Sau thời gian dài học tập căng thẳng, kỳ nghỉ hè là dịp trẻ được nghỉ ngơi, vui chơi, thư giãn. Trái với tâm lý vui mừng của trẻ khi được xả hơi, các bậc phụ huynh lại loay hoay giải bài toán bố trí chăm và trông con trong dịp hè. Con nghỉ, bố mẹ vẫn phải đi làm, quản lý các con an toàn đã khó, làm thế nào để con có kỳ nghỉ hè vui chơi, giải trí thú vị và bổ ích lại càng khó hơn. Bởi vì ở thành phố không gian vui chơi, giải trí của trẻ em ngày càng bị thu hẹp, nhường chỗ cho các khu đô thị mới, các bãi trông xe, các điểm bán hàng. Do không có sân chơi, nhiều em đã dùng vỉa hè làm sân cầu lông, sân bóng, hoặc "nướng" thời gian vào in-tơ-nét để chat, chơi điện tử. Không ít trong số đó đã sa đà vào các trò chơi mang tính bạo lực hoặc có nội dung đồi trụy, dễ làm phát sinh ở các em những suy nghĩ tiêu cực. Còn ở các vùng nông thôn, miền núi, do điều kiện kinh tế khó khăn, tình trạng thiếu sân chơi và các hoạt động hè cho trẻ em cũng càng trở nên hiếm hoi hơn.
Chị Nguyễn Thị Mai (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) than phiền: "Nghỉ hè là quãng thời gian tôi phải lo lắng nhất. Cả hai con trai đang ở độ tuổi rất hiếu động. Tôi muốn cho các cháu tham gia các khóa học về kỹ năng sống, nhạc họa, hoặc một học kỳ quân đội để rèn luyện cho cháu, nhưng những khóa học này học phí cũng khá cao và cũng không dễ dàng để đăng ký. Vì vậy, ngày thường bố mẹ đi làm, các cháu chỉ còn biết xem ti-vi và chơi điện tử". Do thiếu các hoạt động vui chơi giải trí, cho nên phần lớn sinh hoạt hè của các em chỉ loanh quanh ở nhà và học thêm theo yêu cầu của bố mẹ.
Cùng chung tâm trạng này, em Thu Hiền ở Khu đô thị Mỹ Đình (Hà Nội) cho biết: "Lâu nay em không có khái niệm nghỉ hè đúng nghĩa. Vì cứ vào dịp hè, là bố mẹ lại bắt em đi học thêm các môn Văn, Toán, Ngoại ngữ...
Nhiều khi em cũng muốn được tham gia sinh hoạt hè và hoạt động nào đó vào buổi tối, nhưng ở khu phố em mấy năm nay, hoạt động này diễn ra rất ít, thậm chí, có năm không có hoạt động gì". Thiếu sân chơi, lại không có ai quản lý, dẫn đến những hoạt động ngày hè của các em mang tính tự phát, ảnh hưởng đến nhân cách thậm chí cả tính mạng của các em. Điều đáng nói, trong khi hoạt động ý nghĩa đối với trẻ em trong ngày hè vẫn còn là "bài toán khó" không chỉ đối với các bậc phụ huynh, thì với vai trò nòng cốt, là nơi tập hợp các em thanh, thiếu niên, tổ chức đoàn thanh niên các cơ sở vẫn chưa thể hiện hết vai trò của mình trong việc tổ chức các hoạt động thu hút được đông đảo các em vào các hoạt động hè.
Lý giải vấn đề này, Bí thư Đoàn quận Cầu Giấy (Hà Nội) Ngô Ngọc Phương cho biết, mỗi dịp hè đến, mặc dù Quận Đoàn đều tổ chức lớp tập huấn phụ trách hè cho hơn 150 đoàn viên, thanh niên, sinh viên tình nguyện các cơ sở với các nội dung hướng dẫn kỹ năng, tổ chức trò chơi tập thể, trò chơi dân gian, nhảy dân vũ; thăm, tặng quà trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn nhân Ngày Quốc tế thiếu nhi... Đoàn thanh niên tám phường trên địa bàn quận còn phối hợp UBND phường, cùng các ban, ngành, đoàn thể tổ chức lễ vào hè cho thiếu nhi trên địa bàn dân cư, phân công đoàn viên, thanh niên tham gia hướng dẫn sinh hoạt hè cho thiếu nhi tại 106 cụm dân cư của tám phường. Mỗi cụm sinh hoạt hè đều bảo đảm số lượng từ hai đến ba thanh niên tham gia phụ trách. Bên cạnh đó, các cấp bộ đoàn còn chú trọng giáo dục truyền thống, đạo đức nếp sống, giáo dục pháp luật cho thanh, thiếu niên trên địa bàn thông qua việc tổ chức các hội thi, trò chơi dân gian, đố vui có thưởng, thi văn nghệ. Hè năm 2015, đoàn viên, thanh niên còn triển khai hoạt động "Vì đàn em thân yêu", tuyên truyền, phổ biến cho các em thiếu nhi tham gia các lớp học phổ cập bơi do Trung tâm thể thao quận tổ chức... Song, thực tế lâu nay việc tổ chức sinh hoạt hè cho các em ở các khu phố, cụm dân cư vẫn còn chưa phát huy hiệu quả như mong muốn, nhất là chưa thu hút được các em tham gia. Nguyên nhân chủ yếu là do mô hình và nội dung sinh hoạt hè ở nhiều nơi còn nghèo nàn, không sinh động, công tác tổ chức chưa thường xuyên. Phần lớn các chi đoàn cơ sở hoạt động còn yếu, không phát động được những phong trào có sức lôi cuốn, thu hút đông đảo thanh, thiếu nhi tham gia. Ở các trường học cũng chưa quan tâm việc sinh hoạt hè cho học sinh tại nơi cư trú, coi đây như một việc bình thường, đến hẹn lại lên và không ảnh hưởng gì đến chất lượng đoàn viên, đội viên. Chính điều đó, đã tạo nên sức ỳ cho thanh niên, thiếu nhi khi trở lại trường để tham gia các phong trào đoàn, đội do nhà trường phát động.
Để giúp các em có một mùa hè vui tươi, bổ ích và lý thú, các cấp, các ngành, địa phương, cần sớm có kế hoạch trong việc duy tu, tôn tạo, xây dựng mới các điểm vui chơi an toàn, thân thiện đối với trẻ... Tổ chức đoàn thanh niên các cấp, nhất là ở cơ sở, cần phát huy hơn nữa vai trò của mình trong việc tạo ra những hoạt động hè sôi nổi, hấp dẫn đa dạng hóa hình thức tổ chức, tạo ra những sân chơi giải trí lành mạnh cho các em như chơi các môn thể thao, tổ chức tủ sách thích hợp cho các em đọc hoặc tổ chức các buổi sinh hoạt văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao, những buổi đi cắm trại ở công viên, đi thăm các di tích lịch sử... Và hơn hết, từ mỗi gia đình, các bậc phụ huynh nên quan tâm, có biện pháp quản lý, không nên để trẻ sa đà vào các trò chơi vô bổ, thiếu lành mạnh, ảnh hưởng xấu sức khỏe cũng như sự phát triển tâm hồn và trí tuệ của trẻ em.
| "Để có kỳ sinh hoạt hè hiệu quả và đáp ứng kỳ vọng của các em, trước hết, cách thức tổ chức phải nghiêm túc, bài bản tránh hình thức. Đoàn thanh niên các cấp cần thể hiện rõ vai trò phụ trách, giáo dục thanh, thiếu niên; năng động, trách nhiệm hơn trong việc tổ chức các buổi sinh hoạt, các lớp sinh hoạt hè phù hợp với từng khu vực, địa phương". NGÔ NGỌC PHƯƠNG Bí thư Quận Đoàn Cầu Giấy, Hà Nội |
| "Tôi mong rằng, tại mỗi phường, xã nên quan tâm, tạo điều kiện mở nhiều lớp năng khiếu hơn với các môn học đa dạng phong phú cho các cháu tham gia. Các buổi sinh hoạt hè ở thôn, xóm, khu phố cần có sự thay đổi nội dung thường xuyên, tránh nhàm chán cho các cháu". NGUYỄN VĂN TRUNG (Phường Cống Vị, Ba Đình, Hà Nội) |
| "Việc tổ chức sinh hoạt hè ở địa phương là việc làm hết sức có ý nghĩa, không chỉ góp phần tạo sân chơi lành mạnh cho các em mà còn giúp gia đình và địa phương quản lý các em trong những tháng nghỉ hè. Tuy nhiên, để thu hút đông đảo các em học sinh tham gia sinh hoạt hè cần tổ chức các hoạt động đa dạng, phong phú hơn". HƯƠNG MAI Giáo viên, phụ trách đoàn khu Mỹ Đình, Hà Nội |