Ðội tự quản ở vùng Ðất Mỏ

Trướcđây, khu đô thị mới Bến Do, tổ 58 và 59, phường Cẩm Thành (Quảng Ninh) nổi tiếng là "thánh địa" của tội phạm ma túy. Ðất rộng, dân cư thưa thớt, rất đông con nghiện dạt về ngang nhiên tiêm chích ma túy. Ma túy phát sinh nạn trộm cắp, cướp giật, người dân trong khu ăn không ngon, ngủ chẳng yên. Rồi các đôi nam nữ đến đây chơi khuya; thanh niên đi xe máy lai ba người, rú ga ầm ĩ, lạng lách gây mất trật tự trị an. Ðể giữ gìn ANTT địa bàn, tổ tự quản ra đời với tám thành viên được tuyển chọn kỹ lưỡng, có sức khỏe tốt, nhiệt tình, tâm huyết.Theo quyết định của UBND phường, đội chủ động xây dựng kế hoạch, chương trình làm việc, tranh thủ sự ủng hộ của các cơ quan, doanh nghiệp, hộ gia đình, tổ dân phố đóng trên địa bàn.

Những ngày đầu thành lập, thiếu thốn trăm bề, nhưng với sự quyết tâm, cộng đồng trách nhiệm của chính quyền, công an và các thành viên trong đội, khó khăn dần được khắc phục. Anh Phạm Thanh Hùng, Giám đốc Công ty cổ phần công nghiệp mỏ và xây dựng chịu trách nhiệm quản lý đội, dành riêng một phòng trong khuôn viên gia đình cho đội làm việc và nghỉ ngơi; trích kinh phí mua sắm trang bị quần áo, công cụ hỗ trợ làm việc, như bộ đàm, súng hơi cay, khóa số 8, gậy cao-su, tiền xăng xe máy... Các thành viên trong đội nắm vững phương pháp tuần tra kiểm soát, ngăn chặn, giải quyết các vụ việc, nhắc nhở xử lý vi phạm trong địa bàn. Ban đầu còn lạ lẫm, nhưng chỉ sau vài tháng được Cảnh sát khu vực kèm cặp, anh em hoạt động khá đều tay. Bất kể mưa nắng, những hôm mưa dầm gió bấc, chiến sĩ đội tự quản vẫn khoác áo mưa, cầm đèn pin lên đường tuần tra đến quá nửa đêm; nhắc nhở các cơ quan, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, bà con nêu cao cảnh giác, tự quản tài sản; khách bộ hành, thanh niên nam nữ ngồi chơi quá khuya về nghỉ đúng giờ. Nhiều đôi trai gái thấy đội tự quản đến nhắc nhở, phá vỡ "không gian riêng" tỏ ra khó chịu; nhưng riết mãi thành quen, đến khoảng 11 giờ là họ tự giác ra về.

Cùng các thành viên trong đội tự quản đi tuần tra, chúng tôi thấy sự mau lẹ, thuần thục của họ khi bắt giữ hai đối tượng nghiện đang lén lút tiêm chích. Chỉ trong nháy mắt, đối tượng đã bị khống chế, áp giải về trụ sở công an phường. Thành công của nhiều trận đánh ma túy của công an thị xã, công an phường có sự tham gia tích cực của thành viên đội tự quản. Mỗi năm, đội trực tiếp và tham gia bắt giữ hàng chục vụ án ma túy. Ðể bắt quả tang đối tượng tiêm chích và buôn bán ma túy, anh em phải dày công đeo bám, mật phục. Có đối tượng thấy bóng dáng đội tự quản đã giật mình, bỏ chạy, để lại xe máy cùng tang vật ma túy chưa kịp tiêu hủy. Ðiển hình là lần cùng đội nghiệp vụ công an thị xã kiểm tra quán ka-ra-ô-kê Thiên Ðường số 59, tổ Cẩm Thành, phát hiện 13 đối tượng sử dụng ma túy, thu 11,5 viên ma túy tổng hợp và tám gói thuốc cần sa; vụ bắt quả tang Nguyễn Ðức Nhàn, trú tại tổ 19 phường Niệm Nghĩa, Lê Chân (Hải Phòng) tàng trữ trái phép 60 liều hê-rô-in, bắt Nguyễn Văn Hiền ở Lê Chân (Hải Phòng) thu 30 liều hê-rô-in. Rồi hàng loạt vụ thanh, thiếu niên tụ tập gây mất trật tự công cộng, trộm cắp, cướp giật, đốt pháo để hậu quả xấu xảy ra. Cao điểm những ngày hè nóng nực, lượng người tụ về khu vực rất đông để hóng mát; các dịp lễ Tết, công việc của anh em càng vất vả hơn. Ðêm 30 Tết vừa qua, các thành viên đội tự quản đã phục kích, nhắc nhở các hộ không đốt pháo; bắt giữ hai đối tượng đốt pháo nổ. Tối 1-3, nhận được tin báo của người dân ở tổ 59 phường Cẩm Thành, một đôi trai gái tâm sự bị cướp; các thành viên đội tự quản nhanh chóng có mặt. Xác định hướng đối tượng bỏ chạy, họ nhanh chóng điện báo cho công an bắt gọn hung thủ ngay tại TP Hạ Long.

Nước da ngăm đen, rắn rỏi, anh Trịnh Văn Hải được mệnh danh là khắc tinh của tội phạm. Quán cà-phê ven đường tàu từ lâu đã trở thành điểm quan sát lý tưởng. Giữa trưa nắng, nhưng đội phó Trịnh Văn Hải vẫn cần mẫn theo dõi đối tượng. Khi đối tượng đi xe Future vận chuyển hai thùng đựng thuốc lá ba số, anh cùng đồng đội lao tới. Khi bị kiểm tra, hắn chống trả quyết liệt nhưng cũng không thoát khỏi vòng vây đã khép chặt. Anh Hải cho biết, bắt tội phạm ma túy còn khó hơn, nhưng cũng chủ yếu bằng tay không, quan trọng là bí mật, bất ngờ để chúng không kịp đối phó. Nhiều đối tượng bị bắt  năn nỉ van xin tha tội, thậm chí hối lộ nhưng anh em nhất quyết đưa lên công an phường xử lý. Thấy đội tự quản làm việc hiệu quả, nhiều người dân tình nguyện xin tham gia. Lê Ðức Hưng, SN 1979, tham gia tự quản đã ba năm. Mặc dù đang làm chủ thầu xây dựng nhưng buổi tối vẫn tranh thủ tham gia. Lần đầu cùng công an và anh em trong đội bắt quả tang hai con nghiện, còn hồi hộp, bỡ ngỡ, giờ đã quen việc. Do nắm tình hình tốt nên các vụ việc được phát hiện, ngăn chặn kịp thời, thông báo nhanh cho công an phường giải quyết nhanh chóng, không để hậu quả xấu xảy ra. Ðội còn nhắc nhở nhân dân chấp hành tốt quy định về đăng ký, quản lý nhân hộ khẩu, phòng cháy chữa cháy, vận động các đối tượng truy nã, trốn thi hành án ra đầu thú để hưởng lượng khoan hồng; bảo vệ hiện trường, cấp cứu người bị nạn khi tai nạn giao thông xảy ra.

Từ khi có đội tự quản, địa bàn yên ổn hẳn, tội phạm được kiềm chế  ngày một giảm, không xảy ra trọng án. Các cơ quan, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, gia đình thấy tổ tự quản hoạt động rất hiệu quả đã tự giác đóng góp kinh phí, tạo điều kiện để đội hoạt động. Ông Ðào Ðình Quyết, khu trưởng dân phố khẳng định, trước đây bà con ăn ngủ không yên, lúc nào cũng lo đề phòng kẻ trộm. Xoong, nồi, chậu hoa, cây cảnh, gia súc... sểnh thứ gì là mất thứ đó, nay bà con yên tâm, phấn khởi vì khu phố bình yên. 

Mong muốn của cấp ủy chính quyền phường Cẩm Thành cũng như các phường trên địa bàn thị xã Cẩm Phả muốn nhân rộng mô hình tự quản. Tuy nhiên đang gặp khó khăn về kinh phí, cơ sở vật chất. Nếu mô hình này được nhân rộng, được sự quan tâm, đầu tư thích đáng của cấp ủy chính quyền và lựa chọn những thành viên tâm huyết, chắc chắn sẽ góp phần tích cực trong  việc giữ gìn ANTT ở vùng mỏ.