Đến nay, nhiều kết quả tích cực đã được ghi nhận, cho thấy sự nỗ lực của các cấp, ngành, địa phương trong tổ chức thực hiện và giải ngân nguồn vốn đầu tư công.
Tạo chuyển biến từ cơ sở
Một điểm sáng trong bức tranh giải ngân đầu tư công của Phú Thọ là kết quả tại các xã, phường. Đến nay, các xã, phường đã giải ngân 5.342 tỷ đồng trong tổng số 8.067 tỷ đồng kế hoạch được giao, đạt 66,2%... Đáng chú ý, có 138 xã, phường đạt tỷ lệ giải ngân cao hơn mức trung bình của tỉnh; trong đó, 84 xã, phường đạt hơn 60% kế hoạch vốn.
Kết quả này cho thấy, việc tổ chức thực hiện giải ngân đầu tư công đang có chuyển biến rõ nét ở cơ sở, nơi trực tiếp triển khai nhiều công trình phục vụ dân sinh và phát triển hạ tầng.
Phường Việt Trì là một trong những địa phương được giao vốn đầu tư công cao nhất của tỉnh với tổng số 36 dự án đang được triển khai, tổng mức đầu tư hơn 671,5 tỷ đồng. Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Việt Trì Phan Thanh Dương cho biết, để bảo đảm tiến độ đề ra, phường duy trì kiểm tra tiến độ thường xuyên, tổ chức họp chuyên đề để rà soát từng dự án, từng hạng mục; phân loại rõ các khó khăn, giao trách nhiệm cụ thể cho từng đơn vị, cá nhân xử lý, bảo đảm các vướng mắc được giải quyết ngay từ cơ sở.
Tính đến ngày 22/8, địa phương đã thực hiện giải ngân đạt hơn 116 tỷ đồng, đạt 60,54% so với kế hoạch vốn năm 2026.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, thực tế triển khai đang đối mặt với không ít khó khăn, trong đó thách thức số một chính là công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư. Một mặt khác là tình trạng hồ sơ quản lý đất đai từ các giai đoạn trước còn nhiều bất cập, chưa chặt chẽ đã dẫn đến xung đột lợi ích giữa các hộ dân và cơ quan quản lý.
Cùng với đó, việc giá nguyên vật liệu tăng cao cùng biến động thị trường giai đoạn vừa qua khiến nhiều gói thầu gặp khó khăn khi mời thầu, nhà thầu e ngại chi phí trượt giá. Ngoài ra, các công trình đào đắp, nạo vét hạ tầng đô thị trên toàn khu vực khó khăn về điểm đổ bùn thải và vật liệu thải cũng là rào cản khiến công tác giải ngân vốn đầu tư công gặp khó khăn.
Tại xã Vạn Xuân, công tác giải ngân vốn đầu tư công cũng được cấp ủy, chính quyền tập trung triển khai và đạt được kết quả cao. Trưởng phòng Kinh tế xã Vương Mạnh Cường cho biết, ngay từ đầu năm, Ủy ban nhân dân xã đã chỉ đạo các phòng, ban chuyên môn và chủ đầu tư khẩn trương hoàn thiện hồ sơ pháp lý, đẩy nhanh lựa chọn nhà thầu, sớm khởi công các dự án mới.
Địa phương xác định giải phóng mặt bằng là khâu quyết định tiến độ nên tập trung tháo gỡ dứt điểm các vướng mắc, không để xảy ra tình trạng “vốn chờ mặt bằng”. Đồng thời, xã yêu cầu các chủ đầu tư xây dựng kế hoạch thi công và giải ngân chi tiết theo từng dự án, tăng cường kiểm tra hiện trường, xử lý nghiêm các trường hợp thiếu tinh thần trách nhiệm làm chậm tiến độ.
Theo thống kê, tính đến hết tháng 8, trên địa bàn xã có 26 dự án đang triển khai với số vốn được giao gần 290 tỷ đồng. Trong đó, kế hoạch vốn kéo dài hơn 73 tỷ đồng (đã giải ngân được 43,24%); kế hoạch vốn đầu tư năm 2026 là hơn 205 tỷ đồng (đã giải ngân đạt 51,92%)...
Thúc đẩy dự án, tạo dư địa tăng tốc
Theo báo cáo của Sở Tài chính tỉnh Phú Thọ, tổng số vốn kế hoạch đầu tư ngân sách nhà nước năm 2026 của tỉnh là hơn 27.630 tỷ đồng, gồm kế hoạch đầu tư công năm 2026 được Thủ tướng Chính phủ giao, vốn cân đối ngân sách địa phương do tỉnh giao bổ sung và nguồn vốn kéo dài từ năm 2025 sang năm 2026. Tính đến hết tháng 8, tổng số vốn giải ngân đạt gần 10.000 tỷ đồng, bằng 36,1% tổng kế hoạch vốn đã giao và 42,1% kế hoạch do Thủ tướng Chính phủ giao.
Không chỉ tập trung vào giải ngân nguồn vốn đã được giao, Phú Thọ còn đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư, tạo nền tảng để các dự án sớm được triển khai. Đến nay, toàn tỉnh có 493 dự án khởi công mới được bố trí vốn từ kế hoạch năm 2026 và nguồn vượt thu ngân sách năm 2025. Trong đó, 43 dự án đã thẩm định xong chủ trương đầu tư, 40 dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư.
Nhiều dự án đang được các chủ đầu tư hoàn thiện hồ sơ, trình thẩm định, phê duyệt để bảo đảm điều kiện triển khai. Từ những kết quả đạt được cho thấy, Phú Thọ đang từng bước tạo chuyển biến trong giải ngân vốn đầu tư công bằng việc tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực hiện nhiệm vụ, gắn trách nhiệm với từng chủ đầu tư, từng dự án và từng địa phương.
Là một trong những đơn vị chủ lực thực hiện nhiệm vụ giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh, thời gian qua, Ban Quản lý dự án khu vực Phú Thọ bám sát chỉ đạo của tỉnh, chủ động phối hợp các địa phương, các đơn vị chức năng tập trung tháo gỡ từng khó khăn, nhất là trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Trưởng ban Quản lý dự án khu vực Phú Thọ Nguyễn Xuân Sơn cho biết, đối với các dự án chuyển tiếp thì thực hiện phương châm có mặt bằng đến đâu tổ chức thi công, hoàn thiện đến đấy, qua đó tạo khối lượng thực hiện và đẩy nhanh giải ngân.
Đối với các dự án đang trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, tỉnh đã chỉ đạo áp dụng cơ chế “luồng xanh”, giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị và khởi công các dự án trong năm 2026. Tỉnh phấn đấu đến cuối năm 2026 hoàn thành 100% kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công được giao.
Theo Phó Giám đốc Sở Tài chính Tạ Tuấn Sơn, để bảo đảm tiến độ giải ngân vốn đầu tư công đạt kết quả, thời gian qua, Sở Tài chính thường xuyên đôn đốc, kiểm tra, hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn vướng mắc cho các đơn vị đẩy nhanh tiến độ quyết toán các dự án đã hoàn thành nghiệm thu và đưa vào sử dụng.
Đồng thời, Sở tăng cường đôn đốc, kiểm tra, hướng dẫn việc thực hiện quyết toán hoàn thành, nhất là các dự án tồn đọng, chậm phê duyệt quyết toán; tham mưu đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác quyết toán dự án hoàn thành trong thời gian tới.
Để hoàn thành mục tiêu giải ngân năm 2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ đã chỉ đạo các địa phương thường xuyên rà soát từng dự án, tập trung xử lý dứt điểm các công trình chậm tiến độ; đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, hoàn thiện thủ tục đầu tư, tăng cường kiểm tra hiện trường, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh.
Đồng thời, tỉnh gắn kết quả giải ngân với trách nhiệm của người đứng đầu, coi đây là tiêu chí quan trọng trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ...
Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, tỉnh Phú Thọ phấn đấu hoàn thành mục tiêu giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số như kế hoạch đã đề ra.
