Năm 2025, Cù Lao Chàm chỉ ghi nhận 7 trẻ được sinh ra. Khi sự lo lắng về thiếu trường, lớp, thiếu giáo viên đã lùi xa, cụm đảo của thành phố Đà Nẵng đối mặt với thực trạng là thiếu học sinh.
Những ngôi trường khang trang
Trường Mầm non Tân Hiệp nằm giữa làng chài Bãi Làng vừa được nâng cấp. Phòng học, thư viện, phòng âm nhạc, phòng máy tính trang bị tươm tất, rực rỡ sắc màu, không thua kém bất cứ cơ sở giáo dục chất lượng cao nào trong đất liền. Thế nhưng, nhìn bảng sĩ số học sinh, cô Hiệu trưởng Lê Thị Bích Liên không giấu được ánh mắt ưu tư.
Tổng số học sinh cứ vơi dần theo từng năm. Năm học 2020-2021 trường có 75 cháu, đến năm học 2026-2027 này chỉ còn 40 cháu, chia làm 3 lớp với 6 cô giáo. Ước tính năm sau, trường chỉ còn 26 trẻ.
Cô Liên cho biết.
Sĩ số giảm không chỉ ảnh hưởng đến hoạt động của nhà trường mà còn đặt ra bài toán duy trì đội ngũ và tổ chức lớp học. “Nhìn số lượng học sinh ít dần, chúng tôi rất tâm tư. Trong lễ khai giảng hay những dịp tổ chức văn nghệ cho các con, phía dưới chỉ còn đại biểu và những chiếc ghế trống. Các cô giáo ai cũng chung nỗi niềm”, cô Liên chia sẻ.
Nỗi lo ấy không chỉ của riêng bậc học mầm non mà đã lan sang các bậc học khác. Trong không khí của những ngày đầu năm học mới, thầy Nguyễn Duy Tuấn, Hiệu trưởng trường Tiểu học và Trung học cơ sở Quang Trung (trường liên cấp của xã đảo) chia sẻ:
Các thầy cô nhà trường giờ có khu lưu trú đàng hoàng, được hưởng phụ cấp, cơ sở vật chất đầy đủ. Chúng tôi vừa kịp yên tâm công tác thì lại gặp nỗi lo thiếu học sinh. Cả hai cấp Tiểu học và THCS hiện nay gộp lại chỉ có 190 cháu. Trong khi lượng học sinh từ mầm non theo lên cấp tiểu học không phải lúc nào cũng đạt 100%.
Theo thầy Tuấn, sau 25 năm gắn bó với xã đảo, thực trạng này cũng ảnh hưởng tới việc dạy và học của nhà trường.
Vì số lượng học sinh mỗi lớp không nhiều nên nhiều em dễ bằng lòng với những gì mình có, thiếu đi sự thi đua, quyết liệt trong học tập như học sinh nơi khác.
Thầy Tuấn trải lòng.
Với những ngôi trường khang trang, cơ sở vật chất hiện đại cùng đội ngũ giáo viên có trình độ chuyên môn được bảo đảm, nguyên nhân của sự thiếu vắng học sinh không nằm ở chất lượng giáo dục. Theo UBND xã, bên cạnh lý do mức sinh giảm trong những năm gần đây thì một số gia đình khi tích lũy kinh tế tạm đủ, cũng có xu hướng tìm kiếm cơ hội làm việc ổn định hơn.
Góp phần củng cố thế trận lòng dân
Số học sinh giảm không chỉ đặt ra bài toán cho ngành giáo dục mà còn phản ánh việc cần khẩn trương bổ sung nguồn nhân lực tại xã đảo trong tương lai.
Địa phương luôn nỗ lực tạo mọi điều kiện tốt nhất để khuyến khích các gia đình trẻ gắn bó lâu dài với đảo, tạo mọi cơ hội để những người trẻ gây dựng sự nghiệp ở đây. Tại đảo, có một cơ sở kinh doanh kết hợp du lịch cộng đồng với thương mại. Các sản phẩm mỹ nghệ có tên Mộc Chàm, do bạn trẻ Bích Công xây dựng. Được tạo điều kiện tập huấn bài bản, hỗ trợ phát triển mô hình cả về kinh tế lẫn cơ chế, bạn ấy sẵn sàng ở lại kiến thiết quê hương.
Theo ông Đinh Ngọc Lực, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Hiệp
Con gái chị Công hiện cũng học tại Trường mẫu giáo Tân Hiệp. Theo ông Lực, định hướng của xã là tạo mọi điều kiện thuận lợi như: Hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn vay, xây dựng các mô hình kinh tế điểm, đa dạng các loại hình và sản phẩm du lịch để tiếp sức cho thế hệ trẻ khởi nghiệp.
Bên cạnh đó, Cù Lao Chàm đang đón nhận những tín hiệu tích cực khi một số doanh nghiệp lớn quan tâm, đầu tư hoàn thiện các dự án du lịch quy mô. Đại diện lãnh đạo UBND xã Tân Hiệp bày tỏ tin tưởng: “Khi những công trình này đi vào vận hành, chúng không chỉ giải quyết vấn đề việc làm cho người dân bản địa, mà còn thu hút lực lượng lao động từ các địa phương khác ra đảo sinh sống. Nhiều gia đình trẻ đã tìm đến đây và có kế hoạch gắn bó lâu dài”.
Để đón đầu tương lai ấy, xã Tân Hiệp kiên định với chủ trương: Tuyệt đối không thu hẹp quy mô trường lớp, không tinh giản đội ngũ nhà giáo dù sĩ số học sinh hiện tại có phần khiêm tốn. Cùng với đó, địa phương sẽ tiếp tục duy trì đội ngũ giáo viên tâm huyết, lành nghề và đầu tư cơ sở vật chất.
Ở Cù Lao Chàm, việc giữ vững và tiếp tục đầu tư cho trường lớp chính là xây dựng nền móng vững chắc để kiến thiết cộng đồng dân cư và ổn định cuộc sống lâu dài cho người dân. Với xã đảo này, việc giữ dân, giữ trường, tạo sinh kế bền vững đang góp phần củng cố thế trận lòng dân, tạo thành sức mạnh để người dân an tâm bám biển, gìn giữ và bảo vệ toàn vẹn chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.
