Cá thể gấu được gia đình nuôi nhốt từ đầu những năm 2000 và hiện đã hơn 26 năm tuổi. Do khu vực nuôi nhốt có lối tiếp cận nhỏ hẹp, không đủ điều kiện để đưa lồng vận chuyển trực tiếp vào, đội cứu hộ đã tiến hành gây mê để đưa cá thể gấu ra ngoài, đồng thời thực hiện khám sức khỏe trước khi vận chuyển.
Theo bác sĩ thú y Wahyu Hananto, cá thể gấu có tình trạng sức khỏe tương đối tốt, cân nặng khoảng 120kg. Kết quả thăm khám cho thấy bàn chân có dấu hiệu sừng hóa do nhiều năm sống trong điều kiện nuôi nhốt, răng tích tụ khá nhiều mảng bám. Tuy nhiên, kết quả siêu âm không ghi nhận bất thường đáng lo ngại và cá thể gấu đủ điều kiện sức khỏe để thực hiện hành trình về Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại Bạch Mã.
Đây là cuộc cứu hộ thứ hai tại Thành phố Hồ Chí Minh trong năm 2026, đồng thời nâng tổng số cá thể gấu được chuyển giao từ Thành phố Hồ Chí Minh về các cơ sở cứu hộ trong năm nay lên 5 cá thể.
Từ đầu năm đến nay, Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại Vườn quốc gia Bạch Mã đã tiếp nhận 12 cá thể gấu, góp phần khẳng định vai trò của Vườn quốc gia Bạch Mã với tư cách cơ quan quản lý chuyên ngành và của Trung tâm trong mạng lưới tiếp nhận, cứu hộ, chăm sóc và bảo tồn gấu tại Việt Nam.
Cuộc cứu hộ là kết quả của quá trình kiểm tra, tuyên truyền và vận động các hộ nuôi nhốt gấu tự nguyện chuyển giao do Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Chi cục Kiểm lâm Vùng 3, Chi cục Kiểm lâm Thành phố Hồ Chí Minh, Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ, chính quyền địa phương và Tổ chức Động vật châu Á phối hợp thực hiện.
Sau quá trình trao đổi và vận động, gia đình chủ nuôi đã chủ động lựa chọn chuyển giao cá thể gấu duy nhất của gia đình vì mục đích nhân đạo và bảo tồn, không yêu cầu bất kỳ khoản bồi thường nào. Sự đồng thuận của gia đình đã tạo điều kiện thuận lợi để các cơ quan chức năng và đội ngũ cứu hộ thực hiện an toàn toàn bộ quá trình khám sức khỏe, cứu hộ và vận chuyển cá thể gấu.
Cá thể gấu được cứu hộ mang tên Millie, lấy cảm hứng từ thời điểm bước sang thiên niên kỷ mới - cũng là giai đoạn cá thể gấu bắt đầu cuộc sống trong điều kiện nuôi nhốt. Tên gọi gợi nhắc về hơn hai thập kỷ đã trôi qua, khi thế giới bên ngoài không ngừng thay đổi còn cuộc sống của cá thể gấu vẫn bị giới hạn trong một không gian nhỏ hẹp. Millie cũng là tên gọi cho một khởi đầu mới, khi cá thể gấu bước sang một chương khác của cuộc đời với không gian rộng hơn và sự chăm sóc phù hợp.
Câu chuyện cứu hộ mang chủ đề “The Time Capsule - Chiếc hộp thời gian”: khi thế giới không ngừng tiến về phía trước, thời gian của cá thể gấu dường như đã lắng đọng. Hôm nay, sau hơn hai thập kỷ, chiếc đồng hồ ấy chính thức được hồi sinh.
Tiến sĩ Jill Robinson MBE, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Tổ chức Động vật châu Á, chia sẻ: “Quá trình cứu hộ thực sự có ý nghĩa khi chủ nuôi lựa chọn làm điều tốt đẹp cho một sinh mệnh khác. Việc một gia đình tự nguyện chuyển giao cá thể gấu sau hơn hai thập kỷ nuôi nhốt là một quyết định đầy nhân văn. Đây không chỉ là sự thay đổi trong cuộc đời của một cá thể gấu, mà còn là một bước tiến quan trọng trong hành trình xây dựng một tương lai không còn gấu bị nuôi nhốt để khai thác mật tại Việt Nam".
Cuộc cứu hộ lần này cũng đánh dấu thêm một hộ dân tại Thành phố Hồ Chí Minh tự nguyện chấm dứt hoạt động nuôi nhốt gấu. Sau khi hoàn tất chuyển giao, thành phố hiện còn 4 hộ dân đang nuôi nhốt 8 cá thể gấu. Tính chung tất cả các loại hình cơ sở nuôi nhốt, bao gồm hộ dân, doanh nghiệp và vườn thú, Thành phố Hồ Chí Minh hiện còn 61 cá thể gấu.
Cuối tháng 8 vừa qua, tại Hội nghị Thúc đẩy công tác cứu hộ và bảo tồn gấu tổ chức tại Vườn quốc gia Bạch Mã, đại diện các Chi cục Kiểm lâm của những địa phương còn gấu nuôi nhốt đã cùng trao đổi về thực trạng, chia sẻ kinh nghiệm và thống nhất tăng cường phối hợp để đẩy nhanh việc vận động chuyển giao. Hiện Việt Nam còn hơn 120 cá thể gấu được nuôi nhốt tại 46 hộ dân. Công tác vận động vẫn còn nhiều thách thức, trong đó có điều kiện kinh tế, nhận thức của chủ nuôi, khoảng cách địa lý và nguồn lực của cơ quan quản lý tại địa phương.
Tại hội nghị, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm Đoàn Hoài Nam nhấn mạnh sự cần thiết phải xây dựng mô hình vận động phù hợp với từng nhóm chủ nuôi, đồng thời tăng cường phối hợp giữa kiểm lâm, cơ quan thú y, chính quyền địa phương và các đơn vị cứu hộ nhằm bảo đảm an toàn cho người và động vật trong quá trình chuyển giao.
Chia sẻ về năng lực tiếp nhận và chăm sóc gấu, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Linh, Giám đốc Vườn quốc gia Bạch Mã kiêm Giám đốc Ban Quản lý Dự án Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại Bạch Mã, cho biết Trung tâm đã tiếp nhận và chăm sóc 31 cá thể gấu được chuyển giao từ nhiều địa phương trên cả nước.
“Trong quản lý, chúng ta thường nhìn vào số lượng, tiến độ và chỉ tiêu thực hiện. Nhưng trong bảo tồn, phía sau mỗi con số luôn là một sinh mệnh", Tiến sĩ Vũ Linh nói.
Với năng lực tiếp nhận, chăm sóc và phục hồi gấu sau cứu hộ, Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại Vườn quốc gia Bạch Mã đang từng bước trở thành một mắt xích quan trọng trong mạng lưới bảo tồn gấu của Việt Nam, đồng hành cùng các cơ quan quản lý và chính quyền địa phương trong hành trình đưa những cá thể gấu đang bị nuôi nhốt về một môi trường sống nhân đạo, an toàn và phù hợp hơn.