"Trăm dâu đổ đầu tằm"

Hôm đôi vợ chồng anh Hùng, chị Hương thu hoạch ô lúa xuân cuối cùng để ngày mai đưa cô con gái đầu lòng lên Hà Nội thi đại  học. Năng suất lúa vụ này cao hơn mọi năm, khoảng ba tạ/sào, thế nhưng anh chị vẫn không vui. Anh Hùng bảo: Năng suất lúa vụ này cao gấp rưỡi so năng suất lúa xuân cách đây mười năm, nhưng lợi nhuận từ trồng lúa bây giờ chưa chắc đã cao hơn trước đây.

- Tại sao năng suất lúa cao thế mà lợi nhuận lại không tăng?

Tôi hỏi anh Hùng.

- Nếu như cách đây mười năm, năng suất lúa trung bình hai tạ/sào, nhưng chi phí sản xuất lại ít, vì giá phân bón, thuốc trừ sâu, giống rẻ. Ngược lại, chi phí trồng lúa bây giờ cao gấp 2 - 3 lần so trước đây.

Theo như cách tính của anh Hùng thì trồng lúa bây giờ giỏi lắm lãi 100 nghìn đồng/sào, đấy là chưa tính đến công lao động. Anh Hùng cho biết thêm: "Cả bốn tháng trời trông vào một vụ lúa, diện tích đất trồng lúa chưa đến hai sào/người, thì làm sao sống nổi. Nhà tôi có năm người thì chỉ ba người có ruộng vì hai đứa con đẻ sau thời điểm chia ruộng (1993) nên không có ruộng. Trong khi cuộc sống gia đình với bao lo toan và chi phí; từ chuyện hiếu, hỷ, giỗ, Tết đến chuyện học hành của con cái đều trông vào hạt thóc, như "trăm dâu đổ đầu tằm".

Trao đổi ý kiến với chúng tôi, một đồng chí lãnh đạo ngành nông nghiệp tỉnh Thái Bình bức xúc: Ðó là một thực tế đang xảy ra tại Thái Bình cũng như tại các tỉnh đồng bằng sông Hồng. Thu nhập từ trồng lúa rất thấp, nông dân khó làm giàu được từ cây lúa. Vì vậy, tình trạng nông dân rời bỏ làng quê đi làm thuê các nơi, thậm chí còn bỏ ruộng đã xảy ra tại địa phương. Thực tế này đáng để các ngành, các cấp quan tâm và có chính sách phù hợp người trồng lúa.