Khan hiếm mặt bằng chung cư cũ
Trong vai một người đi thuê nhà, chúng tôi dạo quanh một số khu chung cư cũ ở quận 1, thuộc các tuyến đường Lê Lợi, Nguyễn Huệ, Lý Tự Trọng, Tôn Thất Đạm... thì nhận thấy một thế giới thương mại rất lớn tại những khu chung cư xuống cấp, cũ kỹ này. Nếu không chú ý, khách qua đường sẽ không nhìn thấy lối vào chung cư Lý Tự Trọng (đối diện Vincom Center) bởi trước lối ra vào là một phòng tranh. Đi vào bên trong là một bãi đậu xe cho cư dân và lối đi bộ, kèm theo là cầu thang máy cũ kỹ. Nộp bốn nghìn đồng cho người “gác cổng”, tôi và cô bạn đi cùng mới được đi thang máy. Chung cư có bốn tầng nhưng chúng tôi bấm nút số 3 để ra ngoài. Đập ngay vào mắt là nhiều bảng hiệu, biển báo kinh doanh, chỉ dẫn đường, nhà hàng, shop thời trang... Hầu hết những căn chung cư ở đây đều được phân nhỏ, trung bình một căn hộ chia làm hai đến ba phòng, dành cho ba người thuê. Tùy theo diện tích, vị trí căn hộ, số tầng lầu mà giá cho thuê dao động từ 10 đến 50 triệu đồng.
Nhân viên một công ty hoạt động trong lĩnh vực nghiên cứu bất động sản đang thuê một nửa diện tích căn chung cư tại lầu ba cho biết, công ty thuê diện tích 40 m2, với giá 1.300 USD (tương đương gần 30 triệu đồng/tháng). “Nếu ở tầng 2, căn hộ gần cầu thang hơn thì giá có thể cao nữa. Nhưng mặt bằng tại đây luôn “hot” vì người này dọn đi là có người khác thuê lại liền” - nhân viên của công ty này lý giải thêm.
Sống mấy chục năm ở chung cư Lý Tự Trọng, chú Long ở căn hộ số 49, lầu 4 cho biết: Ở đây có hơn 30 căn hộ chung cư, nhưng chỉ vài căn là có người ở, còn lại cho thuê kinh doanh các mặt hàng như quần áo thời trang, tranh, cà-phê, quán ăn...
Tiếp tục hành trình đến chung cư cũ trên đường Tôn Thất Đạm - quận 1 (đoạn đối diện Ngân hàng Nhà nước), chúng tôi thật sự ngỡ ngàng và không thể tin được một chung cư hơn 100 năm tuổi này lại sầm uất bởi nhiều bảng hiệu kinh doanh treo dày đặc. Bỏ qua những cửa hàng ở tầng trệt, theo bảng chỉ dẫn lòng vòng đi lên lầu, chúng tôi ghé vào một tiệm bán quần áo. Một chủ shop hàng còn rất trẻ cho hay, nhà của chị ở, cho nên không tốn tiền thuê, nhưng nếu thuê thì một phòng tầm 8 m2 cũng phải bốn đến năm triệu đồng/ tháng, còn cả căn hộ là 10 triệu đồng/tháng.
Có cầu ắt có cung
Phương Nhi, chủ một shop thời trang nằm trong khu vực lầu 2 của chung cư Lý Tự Trọng cho biết, giá thuê một căn hộ tại chung cư này không rẻ hơn so mặt bằng tại những tuyến đường chính thuộc trung tâm quận 3 (từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng/căn hộ), nhưng do shop đã có một lượng khách nhất định, nhất là du khách nước ngoài, khách là nhân viên làm việc văn phòng có thu nhập khá ở các tòa nhà chung quanh, chưa kể đây là khu vực trung tâm cho nên dù chi phí cao, họ vẫn dễ dàng chấp nhận.
Rời shop thời trang, chúng tôi qua quán cà-phê có bán cơm trưa văn phòng ở chung cư Nguyễn Huệ. Thật bất ngờ, vì nếu đến trễ sau 11 giờ 30 phút là chúng tôi không có chỗ, dù diện tích quán chứa khoảng hơn 50 khách. Nhiều người làm việc tại những tòa nhà gần đó cho biết, không có chọn lựa nào tốt hơn cho bữa trưa tại các chung cư cũ chung quanh khu vực này. Bởi, họ có thể đi bộ, chỗ ngồi mát mẻ, thức ăn, giá cả tương đối ổn. Chưa kể phong cách trang trí của các quán này thường rất đẹp, mầu sắc nhẹ nhàng, không gian yên tĩnh.
Còn ở chung cư cũ trên đường Nguyễn Huệ (quận 1), chúng tôi cũng không mấy ngạc nhiên khi các quán cà-phê luôn đông khách. Một phần ba trong số này là khách nước ngoài. Những người dân chung quanh cho biết, từ khi các trung tâm thương mại, văn phòng các công ty mọc lên, nhất là từ khi phố đi bộ Nguyễn Huệ hoạt động thì nhiều người lại thích lên các chung cư cũ để thuê kinh doanh. Vì vậy mà giá nhà ngày càng tăng.
“Phần lớn những người thuê tại các chung cư này là các bạn trẻ, mới bắt đầu khởi nghiệp, chưa có điều kiện ra ngoài các vùng ven. Hơn nữa, nhiều mặt hàng kinh doanh ở đây rất thu hút và thích hợp cho giới trẻ. Vì vậy mà các chủ shop chấp nhận chịu “chui” lên lầu chung cư cũ thay vì ra vùng ven”- Thanh Thủy, một người có kinh nghiệm “săn” quần áo tại các shop ở chung cư cũ nhận xét.
Theo Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh Lê Hoàng Châu, tại Điều 80 Nghị định 99/2015/NĐ-CP Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Nhà ở, quy định từ 10-6-2015, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân phải chuyển hoạt động kinh doanh sang địa điểm khác. Điều này cho thấy, hoạt động kinh doanh đang diễn ra tại các chung cư cũ trên địa bàn thành phố là vi phạm pháp luật.
TP Hồ Chí Minh hiện có khoảng 474 chung cư cũ, 50% trong số này là những chung cư đã xuống cấp trầm trọng, cần phải cải tạo, xây mới. Lãnh đạo thành phố đang kêu gọi các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia đầu tư nhằm tạo chỗ ở an toàn cho người dân, đồng thời chỉnh trạng đô thị thành phố. Thế nhưng, thực trạng kinh doanh đang diễn ra tại các chung cư cũ, xuống cấp nghiêm trọng ngay tại trung tâm thành phố, liệu có bảo đảm việc phòng cháy, chữa cháy, bảo đảm an toàn tính mạng cho người dân định cư, trao đổi mua bán tại đây không?
