TỪ XU THẾ ĐẾN MỆNH LỆNH PHÁT TRIỂN

Trong nhiều năm, phát triển xanh từng được nhìn nhận như câu chuyện môi trường. Hiện nay, điều đó đã thay đổi khi xanh trở thành yêu cầu cạnh tranh, điều kiện tiếp cận thị trường và là thước đo năng lực phát triển của nền kinh tế.

Theo nhiều chuyên gia, các biến động địa chính trị, khủng hoảng năng lượng và yêu cầu giảm phát thải toàn cầu đang khiến chuyển đổi xanh trở thành một cuộc tái cấu trúc kinh tế quy mô lớn.

Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, yêu cầu này càng trở nên cấp thiết hơn khi Thành phố đang phải đối mặt đồng thời với áp lực dân số, giao thông, ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu. Sau hợp nhất địa giới hành chính, quy mô dân số vượt mốc 14 triệu người, lượng phương tiện cơ giới đạt khoảng 11,4 triệu xe máy và 1,3 triệu ô tô. Chỉ riêng hoạt động giao thông đã phát thải khoảng 13 triệu tấn CO2 mỗi năm.

Dữ liệu đô thị

ÁP LỰC CỦA SIÊU ĐÔ THỊ

Thành phố Hồ Chí Minh đang chịu sức ép lớn từ quy mô dân số, phương tiện cá nhân và phát thải giao thông trong quá trình phát triển thành siêu đô thị.

Giao thông không chỉ là vấn đề di chuyển, mà còn là áp lực môi trường, chất lượng sống và năng lực quản trị đô thị.

14 triệu+

Dân số tạo áp lực lớn lên hạ tầng giao thông, nhà ở, dịch vụ công và môi trường đô thị.

11,4 triệu

Xe máy đang lưu hành, phản ánh mức độ phụ thuộc rất lớn vào phương tiện cá nhân.

1,3 triệu

Ô tô tiếp tục gia tăng, tạo thêm áp lực lên không gian đường bộ và bãi đỗ xe.

13 triệu tấn

CO2/năm phát thải từ giao thông, đặt ra yêu cầu chuyển đổi xanh mạnh mẽ hơn.

90% CO2 · 31% PM2.5

Giao thông chiếm khoảng 90% lượng phát thải CO2 đô thị và khoảng 31% bụi mịn PM2.5.

Nguồn: Tổng hợp từ số liệu Thành phố Hồ Chí Minh.

Những con số ấy cho thấy nếu tiếp tục phát triển theo mô hình cũ, chi phí môi trường và chi phí cạnh tranh sẽ ngày càng lớn. Chính vì vậy, chuyển đổi xanh được xác định là một trong ba trụ cột xuyên suốt của Thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn mới, cùng với chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo.

Góc nhìn từ doanh nghiệp xanh

Chuyển đổi xanh không chỉ là định hướng phát triển, mà còn là bài toán về vốn, công nghệ, thủ tục và năng lực vận hành dài hạn của doanh nghiệp.

Bà LÂM THÚY ÁI

Tổng Giám đốc Mebi Farm

Đầu tư vào công nghệ và chuyển đổi xanh để phát triển bền vững mất rất nhiều tiền và thời gian. Các dự án xanh cần được hỗ trợ hiệu quả hơn về thủ tục hành chính và tiếp cận tín dụng để doanh nghiệp có thêm động lực đầu tư dài hạn.

Đầu tư xanh · Tín dụng · Thủ tục

Ông NGUYỄN NGỌC HÒA

Đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh

Các doanh nghiệp hiện không còn chuyển đổi theo phong trào mà đã thay đổi thực chất trong vận hành. Nhiều doanh nghiệp đã chuyển từ xử lý môi trường ở công đoạn cuối sang sản xuất sạch ngay từ đầu. Kinh tế tuần hoàn đang được áp dụng rộng rãi nhằm tối ưu hóa năng lượng và giảm phát thải.

Sản xuất sạch · Kinh tế tuần hoàn · Giảm phát thải

Hiện nay, bài toán xanh không còn chỉ là công nghệ. Carbon, ESG, truy xuất nguồn gốc và chuỗi cung ứng đang dần trở thành tiêu chuẩn cạnh tranh mới của thị trường.

Nếu trước đây doanh nghiệp cạnh tranh bằng giá thành hay quy mô sản xuất thì hiện nay các yếu tố như chỉ số carbon, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn ESG và phát thải ròng mới là điều thị trường quan tâm. Do đó, chuyển đổi xanh không còn là một lựa chọn mang tính hình thức mà đã trở thành một hệ thống thích ứng liên tục và linh hoạt. Tuy nhiên, thực tế cho thấy phần lớn doanh nghiệp hiện chưa xây dựng được chiến lược chuyển đổi xanh rõ ràng dù đều chịu tác động từ xu thế này.

Trong nhiều thập kỷ, Thành phố Hồ Chí Minh luôn được xem là nơi tiên phong của những chuyển động kinh tế lớn nhất cả nước, từ công nghiệp hóa, đô thị hóa đến đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Hiện nay, Thành phố đang bước vào một cuộc chuyển động mới lớn hơn, khó hơn và dài hơi hơn.

Chuyển đổi xanh không chỉ là bài toán môi trường mà còn là bài toán cạnh tranh, chất lượng sống và vị thế của một siêu đô thị trong cuộc đua khu vực.

Từ những kế hoạch quy mô hàng trăm nghìn tỷ đồng, các mục tiêu giao thông xanh, năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn cho tới sự dịch chuyển của cộng đồng doanh nghiệp, có thể thấy quá trình này đã bắt đầu đi vào chiều sâu.

Phía trước vẫn còn nhiều thách thức. Nhưng với quy mô thị trường lớn nhất cả nước, nền tảng kinh tế mạnh, khả năng thu hút đầu tư và quyết tâm chính trị lớn, Thành phố Hồ Chí Minh đang có cơ hội định hình một mô hình phát triển mới, nơi tăng trưởng không còn đánh đổi bằng môi trường và xanh trở thành động lực phát triển trong kỷ nguyên mới.