Để ngành chăn nuôi phát triển bền vững, nhiều giải pháp khoa học được các cơ quan, tổ chức đưa ra tại Diễn đàn nhằm “nói không với chất cấm” và giúp nông dân, các cơ sở, đơn vị đạt hiệu quả cao trong chăn nuôi.
Sử dụng chất cấm đã giảm
Theo Thanh tra Bộ NN và PTNT, trước tình hình sử dụng chất cấm trong chăn nuôi trong thời gian qua đã trở thành vấn nạn, gây hoang mang trong dư luận xã hội và ảnh hưởng lớn tới sức khỏe cộng đồng, làm ảnh hưởng tới ngành chăn nuôi trong nước, Bộ NN và PTNT đã phối hợp chặt chẽ các Bộ, ngành và các địa phương thực hiện quyết liệt, đồng bộ nhiều giải pháp nhằm từng bước ngăn chặn, đẩy lùi tiến tới giải quyết dứt điểm vấn nạn sử dụng chất cấm trong chăn nuôi. Nhờ vậy, đến nay, tình hình nhập khẩu, kinh doanh và sử dụng chất cấm trong chăn nuôi đã được ngăn chặn, có bước chuyển biến căn bản.
Tại một số địa phương có ngành chăn nuôi phát triển mạnh ở phía nam, qua kiểm tra phát hiện tỷ lệ sử dụng chất cấm đã giảm đáng kể. Theo Chi cục Chăn nuôi Thú y Đồng Nai, trong ba tháng đầu năm 2016, cơ quan này lấy 79 mẫu nước tại cơ sở giết mổ và cơ sở chăn nuôi, đã phát hiện hai mẫu vượt ngưỡng cho phép với chất cấm Sabbutamol vượt 2,85%. Theo Sở NN và PTNT Long An, từ tháng 9-2015 đến tháng 3-2016, qua lấy 1.396 mẫu kiểm tra chất cấm nhóm Beta-agonist, kết quả phát hiện ba mẫu dương tính vượt ngưỡng cho phép Salbutamol của các hộ chăn nuôi tại tỉnh. Tại Bình Phước, năm 2015 và dịp Tết Nguyên đán 2016, lấy 127 mẫu phân tích chất cấm phát hiện một mẫu dương tính với chất cấm. Tại Kiên Giang, năm 2015 lấy 98 mẫu thịt, thức ăn chăn nuôi nhưng không có mẫu nào dương tính với chất cấm. Tại Cần Thơ, quý I-2016, qua kiểm tra không phát hiện mẫu thịt heo nào chứa chất cấm. Tại Bình Dương, Chi cục Chăn nuôi Thú y và Thủy sản cho biết, việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi heo hiện tập trung ở các hộ chăn nuôi sử dụng thức ăn thừa, quy mô vừa và nhỏ do sức ép của các thương lái đòi hỏi mua heo có nhiều nạc….
Nhìn nhận từ thực tế, Cục Chăn nuôi cho rằng, triển khai các đợt cao điểm về kiểm soát chất lượng vật tư và an toàn nông sản đã có tác dụng tích cực, việc huy động lực lượng lớn các bộ ngành và các địa phương vào cuộc đã góp phần giảm thiểu rõ rệt tỷ lệ các mẫu dương tính với chất cấm trong chăn nuôi. Nhờ vậy, trong năm 2015 và hai tháng đầu năm 2016, đã kiểm tra 1.893 cơ sở, phát hiện có 58 cơ sở có vi phạm chất cấm (chiếm 3,1%), tỷ lệ này đã giảm đáng kể so với trước.
Nói không với chất cấm
Để “Nói không với chất cấm trong chăn nuôi” trong thời gian tới, Cục Chăn nuôi yêu cầu các địa phương cần tập trung các giải pháp: Tuyên truyền nâng cao nhận thức về tác hại của việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi; rà soát hoàn thiện thể chế liên quan kiểm soát chất cấm sử dụng trong chăn nuôi; tiến hành kiểm tra, thanh kiểm tra việc buôn bán, sử dụng chất cấm trong chăn nuôi ở tất cả các khâu có liên quan, tiến hành đồng thời trên phạm vi cả nước và tập trung làm trọng điểm ở các địa phương có nguy cơ cao nhằm ngăn chặn, đẩy lùi và tiến tới giải quyết dứt điểm vấn nạn sử dụng chất cấm trong chăn nuôi.
Để chăn nuôi an toàn, không sử dụng chất cấm nhưng vẫn đạt hiệu quả cao, Tiến sĩ Phan Huy Thông, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia đề xuất những giải pháp: Cần đẩy mạnh chăn nuôi VietGap và theo hướng VietGap; tham gia xây dựng chuỗi liên kết trong chăn nuôi nhằm quản lý tốt nhất chất cấm trong chăn nuôi và tạo sản phẩm chăn nuôi an toàn; tăng cường thực hiện, chuyển giao mô hình chăn nuôi an toàn sinh học nhằm hạn chế tối đa việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi; chuyển giao nhanh các tiến bộ kỹ thuật mới vào sản xuất nhằm hạn chế dịch bệnh và sử dụng chất cấm; tăng cường sử dụng các chế phẩm sinh học, các chất thay thế chất bị cấm sử dụng trong các mô hình khuyến nông…
Ông Nguyễn Văn Việt, Chánh Thanh tra Bộ NN và PTNT cho biết, đến nay, tình hình sử dụng chất cấm trong chăn nuôi cơ bản đã được kiểm soát từ khâu đầu vào đến việc sử dụng. Trước những kiến nghị của các địa phương về việc chế tài xử phạt hành chính sử dụng chất cấm trong chăn nuôi hiện nay quá nhẹ, ông Việt cho rằng, Bộ Luật hình sự (sửa đổi) năm 2015 có hiệu lực kể từ ngày 1-7-2016, trong đó căn cứ Điều 317 qui định về tội “Vi phạm quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm”, thì việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi ngoài xử phạt nặng có thể lãnh nhiều mức án tù, mức tù cao nhất lên đến 20 năm nên sẽ đủ sức răn đe đối với các đối tượng sử dụng chất cấm. Mong muốn nông dân, chủ các cơ sở chăn nuôi “nói không với chất cấm” trong chăn nuôi, ông Việt kêu gọi tất cả các hộ dân, sơ sở, công ty chăn nuôi tránh xa việc dùng chất cấm để không vi phạm pháp luật.
| PGS.TS Lê Thị Hồng Hảo, Viện kiểm nghiệm An toàn vệ sinh thực phẩm Quốc gia: Thực phẩm an toàn là vấn đề có tầm quan trọng đặc biệt và đóng góp to lớn trong việc cải thiện sức khỏe con người. Gần đây, vấn đề sử dụng chất tạo nạc, chất tạo màu trong chăn nuôi đã gây hoang mang trong dư luận người tiêu dùng. Một số chất như Sabbutamol, Ractopamine, Metoprolol… được thêm vào thức ăn chăn nuôi để làm tăng tỷ lệ nạc/mỡ, chất màu làm thịt vàng tươi. Tuy nhiên những chất này dễ dàng lưu lại trong thịt, khi con người ăn phải thịt có chứa các chất cấm này sẽ gây ảnh hưởng bất lợi tới sức khỏe, có thể tích lũy trong cơ thể gây hậu quả kéo dài, gây nhiều triệu chứng xấu tới sức khỏe con người như huyết áp, tim mạch… Vì vậy, những chất này đã bị cấm sử dụng trong chăn nuôi tại Việt Nam từ năm 2002. |