Hồ Chí Minh với chống quan liêu, tham nhũng, nâng cao đạo đức cách mạng

ND - Là người sáng lập Ðảng ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn quan tâm rèn luyện đạo đức cách mạng cho cán bộ, đảng viên, đồng thời Người cũng kiên quyết đấu tranh chống bệnh quan liêu, cá nhân chủ nghĩa trong Ðảng.

Ngay từ năm 1925, trong tác phẩm “Ðường kách mệnh”, Người đã dành trang đầu nói về tư cách người cách mệnh: "cần kiệm, hòa mà không tư, cả quyết sửa lỗi mình; cẩn thận mà không nhút nhát... vị công vong tư, không hiếu danh, không kiêu ngạo; nói thì phải làm; giữ chủ nghĩa cho vững; hy sinh, ít lòng ham muốn về vật chất" ⁽¹⁾.

Trong những ngày tháng "vận nước ngàn cân treo sợi tóc" phải vững tay chèo lái con thuyền cách mạng vượt qua mọi thác ghềnh, Người nói: "Cả đời tôi chỉ có một mục đích là phấn đấu cho quyền lợi của Tổ quốc và hạnh phúc của quốc dân. Những khi tôi phải ẩn nấp nơi núi non hoặc ra vào chốn tù tội, xông pha sự hiểm nghèo là vì mục đích đó.

Ðến lúc nhờ quốc dân đoàn kết giành được chính quyền, ủy thác cho tôi gánh vác việc Chính phủ, tôi lo lắng đêm ngày, nhẫn nhục cố gắng, cũng vì mục đích đó. Bất kỳ bao giờ, bất kỳ ở đâu, tôi cũng chỉ theo đuổi một mục đích là làm cho ích quốc lợi dân" ⁽²⁾.

Và để nêu gương trước toàn Ðảng, toàn dân, Bác cũng nhịn ăn một bữa như mọi người, bữa cơm của vị Chủ tịch nước sau Cách mạng Tháng Tám vô cùng đạm bạc với rau, cà, cá khô. Người khuyên răn đảng viên phải rèn luyện đức tính cần, kiệm, liêm, chính, coi đó là những điều không thể thiếu được của mỗi người, cũng như trời có bốn mùa, đất có bốn phương "thiếu một phương thì không thành đất; thiếu một đức thì không thành người". Ðó chính là nền tảng của đời sống mới trong một đất nước đã thiết lập chính quyền dân chủ nhân dân.

Ðặc biệt, trong bước khởi đầu xây dựng Nhà nước pháp quyền Chủ tịch Hồ Chí Minh hết sức chú tâm trong việc xây dựng đội ngũ cán bộ cách mạng là "công bộc của dân". Ngay từ tháng 10-1945, Người gửi thư cho Ủy ban Nhân dân các tỉnh Bắc Bộ, thẳng thắn và nghiêm khắc phê phán bệnh quan liêu của một số cán bộ: "trái phép, cậy thế, hủ hóa, tư túng kéo bè kéo cánh bà con, bạn hữu mình, không tài năng gì cũng kéo vào chức này, chức nọ. Người có tài có đức, nhưng không vừa lòng mình thì đẩy ra ngoài" ⁽³⁾, làm tổn hại đến uy tín của Chính phủ, mất lòng tin cậy của nhân dân. Từ đó, Người yêu cầu cán bộ phải kiên quyết tự sửa chữa khuyết điểm, sai lầm. "Người đời không phải thần thánh, không ai tránh khỏi khuyết điểm. Chúng ta không sợ có khuyết điểm, nhưng chỉ sợ không kiên quyết sửa nó đi" ⁽⁴⁾.

Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, từ căn cứ địa Việt Bắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh vừa cùng với Quân ủy Trung ương trực tiếp chỉ đạo các chiến dịch tấn công lớn của bộ đội chủ lực, vừa chăm lo xây dựng Ðảng, chính quyền, các đoàn thể của Mặt trận Liên - Việt; và Người vẫn không quên nhắc nhở cán bộ, đảng viên các cấp, các ngành phải luôn luôn giữ vững đạo đức cách mạng, "trung với nước, hiếu với dân", chống bệnh tư lợi, "tẩy sạch bệnh quan liêu" bằng "thang thuốc", đặt lợi ích của dân lên trên hết, trước hết, phải thực hành phê bình và tự phê bình, gương mẫu cần kiệm, liêm chính, chí công vô tư. Người thẳng thắn phê bình bệnh "cấp bậc" trong cán bộ; vì căn bệnh này mà cán bộ không đoàn kết, công việc không trôi chảy. Ðồng thời Người nêu cán bộ phải thực hành tiết kiệm, chống tham ô lãng phí, chống bệnh quan liêu. Người coi bệnh quan liêu, tham ô là tội ác, phải tẩy sạch nó đi để thực hiện cần kiệm liêm chính.

Những căn bệnh mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nêu rõ trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp chứng tỏ rằng bệnh cá nhân chủ nghĩa, quan liêu, tham nhũng là căn bệnh gắn liền với tệ "biến công vi tư". Khi đất nước đã hòa bình thì căn bệnh này sẽ có điều kiện phát triển; tệ "biến công vi tư" nặng hơn, biến tướng dưới nhiều hình thức. Chính vì thế, trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có nhiều bài viết và nói phê phán chủ nghĩa cá nhân, đề cao đạo đức của cán bộ, đảng viên trong thời kỳ cách mạng mới.

Ngay sau khi Ðảng và Chính phủ về Thủ đô, tháng 3-1955, Người đã viết bài Người cán bộ cách mạng, bút danh C.B, nêu rõ vai trò hết sức quan trọng của đạo đức cách mạng liên quan chặt chẽ đến thành bại của cách mạng và nội dung của đạo đức cách mạng là: nhận rõ phải trái, giữ vững lập trường, tận trung với nước tận hiếu với dân. Những năm sau đó, Người viết một loạt bài về đạo đức cách mạng như: Ðạo đức cách mạng với bút danh Trần Lực đăng trên Tạp chí Học tập, tháng 12-1958; bài nói chuyện tại Hội nghị chỉnh huấn của Trung ương tháng 1-1965; Ðặc biệt, trong bài Nâng cao đạo đức cách mạng quét sạch chủ nghĩa cá nhân với bút danh T.L nhân kỷ niệm lần thứ 39 ngày thành lập Ðảng 3-2-1969, Người đã phân tích logic, khoa học nguồn gốc của chủ nghĩa cá nhân.

Khi tiến lên chế độ chủ nghĩa xã hội, cải tạo xã hội cũ thành xã hội mới, chủ nghĩa cá nhân vẫn tồn tại. Người coi "chủ nghĩa cá nhân là một thứ rất gian giảo, xảo quyệt; nó khéo dỗ dành người ta đi xuống dốc" ⁽⁵⁾; hơn thế, nó còn là kẻ địch chống lại cách mạng. Người chỉ rõ tác hại của nó: "chủ nghĩa cá nhân đẻ ra trăm thứ bệnh nguy hiểm: quan liêu, mệnh lệnh, bè phái, chủ quan, tham ô, lãng phí. Nó trói buộc, nó bịt mắt những nạn nhân của nó" ⁽⁶⁾. Vì vậy, mỗi cán bộ, đảng viên phải lấy đạo đức cách mạng làm nền tảng, hết sức phục vụ giai cấp công nhân và nông dân lao động. Ðể có được đạo đức cao đẹp đó, đảng viên phải thường xuyên học tập và rèn luyện hằng ngày, kiên quyết tự đấu tranh chống tư lợi, quan liêu cho "ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong". Ðược như thế, mỗi cán bộ, đảng viên sẽ giữ vững được phẩm chất, khí tiết của người cộng sản, không bị cám dỗ vào vòng tham quan, ô lại "coi Ðảng như một cái cầu thang để thăng quan, phát tài... tự cho mình có quyền sống xa hoa hưởng lạc, từ đó mà đi đến tham ô, trụy lạc, thậm chí sa vào tội lỗi" ⁽⁷⁾.

Nửa thế kỷ đã qua, nhưng những lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn giữa nguyên giá trị, soi sáng cho mỗi cán bộ, đảng viên trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, chống tham nhũng để xứng đáng là người chiến sĩ tiên phong trong công cuộc đổi mới hôm nay.

PHẠM KIM THANH

-----------------------

(1) Hồ Chí Minh toàn tập, NXBCTQG, T2, H.1995, tr260

(2) Báo Cứu quốc số 254, ngày 31-5-1946

(3), (4) Hồ Chí Minh toàn tập, NXBCTQG, T4, H.1995, tr57

(5), (6), (7) Hồ Chí Minh: Nâng cao đạo đức cách mạng quét sạch chủ nghĩa cá nhân, NXBST, H.N-1969, tr8, 14, 20.