Thu nhập của người dân còn thấp, vẫn còn nhiều hộ nghèo, tiến độ xây dựng nông thôn mới còn chậm. Thành phố đang chỉ đạo các ngành tháo gỡ khó khăn về cơ chế, giúp địa phương nhanh chóng phát triển thành vùng công nghiệp mới của Thủ đô.
Đất khoa bảng, đất làng nghề
Thường Tín là nơi sản sinh nhiều nhà văn hóa lớn như Nguyễn Phi Khanh, Nguyễn Trãi, Lý Tử Tấn, các bậc chí sĩ trong phong trào yêu nước như Lương Văn Can, Lương Ngọc Quyến… Huyện là vùng đất khoa bảng. Trong lịch sử khoa cử thời phong kiến, Thường Tín có 26 làng có người thi đỗ đại khoa, có 63 người đỗ tiến sĩ.
Đây là địa phương có mật độ di tích lịch sử, văn hóa đậm đặc nhất. Trên địa bàn có 440 điểm di tích lịch sử, văn hóa, trong đó 89 di tích được xếp hạng là Di tích lịch sử cấp quốc gia. Tiêu biểu là đền thờ Nguyễn Trãi ở xã Nhị Khê, Chùa Đậu ở xã Nguyễn Trãi, đền - bến Chương Dương - nơi các tướng lĩnh nhà Trần đã chỉ huy trận quyết chiến, tiêu diệt quân Nguyên Mông năm 1285. Gắn với các di tích là các lễ hội, trong đó, tiêu biểu nhất là lễ hội Chử Đồng Tử ở xã Tự Nhiên…
Người Thường Tín vốn cần cù, sáng tạo, tài hoa trong lao động, sản xuất. Nơi đây được coi là “cái nôi làng nghề” lâu đời nhất nước ta, với 126 làng nghề, trong đó 46 làng được công nhận là làng nghề truyền thống. Được nhiều người biết đến hơn cả là thêu Quất Động, sơn mài Hạ Thái, tiện Nhị Khê, bánh dày Quán Gánh, mây tre Ninh Sở, chạm Nhân Hiền, lược sừng Thụy Ứng, sơn Bình Vọng...
Hiện nay, trên địa bàn huyện có hơn 900 doanh nghiệp, hàng chục nghìn hộ sản xuất kinh doanh trong các lĩnh vực công nghiệp, xây dựng, tiểu thủ công nghiệp, nông nghiệp, làng nghề…Tám tháng qua, tổng giá trị sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp của huyện Thường Tín ước đạt 5.745,5 tỷ đồng, đạt 65,9% kế hoạch năm, tăng 7,5% so với cùng kỳ năm trước. Thu ngân sách đạt 278,2 tỷ đồng, đạt 122% dự toán, tăng 83,33% so với cùng kỳ năm trước.
Tuy nhiên, so với những lợi thế, tiềm năng sẵn có của huyện, sự phát triển của Thường Tín chưa đạt như mong muốn. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế chưa mạnh mẽ. Huyện chưa chú trọng phát triển công nghiệp, mới tập trung phát triển làng nghề, tuy nhiên sức cạnh tranh của các sản phẩm làng nghề còn hạn chế. Tỷ lệ sản xuất nông nghiệp theo hướng công nghệ cao, ứng dụng khoa học - công nghệ, cơ giới hóa còn thấp. Chính vì vậy, giá trị sản xuất nông nghiệp mới đạt 143 triệu đồng/ha, trong khi hiện tại giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân của thành phố là 270 triệu đồng/ha. Thu nhập bình quân đầu người ở Thường Tín năm 2015 đạt 27,5 triệu đồng/năm, chỉ ở mức trung bình so với các huyện ngoại thành khác.
Huyện phấn đấu đến năm 2020 đạt 34 triệu đồng/năm, bằng một nửa thu nhập bình quân của người dân thành phố. Tiến độ xây dựng nông thôn mới còn chậm, đến nay, trong tổng số 28 xã của huyện, mới có mười xã đạt chuẩn nông thôn mới. Việc đầu tư các công trình thuộc kết cấu hạ tầng, phục vụ đời sống người dân còn nhiều khó khăn. Hệ thống giao thông trên địa bàn còn manh mún, chưa kết nối đồng bộ với các tuyến quốc lộ.
Trật tự an toàn giao thông trên tuyến quốc lộ 1A, tỉnh lộ 427, 429 chạy qua địa bàn huyện rất phức tạp. Nguồn nước sinh hoạt cho nhân dân và nước để phục vụ sản xuất nông nghiệp đều bị thiếu. Môi trường các làng nghề bị ô nhiễm nghiêm trọng. Những hạn chế, yếu kém nêu trên một phần xuất phát từ một số nguyên nhân khách quan, nằm trong khó khăn chung về hạ tầng của thành phố, nhưng một phần còn do công tác chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền cơ sở đối với một số lĩnh vực, địa bàn còn chưa thường xuyên, thiếu quyết liệt.
Tập trung phát triển công nghiệp và làng nghề
Tại buổi làm việc mới đây với Huyện ủy Thường Tín về tình hình thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội Nguyễn Văn Tứ đánh giá: Thường Tín là địa bàn có nhiều thuận lợi để phát triển công nghiệp. Theo quy hoạch huyện có bốn khu công nghiệp, nhiều nhất trong số các huyện của Hà Nội, trong đó thuận lợi và khả thi nhất là Khu công nghiệp Bắc Thường Tín rộng 400 ha. Nếu triển khai được các quy hoạch này thì sẽ tạo điều kiện rất lớn để phát triển công nghiệp của huyện, cũng như của thành phố. Tuy nhiên, các chủ đầu tư thi công hạ tầng tại khu công nghiệp này đã “bỏ cuộc”, Sở sẽ đề xuất thành phố thay thế bằng chủ đầu tư có năng lực hơn, để dự án tiếp tục được triển khai.
Chia sẻ với những khó khăn của huyện về tình hình cấp nước sinh hoạt, Giám đốc Sở Xây dựng Lê Văn Dục cho biết, Thường Tín là địa phương xa nguồn cấp nước tập trung, cho nên hiện nay 70% số dân trong huyện dùng nước sinh hoạt từ các giếng khoan, trong khi nguồn nước ngầm ô nhiễm. Theo quy hoạch thì huyện sẽ được cấp 20 nghìn m3 nước sạch/ngày đêm từ nguồn nhà máy nước mặt sông Đuống, cùng với 18 nghìn m3/ngày đêm từ các trạm cấp nước tại chỗ hiện đã và đang triển khai xây dựng. Trước mắt, Sở Xây dựng sẽ đẩy nhanh tiến độ lắp đặt các mô-đun cấp nước để giải quyết nhu cầu bức xúc của nhân dân.
Bí thư Thành ủy Hà Nội Hoàng Trung Hải yêu cầu Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp huyện Thường Tín tập trung giải quyết những vấn đề cấp bách của người dân, trước mắt cần ưu tiên khắc phục tình trạng thiếu nước sinh hoạt và nước sản xuất, để bảo đảm sức khỏe và sinh kế người dân.
Về nông nghiệp, tuy huyện đã phát triển một số mô hình chuyên canh thành công, nhưng cần làm tiếp để đạt mục tiêu mở rộng sản xuất, mở rộng thị trường tiêu thụ, xây dựng thương hiệu sản phẩm hàng hóa. Đồng chí nhấn mạnh, huyện cần tập trung đẩy mạnh thu hút đầu tư vào các cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn; khuyến khích các doanh nghiệp, hộ gia đình đầu tư phát triển dựa trên lợi thế các nghề và làng nghề sẵn có.
Huyện cần đẩy mạnh xúc tiến thương mại, quảng bá và xây dựng thương hiệu tập thể cho các sản phẩm tiêu biểu, phát triển du lịch theo hình thức du lịch làng nghề. “Thành phố phải giúp huyện để triển khai sớm Khu công nghiệp Bắc Thường Tín”, đồng chí Bí thư Thành ủy nhấn mạnh. Bên cạnh đó, muốn tăng tính hấp dẫn trong thu hút đầu tư, cần cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, phải tính toán đơn giá thuê đất hợp lý, quan tâm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp.
