Lốc xoáy và mưa đá thường xảy ra vào thời gian chuyển mùa từ mùa lạnh sang mùa nóng và ngược lại. Ở Việt Nam, lốc xoáy và mưa đá thường xuất hiện vào thời gian từ tháng 1 - 5 và tháng 10 - 11 và có khả năng xảy ra ở hầu hết các khu vực nhưng tập trung chủ yếu ở miền bắc, Tây Nguyên.
Lốc xoáy (hay còn gọi là vòi rồng) là hiện tượng gió xoáy rất mạnh, tương tự như một cơn bão nhưng quy mô nhỏ hơn nhiều. Thông thường bán kính của lốc xoáy chỉ từ vài trăm mét tới vài km, có cấu tạo hút từ mặt đất lên các đám mây vũ tích, tạo thành hình cái phễu di động trông giống như cái vòi của con voi thò xuống từ trên trời.
Trên đường di chuyển vòi rồng có thể cuốn theo lên cao rồi ném xuống ở một khoảng cách khá xa sau đó hoặc phá huỷ mọi thứ mà nó có thể, kể cả nhà gạch xây kiên cố, xe tải, thậm chí cả đoàn tàu và những cây cổ thụ.
Mưa đá là hiện tượng mưa dưới dạng hạt hoặc cục băng, có hình dáng kích thước khác nhau do đối lưu cực mạnh từ các đám mây giông gây ra. Kích thước có thể từ 5 mm tới hàng chục cm, thường cỡ một vài cm, có dạng hình cầu không cân đối. Mưa đá là hiện tượng thời tiết mà ngày nay khoa học cũng chưa khám phá hết và dĩ nhiên là chưa thể dự báo trước được. Tuy nhiên chúng ta vẫn có thể qua hiểu biết và tự phòng tránh được, ít nhất ra là đối với tính mạng con người: nếu thấy trời nổi cơn giông mây đen bao phủ bầu trời gần như kín tầm mắt có dạng như bầu vú. Tiếp sau đó gió thổi mạnh tạo ra tiếng "ù ù, ầm ầm" liên tục thì phải cảnh giác với mưa đá. Tiếp theo gió mạnh lắc rắc vài hạt mưa rào to, nhiệt độ không khí giảm đi nhanh mà ta cảm thấy lạnh thì có nghĩa là mưa đá sắp xảy ra, phải nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn.
| Trong thời điểm giao mùa hiện nay rất hay xảy ra hiện tượng thời tiết đặc biệt, thí dụ giông, tố, lốc, vòi ròng, mưa đá. Để phòng tránh thiệt hại, tốt nhất khi có mưa giông, bà con nên tránh những cây to, vì có thể bị sấm sét đánh. Nên tìm nơi trú ẩn ở những mái nhà kiên cố. Nếu trú ở ngôi nhà cấp 4, mái tôn hoặc ngói xi-măng có khi còn nguy hiểm hơn là đứng ngoài đường vì mưa đá có thể làm thủng ngói. Trong cơn giông hay có gió giật, nó có thể giật tung mái nhà. Ông Vũ Anh Tuấn - Phó trưởng Phòng dự báo |