Việt Nam khởi động Chương trình Đối tác hành động carbon xanh dương

Sự kiện do Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành chủ trì, với sự tham dự của Trưởng Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam Ramla Khalidi, Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam Iain Frew, Giám đốc Chương trình Đại dương của WEF Alfredo Giron cùng đại diện nhiều bộ, ngành, tổ chức quốc tế, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và đối tác phát triển.

Tại cuộc họp, các đại biểu tập trung thảo luận cơ chế phối hợp liên ngành và xác định các ưu tiên trong triển khai NBCAP tại Việt Nam. Nhiều ý kiến nhấn mạnh vai trò của các giải pháp dựa vào thiên nhiên trong bảo tồn, phục hồi hệ sinh thái carbon xanh dương và phát triển sinh kế bền vững cho cộng đồng ven biển.

Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy thực hiện các cam kết về tăng trưởng xanh, trung hòa carbon và phát triển bền vững, các hệ sinh thái carbon xanh dương như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và bãi triều ven biển ngày càng được nhìn nhận là nguồn lực chiến lược. Các hệ sinh thái này không chỉ giúp hấp thụ và lưu trữ carbon mà còn đóng vai trò “lá chắn tự nhiên” trước các rủi ro khí hậu như nước biển dâng, xói lở bờ biển và lũ lụt.

Bên cạnh đó, việc bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái biển, ven biển còn góp phần bảo đảm an ninh lương thực, duy trì đa dạng sinh học và hỗ trợ phát triển kinh tế biển bền vững.

Những năm gần đây, Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách thúc đẩy bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái biển, ven biển như Quyết định số 1662/QĐ-TTg năm 2021 về bảo vệ và phát triển rừng ven biển; Quyết định số 149/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học; Quyết định số 1539/QĐ-TTg về mở rộng và thành lập các khu bảo tồn biển.

Tuy nhiên, theo đánh giá tại hội nghị, các sáng kiến liên quan đến carbon xanh dương hiện vẫn phân tán ở nhiều chương trình, lĩnh vực và cơ quan quản lý khác nhau, trong khi nguồn lực tài chính và kỹ thuật còn hạn chế.

Trong bối cảnh đó, NBCAP được triển khai trên cơ sở Ý định thư giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường và WEF ký tháng 10/2025, cùng Quyết định số 1706/QĐ-BNNMT ngày 12/5/2026 về thành lập Nhóm công tác triển khai Chương trình NBCAP Việt Nam. Chương trình nhận tài trợ từ Chính phủ Vương quốc Anh thông qua WEF, với Ban Thư ký do UNDP chủ trì.

Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành cho rằng, bảo vệ và phát triển các hệ sinh thái carbon xanh dương không chỉ là yêu cầu về môi trường mà còn là định hướng chiến lược nhằm thúc đẩy phát triển bền vững kinh tế biển, tăng cường khả năng chống chịu khí hậu và thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam.

Theo Thứ trưởng Lê Công Thành, NBCAP Việt Nam được kỳ vọng trở thành nền tảng hợp tác đa bên nhằm thúc đẩy điều phối chính sách, chia sẻ tri thức, huy động nguồn lực và triển khai các sáng kiến cụ thể về carbon xanh dương.

Bà Ramla Khalidi, Trưởng Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam nhận định, các-bon xanh dương mang lại tiềm năng lớn, song nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam vẫn đang tìm cách chuyển hóa tiềm năng này thành hệ thống quản trị hiệu quả và nguồn lực đầu tư cụ thể.

Trong khi đó, Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam Iain Frew cho rằng NBCAP sẽ tạo nền tảng kết nối giữa Chính phủ, đối tác phát triển và khu vực tư nhân nhằm thúc đẩy phối hợp về các-bon xanh dương và tăng cường khả năng chống chịu cho khu vực ven biển.

Đại diện WEF, ông Alfredo Giron đánh giá việc thành lập NBCAP thể hiện vai trò dẫn dắt của Việt Nam trong thúc đẩy hành động khí hậu, đồng thời ghi nhận các hệ sinh thái ven biển như một dạng “hạ tầng tự nhiên” quan trọng đối với thích ứng khí hậu, sinh kế và tăng trưởng bền vững.

Theo Ban tổ chức, kể từ cuộc họp khởi động đầu tiên vào tháng 1/2026 đến nay, NBCAP Việt Nam đã tổ chức nhiều hội thảo kỹ thuật và tham vấn đa bên về khoa học, chính sách và tài chính carbon xanh dương. Chương trình hiện đã huy động sự tham gia của hơn 350 tổ chức và chuyên gia trong nước và quốc tế.