nghiệp tại các đơn vị. Đặc biệt công tác hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, việc công nhận văn bằng, chứng chỉ trong các chương trình hợp tác quốc tế tại các đơn vị; công tác đào tạo cho các đối tượng chính sách trên địa bàn thành phố, đặc biệt là đào tạo cho thanh niên hoàn thành nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an, những bất cập nào trong thực tiễn dẫn đến việc nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp từ chối đào tạo cho đối tượng này khi sử dụng thẻ học nghề trong thời gian vừa qua.
Thông tin tại buổi lễ, ông Nguyễn Chí Thành, Trưởng phòng Giáo dục nghề nghiệp Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Thành phố cho biết, trong 7 tháng đầu năm 2024, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố đã tuyển sinh được 134.151 người học; bao gồm: 4.624 sinh viên cao đẳng, 3.821 học sinh trung cấp, 125.706 học viên sơ cấp và đào tạo thường xuyên. So với cùng kỳ năm 2023, kết quả tuyển sinh của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh tăng 12%. Tuy nhiên, so với chỉ tiêu năm 2024, kết quả tuyển sinh các trình độ giáo dục nghề nghiệp mới đạt hơn 42,58%.
Theo ông Thành, kết quả tuyển sinh các hệ đào tạo của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp vượt 12% so với cùng kỳ năm 2023 nhưng các nghề trình độ sơ cấp và đào tạo dưới 3 tháng chiếm tỉ trọng lớn, các trình độ cao đẳng, trung cấp chiếm tỉ trọng thấp. Do trong 7 tháng đầu năm là thời điểm tuyển sinh của các trường đại học, các trường trung học phổ thông ngoài công lập nên việc các cơ sở giáo dục nghề nghiệp bị cạnh tranh và kết quả tuyển sinh các trình độ cao đẳng, trung cấp thấp là điều khó tránh khỏi.
“Đặc biệt, thông tin của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp không có trên Hệ thống hỗ trợ tuyển sinh chung của Bộ Giáo dục và Đào tạo nên học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông và phụ huynh không có điều kiện để tiếp cận, tìm hiểu hoặc tạo ra tâm lý băn khoăn về chất lượng của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp”, ông Thành nói.
Bên cạnh đó còn có một số nguyên nhân khác dẫn đến công tác tuyển sinh chưa tốt là còn có đơn vị thực hiện công tác tuyển sinh không hiệu quả, chưa thu hút người học; có đơn vị không thực hiện việc cập nhật báo cáo trên hệ thống thông tin điện tử nên số liệu chưa phản ánh đầy đủ kết quả tuyển sinh…
Tại hội nghị, ông Trần Văn Tú, Hiệu trưởng Trường cao đẳng Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, cũng thông tin tình hình tuyển sinh của trường không có nhiều thay đổi tích cực. Theo đó, chỉ tiêu tuyển sinh của trường năm 2024 là 3.030 sinh viên, đến nay mới tuyển sinh đạt 60% chỉ tiêu.
Theo ông Trần Văn Tú, khó khăn trong công tác tuyển sinh của Trường cao đẳng Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh cũng là khó khăn chung của các trường khối cao đẳng, trung cấp. Nguyên nhân chính là phần lớn người dân còn nặng tâm lý phải cho con học đại học, chưa hiểu hết về hệ giáo dục nghề nghiệp, học nghề nên các trường nghề rất khó phát triển tuyển sinh.
Một nguyên nhân khác là 2 năm nay, Bộ Giáo dục-Đào tạo giao quyền cho các trường đại học tự xác định chỉ tiêu nên chỉ tiêu của từng trường rất lớn, hầu như vét hết học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông. Bên cạnh đó, công tác truyền thông về giáo dục nghề nghiệp hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế. Do đó, để cho người dân hiểu đúng về giáo dục nghề nghiệp rất khó, phụ huynh vẫn e ngại khi lựa chọn cho con học trường nghề.
Tại hội nghị, một số đại biểu đến từ các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tham gia thảo luận nhiều nội dung khác như thuận lợi và khó khăn trong công tác đào tạo đối tượng đặc thù, bộ đội xuất ngũ, lao động thất nghiệp; công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn; công tác kiểm định và đánh giá chất lượng cơ sở giáo dục nghề nghiệp, chương trình đào tạo…
Phát biểu kết luận hội nghị, ông Lê Văn Thinh, Giám đốc Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Thành phố Hồ Chí Minh đánh giá công tác tuyển sinh cao hơn 12% so cùng kỳ năm 2023 là tín hiệu phấn khởi cho việc hoàn thành chỉ tiêu vào cuối năm.
Tuy nhiên vẫn còn tiềm ẩn nhiều lo lắng khi trình độ cao đẳng, trình độ trung cấp có kết quả tuyển sinh còn thấp. Điều này được nhận diện từ yếu tố khách quan nhưng các yếu tố chủ quan của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cũng cần được quan tâm cải thiện trong thời gian 5 tháng còn lại của năm 2024.
Ông Thinh nhắc lại một số hạn chế của hệ thống giáo dục nghề nghiệp hiện nay như còn có vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, công tác kiểm định chất lượng giáo dục nghề nghiệp chưa được nhiều cơ sở quan tâm thực hiện… Để hoạt động của hệ thống giáo dục nghề nghiệp của thành phố ổn định, phát triển hơn trong thời gian tới, ông Lê Văn Thinh đề nghị, các đơn vị quan tâm triển khai thực hiện một số nội dung quan trọng như:
Các trường phải tập trung rà soát, chấn chỉnh các thiếu sót trong quá trình tổ chức hoạt động đào tạo, không vi phạm các hành vi sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp; các trường phải tìm kiếm, chủ động áp dụng các phương thức tuyển sinh hiệu quả hơn các cách thức đang triển khai. Đồng thời, cần phối hợp các cơ quan truyền thông, báo chí để đưa thông tin đến với xã hội về ngành nghề đào tạo, cơ hội việc làm trong nước và ngoài nước, cơ hội học tập ở trình độ cao hơn…
Ngoài ra, Giám đốc Sở Lao động-Thương binh và Xã hội Thành phố Hồ Chí Minh, đề nghị các trường thực hiện các giải pháp nâng cao hiệu quả đào tạo như: đa dạng hóa, linh hoạt hóa các hình thức đào tạo để người học có thể đăng ký học theo nhu cầu; tăng cường phối hợp doanh nghiệp trong quá trình tổ chức hoạt động đào tạo; phát triển các chương trình đào tạo theo hướng mở, liên thông giữa các trình độ…
