Góp phần ổn định kinh tế vĩ mô
Trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân, đại diện Bộ Xây dựng cho biết, trong năm 2025, Bộ Xây dựng đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị triển khai thực hiện các giải pháp về tổ chức vận tải, điều hành giá và tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn giao thông; thường xuyên theo dõi chặt chẽ diễn biến giá dịch vụ vận tải của các lĩnh vực để có biện pháp chỉ đạo kịp thời, bảo đảm phục vụ nhu cầu đi lại của nhân dân.
Số liệu chính thức được công bố, 11 tháng đầu năm 2025, vận tải hành khách ước đạt 5.635,0 triệu lượt khách vận chuyển, tăng 22,4% so với cùng kỳ năm trước và luân chuyển đạt 285,5 tỷ lượt khách.km, tăng 13,8%. Vận tải hàng hóa ước đạt 2.773,9 triệu tấn vận chuyển, tăng 14,7% so với cùng kỳ năm trước và luân chuyển 562,9 tỷ tấn.km, tăng 14%.
Làm rõ vai trò của vận tải trong mô hình tăng trưởng mới, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh yêu cầu phát triển vận tải theo hướng tích hợp dữ liệu, kết nối đa phương thức và giảm chi phí logistics để nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế. Theo Bộ trưởng, việc hình thành cơ sở dữ liệu vận tải liên thông và tiến tới thị trường vận tải số là bước chuyển quan trọng trong quản lý hiện đại.
“Hoạt động vận tải phục hồi rõ nét và duy trì mức tăng trưởng khá, các chỉ tiêu vận tải hành khách và hàng hóa đều tăng so với cùng kỳ năm trước góp phần thúc đẩy phát triển sản xuất, kinh doanh, góp phần kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội, góp phần quan trọng để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 8% trở lên trong năm 2025”, lãnh đạo Bộ Xây dựng khẳng định.
Song hành với công tác quản lý vận tải, công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông cũng được đặc biệt chú trọng, tiếp tục được Bộ Xây dựng tập trung triển khai một cách nghiêm túc, đồng bộ và hiệu quả trên các lĩnh vực.
Chia sẻ với Báo Nhân Dân, ông Lê Kim Thành, Phó Chủ tịch chuyên trách Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, cho rằng giai đoạn hiện nay yêu cầu chuyển từ tư duy xử lý tai nạn sang quản trị rủi ro hệ thống, trong đó trọng tâm là tổ chức giao thông an toàn, kiểm soát hành vi nguy cơ cao và ứng dụng công nghệ trong giám sát.
Bộ Xây dựng đã phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về vận tải và an toàn giao thông đường bộ, đường thủy nội địa, đường sắt, trong đó chú trọng các nội dung bảo đảm an toàn giao thông khu vực trường học và các đối tượng dễ bị tổn thương.
Đặc biệt, ngày 15/9/2025, Bộ trưởng Xây dựng đã thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ, thay mặt Chính phủ ký ban hành Báo cáo số 784/BC-CP43, phản ánh rõ những kết quả đạt được, tồn tại, hạn chế và các vấn đề đặt ra trong bối cảnh mới, nhất là trước sự phát triển nhanh của khoa học công nghệ, sự bùng nổ của các loại hình phương tiện, phương thức vận tải mới và yêu cầu chuyển đổi số trong quản lý giao thông.
Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng tích cực phối hợp Tổ chức AIP Foundation tổ chức tập huấn cho cán bộ của các địa phương việc triển khai Sổ tay “An toàn giao thông khu vực trường học” trong công tác cải tạo hạ tầng giao thông và tổ chức giao thông khu vực trường học trong khuôn khổ dự án “Cải thiện hạ tầng giao thông và tổ chức giao thông khu vực trường học”.
Trong năm qua, Bộ Xây dựng đã triển khai chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về khắc phục hậu quả các vụ tai nạn giao thông đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn các tỉnh Ninh Bình, Đắk Lắk, Sơn La, tiếp tục đôn đốc các đơn vị liên quan khẩn trương hoàn thành việc rà soát, xử lý các tồn tại, bất cập trong tổ chức giao thông đường bộ theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tăng cường triển khai Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý
Trong năm 2025, công tác quản lý hoạt động đăng kiểm phương tiện được triển khai thường xuyên, chặt chẽ trên các lĩnh vực. Các cơ sở đăng kiểm trên cả nước đã thực hiện kiểm định hơn 5,47 triệu lượt xe cơ giới, trong đó 86,4% phương tiện đạt tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường; cấp 471.434 Giấy chứng nhận chất lượng điện tử đối với xe cơ giới nhập khẩu; thực hiện 1.521 lượt kiểm tra tàu biển đang khai thác; kiểm tra giám sát an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường 31.252 lượt phương tiện thủy nội địa, 4.360 lượt phương tiện, thiết bị giao thông đường sắt.
Trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân, Cục trưởng Cục Hàng hải Việt Nam Lê Đỗ Mười, nhận định việc phát triển hành lang vận tải thủy nội địa kết nối cảng biển đang mở ra dư địa tăng trưởng mới cho logistics, đồng thời giúp tối ưu chi phí vận chuyển và giảm áp lực cho vận tải đường bộ.
Công tác đăng kiểm tàu biển, phương tiện thủy nội địa, phương tiện, thiết bị giao thông đường sắt và kiểm tra chất lượng xe cơ giới sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu được triển khai đồng bộ, đúng quy định, góp phần bảo đảm an toàn kỹ thuật phương tiện và trật tự an toàn giao thông. Đã hoàn thành kết nối, đồng bộ Cơ sở dữ liệu đăng kiểm phương tiện, sẵn sàng kết nối với Trung tâm cơ sở dữ liệu quốc gia, phục vụ công tác quản lý, điều hành minh bạch, hiệu quả.
Công tác bảo đảm an toàn giao thông đường sắt được tăng cường, trong đó đã giảm, xóa bỏ 436 vị trí lối đi tự mở nguy hiểm so với thời điểm 30/12/2024 (đạt 14,57%) góp phần kiềm chế và kéo giảm tai nạn giao thông đường sắt; lũy kế 6 năm (kể từ thời điểm ban hành Quyết định 358/QĐ-TTg, giảm 1.414 vị trí lối đi tự mở (đạt 64,8%).
Ông Đặng Sỹ Mạnh, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Đường sắt Việt Nam cho rằng ưu tiên của ngành đường sắt hiện nay là bảo đảm an toàn khai thác gắn với hiện đại hóa quản lý hạ tầng, trong đó việc xử lý các điểm giao cắt nguy hiểm có ý nghĩa quyết định trong giảm rủi ro tai nạn.
Trong năm 2025, tai nạn giao thông giảm sâu cả 3 tiêu chí về số vụ, số người chết và số người bị thương, phản ánh hiệu quả của các giải pháp bảo đảm trật tự, an toàn giao thông. Trong 11 tháng đầu năm 2025: Cả nước xảy ra 16.938 vụ tai nạn giao thông, khiến 9.549 người thiệt mạng, làm bị thương 11.224 người. So với cùng kỳ năm 2024, giảm 4.831 vụ (-22,19%), giảm 652 người thiệt mạng (-6,39%) và giảm 4.774 người bị thương (-29,84%).
Bên cạnh đó, công tác phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn được lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm túc, thường xuyên, liên tục, đầy đủ và kịp thời, chủ động triển khai nhiều nhiệm vụ, giải pháp để chuẩn bị ứng phó khi bước vào mùa mưa bão, đặc biệt trong tình hình thời tiết bất thường, với mức độ tác động nghiêm trọng và vượt ngưỡng nhiều năm của năm nay, không để xảy ra sự cố bị động, bất ngờ, công tác trực ban được duy trì và thực hiện nghiêm.
Trong năm 2025, trên khu vực Biển Đông đã xuất hiện 15 cơn bão; 6 áp thấp nhiệt đới hoạt động và xảy ra mưa lũ đặc biệt lớn tại nhiều địa phương, gây nhiều thiệt hại cho kết cấu hạ tầng và gây tắc đường, ảnh hưởng đến công tác bảo đảm an toàn giao thông. Bộ Xây dựng đã chủ động, quyết liệt triển khai công tác phòng, chống thiên tai tới tất cả các cơ quan, đơn vị của Bộ nhằm ứng phó hiệu quả với các cơn bão và mưa lũ sau bão, giảm thấp nhất thiệt hại đối với tài sản và các cơ sở vật chất của ngành.
Bộ Xây dựng đã ban hành 10 Quyết định Công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai để khắc phục hư hỏng kết cấu hạ tầng giao thông; Ban hành hơn 60 Công điện chỉ đạo về công tác phòng, chống lụt bão. Bằng sự cố gắng, khẩn trương, quyết liệt, khắc phục mọi khó khăn của toàn ngành, bảo đảm giao thông thông suốt trong thời gian ngắn nhất, đến nay toàn bộ các tuyến đường bộ, đường sắt đã thông xe hoàn toàn.
Củng cố nền tảng phát triển vận tải
Theo đại diện Bộ Xây dựng, để đạt được mục tiêu tăng trưởng GDP cả nước từ 10% trở lên năm 2026, lĩnh vực vận tải cần phấn đấu đạt mức tăng trưởng sản lượng vận chuyển hàng hóa đạt tối thiểu 15% trong năm 2026.
Theo đó, trong năm nay, Bộ Xây dựng sẽ tập trung nghiên cứu xây dựng đề án cơ sở dữ liệu vận tải liên thông, tích hợp dữ liệu từ cảng biển, ICD, ga đường sắt, sân bay, bến thủy... để đồng bộ luồng thông tin-luồng hàng để có thể hình thành sàn giao dịch vận tải những năm tới.
Song hành với đó là tăng cường triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về trật tự, an toàn giao thông theo định hướng hiện đại, phù hợp với bối cảnh phát triển mới, phối hợp Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia xây dựng chủ đề Năm An toàn giao thông 2026 gắn với xu thế chuyển dịch mô hình giao thông bền vững và chuyển đổi số, nhằm nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật, từng bước hình thành văn hóa giao thông an toàn, văn minh trong Nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp.
Đồng thời nghiên cứu xây dựng Đề án chiến lược phát triển dịch vụ vận tải đến năm 2035, định hướng đến năm 2050; Đề án nâng cao giải pháp quản lý nhà nước thay thế thủ tục hành chính cấp phép phương tiện thủy nội địa vào, rời cảng biển, cảng, bến thủy nội địa, khu neo đậu; miễn, giảm phí, lệ phí đối với phương tiện thủy nội địa vào, rời cảng biển, cảng, bến thủy nội địa, khu neo đậu; Đề án tuyến vận tải kiểu mẫu nhằm nâng cao năng lực vận tải container bằng đường thủy nội địa tuyến Bắc Ninh-Hải Phòng để đánh giá tính khả thi của việc nghiên cứu đề án.
Đồng thời, Bộ Xây dựng sẽ tiến hành rà soát, đề xuất phương án thống nhất nguyên tắc xác định giá vận tải và dịch vụ hỗ trợ vận tải của các phương thức vận tải, đề xuất xây dựng bổ sung hoặc sửa đổi định mức, đơn giá cho phù hợp.
Bộ Xây dựng cũng sẽ tiếp tục kiểm tra, đôn đốc các cơ quan, đơn vị trong việc triển khai thực hiện nhiệm vụ có liên quan công tác phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn thuộc trách nhiệm của Bộ Xây dựng; tổ chức tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn giao thông đường thủy, hàng hải, phòng, chống đuối nước khi tham gia giao thông đường thủy cho học sinh tại các địa phương.
