Vừa khánh thành, công trình 345 tỷ đồng đã xuống cấp

Công trình trăm tỷ, chưa xong đã hỏng

Có mặt tại kênh Ba Bò, ở vị trí gần đường ĐT 743, nhìn xuống phía dưới thành lòng kênh, bằng mắt thường cũng dễ dàng nhận ra lòng kênh bị lún, có nơi lún xuống khoảng 20 cm. Các máng nước đúc bằng bê-tông (phía KCN Đồng An) và cầu thang dẫn xuống kênh đều bị nứt, nhiều chỗ bị gãy ngang. Chân cầu thang bị sụt nặng nhất, khiến khối bê-tông trở lên trống hoác. Các tấm đan bê-tông cũng bong ra, rời vị trí. Tất cả rời rạc, dấu hiệu của sự liên kết rất kém.

Chỉ tay vào những vết nứt toác trên mặt kênh, bà Hoàng Thị Hà, khu phố 2, phường Bình Hòa phản ánh: “Tôi tận mắt thấy rất rõ, cận tết vừa rồi họ làm đến khu vực nhà tôi và có lu lèn gì đâu. Chỗ trước nhà tôi nứt thế này đã diễn ra lâu rồi và họ có sửa chữa rồi đấy, nhưng vẫn cứ nứt. Mà nứt thế này là do họ thi công ẩu mà ra thôi”.

Dẫn chúng tôi đi trên một đoạn kênh, chỉ tay vào những nơi sụp lún, ông Lương Hữu Long, một cán bộ hưu trí tại khu phố 2, phường Bình Hòa bức xúc: “Thi công thế này thì không biết con kênh có tuổi thọ được bao lâu”. Theo ông Long, bao năm bà con phải hít thở mùi hôi thối của kênh Ba Bò, nghe công trình xây dựng, cải tạo bà con rất phấn khởi. Nhưng mới vài trận mưa mà bờ kênh đã hỏng thì rõ ràng có vấn đề về chất lượng.

Đi vào khoảng 400 m, dù đường đã đổ bê-tông, nhưng xuất hiện nhiều vết nứt, gãy ngang, vài chỗ lún sâu đến 15 cm, lộ ra dưới lớp bê-tông toàn đất cát, chứng tỏ nền đường không được gia cố chắc chắn. Càng đi vào phía trong, tình trạng lún sụt, nứt càng nặng. Sát KCN Đồng An, hàng 100m bờ kênh bị hư hại, mặt đường đầy vết lún nứt, nghiêng thấy rõ. Phía dưới thành bờ kênh, giáp với Quân đoàn 4, cũng bị lún nứt, hàng 100 m gạch bê-tông đã bong hẳn ra.

Đoạn gần đường số 1 (phường Bình Chiểu, quận Thủ Đức, TP Hồ Chí Minh), cũng bị sạt lở nặng, nhiều chỗ mặt đường bị xé toạc, lún sâu khoảng 15 cm. Khối bê-tông lúc bình thường trông vững chãi, chắc chắn là thế, vậy mà chỉ một trận mưa, chúng đã trông như hàng mã.

Giải thích về việc sạt lở, lún nứt bất thường tại kênh Ba Bò, sau một tháng sử dụng, nhà thầu thi công là ông Nguyễn Văn Trí, Giám đốc Công ty Quỳnh Phúc đổ lỗi cho “cơn mưa lớn”, đã làm bờ ta-luy của tuyến kênh bị sạt lở. Hơn nữa “Bờ kênh có độ nghiêng quá cao, không dùng xe lu đầm nén được, nên nền đất chưa chặt, lại gặp mưa lớn dẫn đến hư hỏng”.

Ai chịu trách nhiệm về chất lượng công trình

Về sự cố sạt lở, lún nứt tại kênh Ba Bò, theo chủ đầu tư dự án (Công ty TNHH MTV cấp thoát nước môi trường Bình Dương) thì chỉ khoảng 200 m bờ kênh bị sạt lở cục bộ. Đại diện Công ty xây dựng Quỳnh Phúc giải thích thêm: “Do đơn vị thi công chưa kịp trét các vết hở giữa các tấm gạch bê-tông, cộng với trời mưa lớn dẫn đến nước xói mòn vào các kẽ hở, gây sạt lở”.

Chủ đầu tư cũng cho biết, công trình chưa nghiệm thu, việc khánh thành chỉ để lập thành tích chào mừng dịp lễ 30-4 vừa qua. Đồng thời khẳng định, “lòng kênh vẫn bảo đảm chất lượng, phần bị hư hỏng là mái kênh và tuyến đường dọc bờ. Đoạn đường dọc kênh bị nứt là do xe quá tải đi vào”.

Còn đơn vị tư vấn giám sát do ông Hồ Thúc Sơn, Giám đốc Công ty TNHH Lộc Thịnh, lại phân trần sự cố là ngoài mong muốn và một số đoạn bị xói lở dẫn đến lún cục bộ, không ảnh hưởng tới chất lượng công trình. Hơn nữa công trình đang trong giai đoạn hoàn thiện và được bảo hành trong hai năm.

Tuy nhiên, dù thế nào thì trách nhiệm vẫn thuộc về các đơn vị giám sát, thi công. Qua khảo sát thực tế hiện trường, thì những lý giải của chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị tư vấn giám sát chưa thuyết phục được người dân, càng khó thuyết phục các nhà chuyên môn.

Khắc phục sự cố sạt lở, lún nứt kênh Ba Bò.

Theo Công ty TNHH MTV Cấp thoát nước - Môi trường Bình Dương, dù công trình khánh thành vào ngày 24-4 vừa qua, nhưng thực tế vẫn chưa được chủ đầu tư nghiệm thu. Do đó nhà thầu phải tự bỏ tiền khắc phục hư hỏng, và công trình sẽ không đội vốn. Hiện nay, đơn vị thi công đã phối hợp cùng đơn vị giám sát khắc phục sự cố sạt lở, lún nứt, trong thời gian sớm nhất. Sau đó sẽ xây dựng bờ kè chạy dọc kênh để đưa nước thoát về các máng nước, tránh để nước chảy tràn từ mặt đường, gây sạt lở. Đơn vị giám sát sẽ đôn đốc thi công và việc sửa chữa sẽ hoàn thành trong thời gian khoảng 15 ngày. Về lâu dài, sẽ tháo dỡ các tấm đan ở những vị trí sạt lở, đồng thời đầm nén kỹ tại khu vực đã xảy ra sạt lở vừa qua.

Một chuyên gia trong ngành thủy lợi khẳng định, với công trình này chỉ cần nhìn cũng thấy lỗi cả ở khâu thiết kế lẫn khâu thi công. Một công trình có mặt bằng rộng như vậy mà lại đi thiết kế kênh hình chữ nhật, thay vì kênh hình thang vừa chắc, vừa dễ thi công. Hơn nữa, khi kênh có hình thang thì phải thiết kế tường cừ bê-tông chắc chắn, không ai lại làm một đoạn thẳng, một đoạn nghiêng như ở kênh Ba Bò. Việc thi công mái kênh và đất đắp không được đầm, nén đúng kỹ thuật sẽ giảm độ kết dính với nhau, do đó khi bị lún làm các tấm bê-tông bong ra là đương nhiên. Không loại trừ khả năng ăn bớt vật liệu, hoặc không đúng chủng loại cũng làm chất lượng công trình nhanh xuống cấp.

Mặc dù chủ đầu tư, nhà thầu và đơn vị giám sát ra sức giải thích là công trình đang hoàn thiện và còn bảo hành đến hai năm, nhưng chỉ sau một trận mưa đã xuất hiện lún nứt, sạt lở có hệ thống làm dư luận nghi ngờ về chất lượng công trình. Có điều lạ, trong quá trình thi công mặc dù đầy đủ ban bệ quản lý, hàng chục kỹ sư có năng lực chuyên môn giám sát công trình, nhưng không phát hiện ra khiếm khuyết gì. Trận mưa đã vô tình chỉ ra sự yếu kém, thậm chí cẩu thả trong xây dựng kênh thoát nước Ba Bò.

Trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Thành Tài, Giám đốc Sở Xây dựng Bình Dương cho biết, đến nay vẫn chưa nhận được báo cáo sự cố từ chủ đầu tư. Theo quy định của Chính phủ về quản lý chất lượng công trình xây dựng, trong vòng 24 giờ kể từ khi xảy ra sự cố thì chủ đầu tư phải nhanh chóng báo cáo bằng văn bản về Sở Xây dựng và các đơn vị có liên quan theo quy định. Vì vậy ngay trong chiều ngày 26-5, Sở Xây dựng đã ra Văn bản yêu cầu Công ty TNHH MTV Cấp thoát nước - Môi trường Bình Dương báo cáo nhanh sự cố công trình kênh Ba Bò.

Dư luận hiện nay nghi ngờ về chất lượng xây dựng và băn khoăn hỏi có hay không vấn đề rút ruột công trình cải tạo kênh Ba Bò? Đề nghị các cơ quan chức năng tỉnh Bình Dương làm rõ vấn đề này, để bảo đảm nguồn ngân sách Nhà nước được đầu tư đúng và có hiệu quả kinh tế - xã hội cao.