Thành phố Hồ Chí Minh hiện có 15 KCX, KCN, theo quy hoạch, đến năm 2020, thành phố sẽ có 23 KCN, KCX đi vào hoạt động. Sự phát triển của các KCX, KCN đã kéo theo hàng trăm nghìn công nhân nhập cư vào thành phố, cùng với đó là tăng số trẻ em tuổi mầm non. Công nhân đi làm ca kíp, thời gian eo hẹp nên muốn gửi con ở gần nhà, thời gian linh hoạt, chi phí phù hợp với mức lương của họ. Hiện tại, chỉ có các cơ sở mầm non tư thục nhỏ lẻ là đáp ứng được các yếu tố này, nhưng gửi trẻ ở đây đồng nghĩa với việc lo ngại về sự an toàn của trẻ. Thống kê cho thấy, thành phố hiện có hơn một triệu công nhân lao động, đa phần là người nhập cư. Riêng các KCX, KCN tập trung đã có hơn 250 nghìn công nhân lao động, ít nhất cũng có 40 nghìn đến 50 nghìn trẻ trong độ tuổi nhà trẻ, mẫu giáo. Trong khi đó, thành phố đang triển khai 22 dự án nhà trẻ dành riêng cho con công nhân (đến năm 2020), tối đa giữ được 11 nghìn trẻ. Hiện đã có 14 dự án được hoàn thành, đáp ứng cho khoảng 5.000 trẻ. Như vậy, đến năm 2020 khi 22 dự án nhà trẻ dự kiến hoàn thành thì cũng chỉ đáp ứng được khoảng 1/4 nhu cầu. Do đó, nếu như không có sự thay đổi trong chính sách xây dựng thêm trường mầm non, đáp ứng đủ chỗ cho con công nhân thì các cơ sở mầm non tư thục nhỏ lẻ vẫn là lựa chọn hàng đầu để công nhân gửi con. Hơn nữa, việc yêu cầu doanh nghiệp sử dụng đông lao động xây trường mầm non cho con công nhân là giải pháp tốt nhất hiện nay để giải bài toán trường mầm non cho con công nhân nhập cư. Theo bà Thái Thị Hoài Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ Thanh niên công nhân thành phố, đã đến lúc các KCX, KCN trên địa bàn cần chung tay cùng chính quyền trong việc xây dựng trường mầm non phục vụ con em công nhân. "Không cần chính quyền quản lý mà chính các KCX, KCN có thể đầu tư và quản lý luôn các nhà trẻ như vậy. Ðây là điều rất tốt vì doanh nghiệp sẽ hiểu được giờ giấc làm việc của công nhân. Các anh chị công nhân sẽ an tâm hơn khi con đi học gần chỗ làm việc của mình". Bà cũng đề xuất, Nhà nước nên có quy định bắt buộc quy hoạch trong các KCX, KCN phải có nhà ở cho công nhân, nhà trẻ, lớp mẫu giáo cho con của họ thì mới phê duyệt cấp phép xây dựng.
Về vấn đề này, Chánh Văn phòng UBND thành phố Võ Văn Hoan cho rằng: Việc phát triển trường mầm non tư thục trong điều kiện cơ sở công lập còn hạn chế là điều rất cần thiết. Cho nên, bên cạnh việc phát triển, đầu tư, nâng cấp, mở rộng trường công, thành phố cũng khuyến khích mở các trường tư, đáp ứng nhu cầu xã hội. Sắp tới, thành phố sẽ siết chặt các điều kiện mở trường mầm non tư thục theo hướng siết chặt hơn; chấn chỉnh công tác quản lý theo hướng phân chia trách nhiệm từng cấp, từng cơ quan và có sự phối hợp giữa các đơn vị; yêu cầu ngành giáo dục và đào tạo có kế hoạch tăng cường đào tạo đội ngũ quản lý, giáo viên cho các trường tư; chấn chỉnh công tác kiểm tra, giám sát và phát huy vai trò của địa phương, cơ sở. Phó Thủ tướng Vũ Ðức Ðam cũng vừa ký quyết định phê duyệt Ðề án "Hỗ trợ, phát triển nhóm trẻ độc lập tư thục ở khu vực KCX - KCN đến năm 2020", nhằm góp phần hỗ trợ nữ công nhân lao động có con dưới 36 tháng tuổi. Một số mục tiêu của đề án được nhấn mạnh như: Hỗ trợ xây dựng và phát triển 500 nhóm trẻ độc lập tư thục; 80% số giáo viên, bảo mẫu được bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng nuôi dạy trẻ; 70% số trẻ được gửi tại các nhóm trẻ được quản lý và bảo đảm chất lượng; 95% các bà mẹ ở KCX - KCN được truyền thông nâng cao nhận thức về chăm sóc trẻ.
Toàn thành phố hiện có 612 trường Mầm non, 765 nhóm lớp mầm non tư thục được cấp phép, tăng 30 trường so với năm học trước, nhưng vẫn không đáp ứng được nhu cầu giữ trẻ của dân, nhất là công nhân lao động. Tại các KCX, KCN thuộc quận Tân Phú, Tân Bình, Bình Tân, Thủ Ðức, quận 9 và quận 12… các trường mầm non công lập luôn trong tình trạng quá tải. Cụ thể, quận Bình Tân, cả ba phường Bình Hưng Hòa, Bình Hưng Hòa A, Bình Hưng Hòa B chỉ có một trường mầm non công lập Phong Lan với 11 lớp, nuôi dạy hơn 400 trẻ, luôn trong tình trạng quá tải. KCN Tân Tạo, quận Bình Tân cũng đã đầu tư 4 tỷ đồng xây dựng trường mầm non cho con em công nhân. Tuy nhiên, trường này chỉ có ba phòng học và cũng đang quá tải, với hơn 150 trẻ. Việc thiếu trường công lập đã khiến cho khoảng 60% số trẻ phải theo học ở các cơ sở mầm non tư thục. Phần lớn các cơ sở này chỉ bảo đảm một số điều kiện nuôi dạy trẻ ở mức độ tối thiểu, nhiều cơ sở thu học phí thấp, phòng học chật chội, bữa ăn nghèo nàn, giáo viên không đạt tiêu chuẩn, ảnh hưởng đến sức khỏe và tâm, sinh lý của trẻ.
Có một thực tế là nhiều KCX, KCN khi lập dự án đều có quy hoạch đất cho giáo dục để nhanh chóng được phê duyệt, nhưng sau khi được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận lại cố tình chậm trễ, hoặc "lơ" luôn việc xây trường cho con em công nhân. Sự thiếu thốn này còn dẫn đến hệ lụy làm nhức nhối xã hội, khi nhiều gia đình phải gửi con vào những nhóm giữ trẻ tự phát, thiếu hẳn sự giám sát của chính quyền, đoàn thể xã hội để rồi xảy ra tình trạng bạo hành trẻ như thời gian vừa qua.
