Sau hai năm hoạt động, Hợp tác xã Rau xứ lạnh Măng Đen (Hợp tác xã) tại xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi đã giúp hội viên xây dựng thương hiệu sản phẩm đặc trưng phục vụ phát triển du lịch. Mô hình này đang mang lại nguồn thu nhập ổn định cho nhiều đồng bào Mơ Nâm.
Hợp tác xã có 17 thành viên, trong đó 12 hộ đồng bào Mơ Nâm trực tiếp tham gia sản xuất, số còn lại đảm nhiệm khâu tiêu thụ. Đơn vị hoạt động ổn định, từng bước hình thành chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất đến tiêu thụ nông sản hữu cơ. Trên diện tích khoảng 1.000 m² nhà màng, các hộ dân trồng các loại rau ăn lá, cần tây, cà chua, dưa chuột baby, bí Nhật, cà rốt theo quy trình nghiêm ngặt. Canh tác hữu cơ được áp dụng đồng bộ, sử dụng phân chuồng, phân vi sinh và các chế phẩm sinh học thay thế thuốc bảo vệ thực vật hóa học.
Nhờ tuân thủ quy trình sản xuất sạch, sản phẩm của hợp tác xã đã tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành phố như: Thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Đà Lạt. Tổng sản lượng mỗi năm khoảng 10 tấn các loại, với doanh thu đạt 250 triệu đồng. Riêng sản phẩm Khoai lang Úc Măng Đen được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao, góp phần nâng cao giá trị, khẳng định thương hiệu rau xứ lạnh.
Từ hiệu quả bước đầu, hiện nay Hợp tác xã tiếp tục mở rộng thêm 8.000 m² nhà màng và 3 ha đất canh tác ngoài trời; đưa ra mục tiêu thu hoạch 30 tấn rau ăn lá, 40 tấn khoai lang và củ quả các loại, với doanh thu khoảng 1,4 tỷ đồng. Qua đó, nâng cao thu nhập cho hội viên, các hộ dân tham gia hợp tác xã trong những năm tới.
Theo định hướng dài hạn, Hợp tác xã đặt mục tiêu phát triển 2 ha nhà màng và 10 ha sản xuất ngoài trời, đạt sản lượng trung bình 30 tấn nông sản mỗi tháng. Bên cạnh các loại rau đặc trưng xứ lạnh, đơn vị nghiên cứu phát triển thêm lúa sạch và mô hình chăn nuôi thảo dược nhằm tận dụng phụ phẩm, nâng cao giá trị sản xuất. Dự kiến trong năm 2026, doanh thu có thể đạt từ 6- 8 tỷ đồng, với tỷ suất lợi nhuận đạt 20-25%. Song song đó, Hợp tác xã đẩy mạnh khai thác lợi thế để xây dựng mô hình tham quan, trải nghiệm tại vườn, kết hợp giới thiệu sản phẩm đặc trưng.
Trưởng thôn Kon Vơng Kia, xã Măng Đen A Hùng cho biết, khi đầu ra sản phẩm dần ổn định, Hợp tác xã tiếp tục tính toán mở rộng diện tích gắn với nâng cao chất lượng sản phẩm rau quả xứ lạnh. Từ những luống rau xanh mướt, mô hình rau xứ lạnh Măng Đen từng bước tạo dựng niềm tin và sinh kế bền vững. Hợp tác xã Rau xứ lạnh Măng Đen không chỉ góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, mà còn mở ra hướng phát triển mới cho nông nghiệp vùng cao theo hướng bền vững.
