Nhà hát sử dụng vốn ngân sách thành phố, tổng mức đầu tư hơn 1.500 tỷ đồng, được xây dựng với quy mô 1.700 chỗ, có hai khán phòng, gồm: khán phòng lớn 1.200 chỗ và khán phòng nhỏ 500 chỗ, tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm (quận 2). Chủ đầu tư là Ban quản lý Đầu tư xây dựng công trình thuộc Sở Văn hóa - Thể thao TP Hồ Chí Minh. Thời gian thực hiện từ năm 2018 đến 2022. Nguồn vốn để đầu tư dự án từ nguồn thu bán đấu giá khu đất 23 Lê Duẩn (quận 1). Theo quy hoạch, HBSO nằm ở lô 1-21 trong khu chức năng số 1 thuộc Khu đô thị mới Thủ Thiêm, hướng từ quận 1 sang. Nếu HBSO được đầu tư xây dựng tại đây, thì Khu đô thị mới Thủ Thiêm sẽ có quần thể kiến trúc - văn hóa - tôn giáo mới/cũ đặc trưng gần giống trung tâm thành phố hiện nay.
Theo UBND thành phố, việc xây dựng HBSO đạt tiêu chuẩn quốc tế là thật sự cần thiết và cấp bách. Đây sẽ là một công trình văn hóa mang tính biểu tượng, điểm nhấn về kiến trúc, nghệ thuật của thành phố mang tên Bác. Thành phố kỳ vọng khi dự án hoàn tất sẽ góp phần đẩy mạnh phát triển, nâng cao chất lượng và quản lý tốt các hoạt động văn hóa theo hướng văn minh, giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc và các giá trị tinh thần mang nét đặc trưng của thành phố. Trước đây, TP Hồ Chí Minh có ba nhà hát: Nhà hát Opera (nay là Nhà hát thành phố, 500 chỗ), Nhà hát Phiharmonie (nay là Kho bạc thành phố) và Nhạc viện thành phố. Hiện tại, chỉ Nhà hát thành phố vẫn giữ giá trị của một nhà hát đúng nghĩa. Các nhà hát xây dựng sau năm 1975 như Hòa Bình (2.330 chỗ), Bến Thành (1.400 chỗ) hiện đang xuống cấp cũng như không đạt tiêu chuẩn để có thể tổ chức các buổi diễn theo yêu cầu các đoàn, nghệ sĩ đẳng cấp quốc tế.
Đối với TP Hồ Chí Minh - một đô thị đặc biệt, trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, giáo dục là đầu tàu thúc đẩy sự phát triển của vùng kinh tế trọng điểm phía nam và cả nước, việc thiếu một nhà hát xứng tầm thì khán giả và các nghệ sĩ sẽ không có một ngôi nhà nghệ thuật chung. Hiện nay, văn phòng của HBSO vẫn “đóng đô” ở tầng hầm Nhà hát thành phố. Đoàn vũ kịch thuê hội trường của Thư viện Khoa học tổng hợp TP Hồ Chí Minh để tập sau khi địa điểm 81 Trần Quốc Thảo không cho thuê. Đoàn giao hưởng và hợp xướng tập ở Rạp Thanh Vân đã được cải tạo (quận 3). Mỗi lần có đoàn nước ngoài đến diễn hay dựng những vở, tổng phổ lớn cần tập trung cả giao hưởng, nhạc kịch và vũ kịch thì hàng trăm nghệ sĩ lại lập cập “tụ tập” tại Rạp Thanh Vân. Hơn nữa, việc UBND thành phố đã quan tâm đầu tư 47 tỷ đồng cho các loại nhạc cụ của HBSO, nhưng số nhạc cụ này cũng chìm nổi, long đong như các nghệ sĩ và nhà hát. Nhiều năm qua, các loại nhạc cụ đắt tiền, cồng kềnh, dễ hư hỏng như: pi-a-nô, con-tra-bát, kèn, đàn harp… không có nơi bảo quản đúng tiêu chuẩn và liên tục di chuyển đi, lại sau mỗi đêm diễn cho nên rất dễ hỏng.
HBSO được thành lập năm 1993, thành phố đã dự kiến xây nhà hát tại số 23 Lê Duẩn (trụ sở Công ty Xổ số kiến thiết thành phố) nhưng địa điểm này được đánh giá không phù hợp. Đến cuối năm 2012, UBND thành phố Hồ Chí Minh đã chấp thuận chủ trương xây nhà hát trong công viên 23/9. Tư vấn, thiết kế nhà hát do các công ty Busmann Haberer, Muller, Inros Lackner (Đức). Nhà hát tại công viên 23/9 được giới hạn bởi các con đường Tôn Thất Tùng, Lê Lai, Phạm Ngũ Lão, mặt tiền nhìn ra chợ Bến Thành, dự kiến đưa vào hoạt động vào năm 2015. Tuy nhiên, kế hoạch đã không thực hiện được vì nhiều lý do khác nhau, đến nay TP Hồ Chí Minh vẫn chưa có một nhà hát xứng tầm trung tâm đô thị đạt chuẩn quốc tế.
Nói về sự cần thiết của nhà hát mang biểu tượng TP Hồ Chí Minh, đáp ứng nhu cầu thưởng thức văn hóa, nghệ thuật của công chúng cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho các nghệ sĩ nâng cao chất lượng hoạt động biểu diễn nghệ thuật trong giai đoạn hội nhập, Phó Giám đốc Ban quản lý Đầu tư xây dựng công trình (Sở Văn hóa - Thể thao thành phố) Nguyễn Văn Thông cho biết: Vị trí của HBSO nằm ở ngay bên phải chân cầu Thủ Thiêm 2 cho nên rất đẹp. Sau khi HĐND thành phố Hồ Chí Minh duyệt chủ trương thì sẽ tổ chức thi tuyển quốc tế để HBSO có thiết kế kiến trúc độc đáo, tạo điểm nhấn cho khu đô thị mới này. Ngoài ra, trong những năm tới, thành phố cũng sẽ xây dựng bốn công trình văn hóa lớn là: Nhà hát giao hưởng; Trung tâm ca nhạc nhẹ; Sân khấu tuồng; Nhà biểu diễn xiếc để phục vụ người dân.