Những hậu quả do sốt rét ở trẻ em

Những hậu quả của bệnh sốt rét đối với trẻ em

Suy dinh dưỡng

Sốt rét ở phụ nữ có thai dễ dẫn đến tình trạng đẻ non và trẻ đẻ thiếu cân - là nguyên nhân làm tăng các trường hợp tử vong của trẻ ngay sau khi sinh và ảnh hưởng đến sự phát triển trí tuệ ở trẻ sau này. Ở các nước đang phát triển, sự quan tâm đến trẻ sinh thiếu cân rất hạn chế và chưa quan tâm đến điều trị chứng hạ đường huyết - một vấn đề phố biến ở trẻ sinh thiếu cân, trong khi đây có thể là nguyên nhân dẫn đến những tổn thương về não.

Tổn thương thần kinh: Khoảng 7% trẻ sống sót sau khi bị sốt rét ác tính (mà biểu hiện đặc trưng cơ bản là hôn mê sâu và co giật) đã để lại những hậu quả nghiêm trọng về thần kinh như: thể trạng yếu, tê liệt, mù loà, những vấn đề liên quan đến phát âm và động kinh. Động kinh là một căn bệnh rất ít trường hợp chữa trị được, thậm chí không thể chữa trị khỏi được và nó cũng là một nguyên nhân dẫn đến tử vong khi không kiểm soát được những cơn co giật ở trẻ. Những trẻ may mắn bình phục sau sốt rét ác tính nhưng vẫn có thể gặp phải những vấn đề khá nghiêm trọng về nhận thức như rất khó tập trung, khó khăn trong việc định đoạt các công việc ngay từ đầu, các vấn đề liên quan đến phát âm và ngôn ngữ. Những điều đó tạo nên bất lợi cho trẻ trong quá trình học tập sau này.

Thiếu máu: Thiếu máu ở trẻ em có thể do nhiều nguyên nhân như thiếu hụt về dinh dưỡng, nhiễm giun móc và HIV. Ở các nước có sốt rét lưu hành thì sốt rét là một nguyên nhân quan trọng dẫn đến trẻ bị suy dinh dưỡng. Điều đáng nói là sốt rét kháng thuốc ở trẻ càng làm cho tình trạng thiếu máu trầm trọng hơn. Việc thiếu hụt hồng cầu do sốt rét ác tính là nguyên nhân dẫn đến từ 190.000- 974.000 trẻ em dưới 5 tuổi tử vong mỗi năm. Truyền máu có thể là biện pháp hữu hiệu giúp trẻ cải thiện tình trạng thiếu máu nhưng việc  thiếu hụt hồng cầu vẫn có thể đưa các em đến nguy cơ cao bị lây nhiễm HIV và các căn bệnh khác có nguồn gốc từ máu.

Sốt: Theo ước tính, hằng năm ở châu Phi có từ 1,6-5,4 triệu lượt trẻ em bị sốt rét, điều này phần lớn có nguyên nhân từ điều kiện địa lý và dịch tễ. Trẻ em từ 4 tháng tuổi trở lên rất dễ bị sốt rét. Sốt làm trẻ biếng ăn nên làm trầm trọng hơn tình trạng suy dinh dưỡng. Đối với những trẻ lớn trong gia đình có người mắc sốt rét thường phải phụ giúp cha mẹ làm việc nhà và điều đó làm trẻ mất khá nhiều thời gian cho học tập.

Cách phòng tránh bệnh sốt rét cho trẻ em

Cách phòng bệnh tốt nhất là không để trẻ bị muỗi đốt bằng cách nằm màn tẩm hóa chất để chống muỗi, kể cả ban ngày. Màn tẩm hóa chất đã góp phần làm giảm tỷ lệ tử vong do tất cả các nguyên nhân đối với trẻ em dưới 5 tuổi với tỷ lệ xấp xỉ 20%. Sử dụng loại màn này đã góp phần làm giảm 0,5 triệu ca tử vong mỗi năm do sốt rét tại khu vực nam sa mạc Sahara. Ở Việt Nam, dự án quốc gia phòng chống sốt rét đã rất tích cực truyền thông để mọi người, đặc biệt là những người sống trong vùng sốt rét lưu hành, người làm nương ngủ rẫy, dân di cư tự do đến vùng có sốt rét đều phải nằm màn khi ngủ để tránh muỗi đốt với thông điệp: Không để muỗi sốt rét truyền bệnh, sẽ không mắc bệnh sốt rét.

Đối với trẻ em, cha mẹ của trẻ nên chủ động trong việc phòng bệnh cho trẻ tại nhà cũng như khi trẻ theo cha mẹ làm nương rẫy hay vào vùng sốt rét bằng cách uống thuốc phòng sốt rét, phát quang bụi rậm quanh nhà, đậy kín đồ chứa nước để muỗi không có chỗ đẻ trứng... Khi trẻ bị sốt rét, cha mẹ của trẻ cần đưa trẻ đến trạm y tế để trẻ được khám và điều trị theo đúng chỉ định của thầy thuốc. Bên cạnh đó, cần cho trẻ uống đủ nước, ăn những thực phẩm bổ dưỡng và dễ tiêu hóa để giúp trẻ nhanh chóng hồi phục sức khỏe.