Báo cáo của Bộ Tài chính cho biết, để chủ động ứng phó với áp lực lạm phát gia tăng, từ đầu năm đến nay, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng - Trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá đã chỉ đạo các bộ ngành địa phương tổ chức triển khai quyết liệt nhiều giải pháp kinh tế vĩ mô như: bảo đảm nguồn cung hàng hóa thiết yếu và nguyên vật liệu đầu vào quan trọng của sản xuất; công tác điều hành giá được thực hiện thận trọng, cơ bản giữ ổn định giá các mặt hàng nhà nước định giá; điều hành giá xăng dầu sát với diễn biến giá thế giới nhưng với mức tăng thấp hơn; ban hành kịp thời các chính sách về thuế giúp giảm áp lực lên mặt bằng giá, từ đó giúp hạn chế những tác động tiêu cực đến phát triển kinh tế xã hội, hoạt động sản xuất kinh doanh và đời sống người dân. Bình quân 11 tháng năm 2022, CPI tăng 3,02% so cùng kỳ năm trước; lạm phát cơ bản tăng 2,38%. CPI bình quân năm 2022 ước tăng 3,1-3,2% so năm 2021 trong phạm vi lạm phát mục tiêu do Quốc hội đề ra.
Trên cơ sở dự báo một số áp lực lên mặt bằng giá, báo cáo đã xây dựng 3 kịch bản lạm phát, đồng thời đề xuất phương hướng nhiệm vụ, và giải pháp trọng tâm trong công tác quản lý, điều hành giá năm 2023 như: tăng cường công tác quản lý, điều hành giá dịp Tết Nguyên đán Quý Mão; điều hành giá các mặt hàng nhà nước quản lý thận trọng trong những tháng đầu năm để tạo dư địa an toàn cho công tác kiểm soát lạm phát cả năm; chủ động và linh hoạt trong quản lý, điều hành giá cả năm 2023.
Tại cuộc họp, lãnh đạo các bộ: Công thương, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Giao thông vận tải, Giáo dục và Đào tạo, Xây dựng… bày tỏ đồng tình và đánh giá rất cao với nội dung báo cáo trung tâm của Bộ Tài chính, nhấn mạnh bài học quyết liệt, linh hoạt, chủ động, kịp thời, hiệu quả, cũng như công tác truyền thông trong quản lý điều hành giá.
Phát biểu ý kiến tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái đánh giá cao những kết quả công tác điều hành giá đã đạt được trong năm 2022. Nhấn mạnh đây là kết quả của một loạt giải pháp đồng bộ, tổng thể cả về chính sách tài khóa, tiền tệ, cân đối cung cầu,… sự vào cuộc quyết liệt, chủ động, linh hoạt, kịp thời của cả hệ thống.
![]() |
Phó Thủ tướng Lê Minh Khái phát biểu ý kiến tại cuộc họp. |
Theo Phó Thủ tướng, bên cạnh những kết quả đã đạt được, công tác quản lý điều hành giá năm 2022 vẫn còn một số vấn đề cần rút kinh nghiệm như: còn xảy ra tình trạng thiếu xăng dầu cục bộ tại một số địa phương; một số nội dung vẫn còn nợ do một số bộ, ngành chưa thực sự chủ động; công tác phối hợp có lúc có nơi còn “chuệch choạc”; một số thời điểm, một số vấn đề truyền thông chưa kịp thời…
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, việc điều hành giá phải theo sát thị trường, nắm bắt nhanh nhạy, sát thực tiễn, đo được phản ứng của dư luận,… để đưa ra các giải pháp chính xác, hiệu quả, kịp thời, phù hợp đặc thù của đất nước, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa nhà nước, người dân, doanh nghiệp, tổ chức thông tin, truyền thông chính xác, trung thực, kịp thời.
Phó Thủ tướng nêu rõ, năm 2023, trong nước một số sắc thuế hết hiệu lực; tăng lương cơ sở giữa năm; khởi công một loạt dự án lớn; Trung Quốc nới lỏng chính sách chống dịch Covid-19,… giá cả một số mặt hàng có thể sẽ tăng lên, đặc biệt là mặt hàng xăng dầu… sẽ tác động đến trong nước, trong đó có công tác điều hành giá…
Trên cơ sở dự báo tình hình quốc tế, trong nước, Quốc hội đã xác định chỉ tiêu lạm phát năm 2023 khoảng 4,5%, theo đó áp lực đối với Ban Chỉ đạo điều hành giá sẽ “không đơn giản”. Vì vậy, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ ngành, địa phương tiếp tục phát huy các kết quả đã đạt được cũng như những bài học kinh nghiệm trong công tác quản lý, điều hành giá để thực hiện tốt mục tiêu đã đề ra.
Trước mắt, các bộ, ngành, địa phương cần thực hiện nghiêm Chỉ thị số 19-CT/TW của Ban Bí thư về việc Tổ chức Tết Nguyên đán Quý Mão 2023 và Chỉ thị số 22/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường các biện pháp bảo đảm đón Tết Nguyên đán vui tươi, lành mạnh, an toàn, tiết kiệm.
Trong đó, cần theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả thị trường, nhất là các mặt hàng thuộc diện bình ổn giá, các hàng hóa, dịch vụ thiết yếu có nhu cầu tăng cao vào dịp cuối năm để chủ động có phương án hoặc đề xuất với các cấp có thẩm quyền các biện pháp bảo đảm cân đối cung cầu, bình ổn thị trường, không để xảy ra tình trạng thiếu hàng, gián đoạn nguồn hàng gây tăng giá đột biến.
Phó Thủ tướng lưu ý Bộ Giao thông vận tải công tác quản lý dịch vụ vận tải hành khách dịp Tết Nguyên đán, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại của người dân, nhất là người lao động xa nhà về quê ăn tết, Phó Thủ tướng Lê Minh Khái đề nghị Bộ tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ việc kê khai niêm yết giá và bán vé đúng giá niêm yết đối với các đơn vị kinh doanh vận tải; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa người dân và doanh nghiệp; xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng nhu cầu đi lại của bà con tăng cao để tăng giá vé bất hợp lý, sai quy định của pháp luật.
Bộ Tài chính kịp thời đề xuất việc xuất cấp hàng dự trữ quốc gia đúng đối tượng nhằm bảo đảm an sinh xã hội, đặc biệt tại các địa bàn xảy ra thiên tai, bão lũ… không để nhân dân thiếu đói trong dịp Tết Nguyên đán và thời kỳ giáp hạt. Về chính sách tài khóa, Bộ Tài chính rà soát lại các sắc thuế sắp hết hiệu lực để tham mưu giải pháp phù hợp cho cấp có thẩm quyền “quyết định sớm”.
Phó Thủ tướng đề nghị Ngân hàng Nhà nước điều hành chính sách tiền tệ theo mục tiêu đề ra, phối hợp chính sách tài khóa và các chính sách khác để góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế.
Đối với những mặt hàng nhà nước định giá, các dịch vụ công đang triển khai lộ trình thị trường, các bộ ngành, địa phương theo dõi sát thực tế, chủ động tính toán, đánh giá tác động cặn kẽ, chuẩn bị các phương án để đề xuất cấp có thẩm quyền quyết định vào thời điểm phù hợp, bảo đảm hiệu quả, lâu dài, bền vững.
Đối với các mặt hàng cụ thể, các bộ ngành, địa phương tổ chức, theo dõi sát tình hình cung cầu, giá cả thị trường các mặt hàng thuộc lĩnh vực quản lý để có biện pháp điều chỉnh phù hợp. Chủ động dự báo và có phương án bảo đảm cân đối cung cầu, nhất là trong các thời điểm thị trường có nhu cầu tăng cao đối với các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, vật liệu xây dựng, lương thực, thực phẩm, vật tư nông nghiệp, dịch vụ vận tải…
Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ được giao sử dụng linh hoạt, hiệu quả các công cụ, biện pháp điều tiết giá theo quy định của pháp luật về giá để kiểm soát, bình ổn thị trường. Tăng cường triển khai hiệu quả và giám sát thực hiện các biện pháp kê khai giá, niêm yết giá, công khai thông tin về giá; tổ chức thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giá. Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp các bộ, ngành tiếp tục chủ động đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, bảo đảm kịp thời, minh bạch thông tin về giá, nhất là khi có các biến động bất thường về giá cả những mặt hàng thiết yếu liên quan sản xuất và đời sống của người dân.