Tính ra, mỗi năm, nhờ không phải trả thêm tiền thuê nhà trọ và được hưởng giá điện, nước theo quy định của Nhà nước cho nên hơn 1,1 triệu người, chủ yếu là công nhân, người lao động nghèo và học sinh, sinh viên đang trú ngụ tại 64 nghìn phòng trọ trên địa bàn thành phố đã tiết kiệm được hàng trăm tỷ đồng. Ðồng thời góp phần không nhỏ giúp thành phố thực hiện tốt nhiệm vụ an sinh xã hội cho người dân trên địa bàn. Cách làm này đã được nhiều tỉnh, thành phố học hỏi và nhân rộng ra khắp cả nước. Năm nay, dù giá cả các loại hàng hóa có nhiều biến động, tình hình kinh tế khó khăn, nhưng các chủ nhà trọ đã ký cam kết không tăng giá vẫn thực hiện đúng lời hứa của mình. Tuy nhiên, cũng cần có cách nhìn công bằng hơn đối với các chủ nhà trọ đã thực hiện đúng cam kết của mình và cần có thêm những cơ chế, chính sách để hỗ trợ cho hành động đầy tính nhân văn của họ. Bởi có một thực tế là khi không tăng giá nhà trọ, thu nhập của họ không những đứng yên mà còn bị giảm sút nhiều vì tình hình lạm phát do giá cả các mặt hàng thiết yếu tăng cao. Cụ thể là từ năm 2007 đến nay, nhất là trong hai năm 2011 và 2012, giá điện đã tăng 63%, nước tăng 79%, ga tăng 72% và lãi suất ngân hàng có thời điểm tăng 100%. Năm năm trước, lãi suất ngân hàng chỉ có 11,2% thì năm nay có thời điểm lên đến 20,4%. Theo dự báo của các chuyên gia kinh tế, tình hình kinh tế năm 2013 sẽ rất khó khăn, nhất là giá cả một số mặt hàng thiết yếu đều tăng như điện, nước, hàng hóa tiêu dùng. Ðiều này chắc chắn sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến thu nhập, đời sống của gia đình các chủ nhà trọ và sẽ khiến không ít người trong số họ sẽ buộc phải hủy bỏ cam kết để tăng giá thuê phòng trọ. Nhưng nếu điều đó xảy ra, đồng nghĩa với việc đời sống của người ở trọ chủ yếu là công nhân, người lao động, sinh viên nghèo sẽ lâm vào cảnh khốn khó hơn trước. Những bữa cơm vốn dĩ đã rất đạm bạc của họ sẽ lại teo tóp hơn nữa, những chi tiêu tối thiểu cho cuộc sống sẽ phải tiết giảm hơn nữa để bù vào giá nhà trọ tăng. Do đó, để duy trì được phong trào không tăng giá nhà trọ như thời gian qua, thành phố cần có thêm các cơ chế, chính sách để hài hòa lợi ích giữa chủ nhà trọ và người thuê trọ chứ không thể cứ vận động họ hy sinh quyền lợi mãi được.
Vậy chia sẻ bằng cách nào? Trước hết cần thấy rõ một điều là việc không tăng giá thuê phòng của các chủ nhà trọ là một giải pháp có tác dụng thiết thực trong vấn đề an sinh xã hội cho người nghèo, vì nó tác động trực tiếp vào đời sống của những đối tượng cần quan tâm không qua bất kỳ một khâu trung gian nào. Tới đây, những người lao động nghèo vẫn là đối tượng chủ yếu của công tác an sinh xã hội. Vì thế, khoản kinh phí dành cho công tác này, nên chăng là trích ra một phần để hỗ trợ cho những chủ nhà trọ luôn thực hiện tốt cam kết không tăng giá. Ðó là một nguồn hỗ trợ đáng kể. Mặt khác, cần nên cân nhắc tới khả năng để các chủ nhà trọ tăng giá cho thuê ở mức hợp lý. Nghĩa là chỉ cần đủ bù đắp các chi phí tăng thêm do sự tăng giá của các mặt hàng thiết yếu trên thị trường. Ðây là giải pháp đang được các chủ nhà trọ đề xuất: chỉ tăng không quá 10% giá đang cho thuê; thu tiền điện, nước đúng giá quy định. Vận động các doanh nghiệp hỗ trợ công nhân 10% tiền thuê nhà trọ (khoảng 40.000 đồng/công nhân/tháng). Ðối với thành phố, cần có khoản cho vay với lãi suất thấp, thậm chí là không tính lãi suất khi cho các chủ nhà trọ vay để xây dựng, sửa chữa, nâng cấp nhà trọ cho thuê; tiếp tục kiến nghị Chính phủ miễn 100% thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân trong năm 2013 đối với người có phòng cho thuê; chỉ đạo ngành điện, ngành nước giảm thủ tục phiền hà cho người đăng ký định mức (xác nhận danh sách người thuê phòng trọ 6 tháng/lần thay vì 1 tháng/lần như hiện nay, tính định mức cả trẻ em)... Nếu thực hiện được các giải pháp đó một cách đồng bộ và kịp thời để các chủ nhà trọ không thua thiệt mãi thì mới có thể duy trì và phát triển cuộc vận động đầy tính nhân văn là không tăng giá cho thuê nhà trọ, giúp cho hàng triệu người lao động bớt phần khó khăn.
