Hành trình hồi sinh một trái tim
Năm 2022, sau thời gian thường xuyên mệt mỏi, anh Đinh Anh Tuấn được chẩn đoán suy tim. Bệnh tiến triển nhanh. Từ năm 2023, anh gần như không thể nằm ngủ bình thường mà phải kê cao đầu, tựa lưng để đỡ khó thở. Đến năm 2024, thời gian ở bệnh viện nhiều hơn ở nhà.
Nhiều đêm, vợ anh phải xoa lưng, chèn gối để chồng có thể chợp mắt trong chốc lát. Những cơn khó thở, mệt mỏi và các đợt bệnh tái diễn khiến công việc, sinh hoạt và cuộc sống của người đàn ông vốn là trụ cột gia đình ngày càng thu hẹp.
Tại Bệnh viện Bạch Mai, người bệnh được xác định suy tim giai đoạn cuối do bệnh cơ tim giãn, phân suất tống máu thất trái chỉ còn 17%, kèm hở van hai lá, hở van ba lá, tăng áp lực động mạch phổi, huyết khối thất trái và bệnh thận mạn.
Khi các phương pháp điều trị nội khoa đã gần chạm tới giới hạn, ghép tim trở thành cơ hội để người bệnh tiếp tục sống. Và cơ hội ấy đến từ một người chết não mới 29 tuổi, sau quyết định đầy nhân ái của gia đình.
Hệ thống ghép tạng nhanh chóng được kích hoạt. Trong những ngày giữa tháng 8/2026, ca ghép tim được triển khai tại Bệnh viện Bạch Mai với sự phối hợp, hỗ trợ chuyên môn của các chuyên gia Bệnh viện Trung ương Huế.
Hơn 6 giờ trong phòng mổ là cuộc chạy đua với thời gian của nhiều ê-kíp. Từ đánh giá người hiến, bảo quản và vận chuyển tạng, chuẩn bị người nhận, gây mê hồi sức, phẫu thuật đến hồi sức sau ghép, mọi mắt xích đều luôn vận hành chính xác và đồng bộ.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đào Xuân Cơ - Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai xúc động nhớ lại khoảnh khắc đặc biệt ấy: “Chỉ khoảng 60 giây sau khi thả cặp động mạch chủ, trái tim được hiến tặng đã bắt đầu đập trở lại trong lồng ngực người nhận. Khoảnh khắc ấy không chỉ là niềm vui của một ê-kíp phẫu thuật. Đó là giây phút rất đỗi thiêng liêng - một sự sống được tiếp nối từ một sự sống vừa dừng lại”.
Sau phẫu thuật, không chỉ người bệnh mà các bác sĩ, điều dưỡng lại tiếp tục đối mặt với hàng loạt thách thức: suy thất phải của tim ghép, tổn thương thận cấp trên nền bệnh thận mạn, nguy cơ nhiễm khuẩn, thiếu máu, giảm tiểu cầu và đặc biệt là nguy cơ thải ghép.
Theo các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai, một trong những bài toán hóc búa là cân bằng điều trị chống thải ghép. Người bệnh cần thuốc ức chế miễn dịch để bảo vệ trái tim mới nhưng việc lựa chọn thuốc và liều dùng phải hết sức thận trọng trong bối cảnh chức năng thận đã suy giảm và người bệnh đồng thời có nhiều rối loạn toàn thân. Liều thuốc phải đủ để kiểm soát nguy cơ thải ghép nhưng đồng thời hạn chế tối đa độc tính và biến chứng.
Mỗi biến động nhỏ của người bệnh đều được theo dõi, phân tích và xử trí điều chỉnh trên cơ sở phối hợp liên chuyên khoa. Trong 27 ngày điều trị, 9 cuộc hội chẩn chính thức, bên cạnh các cuộc trao đổi chuyên môn diễn ra liên tục giữa các đơn vị của Bệnh viện Bạch Mai, giữa Bạch Mai với các chuyên gia Bệnh viện Trung ương Huế.
Một tháng sau ghép, những thay đổi tưởng như rất bình thường với một người khỏe mạnh lại trở thành niềm hạnh phúc đặc biệt đối với gia đình anh Tuấn. Anh có thể nằm ngủ trọn giấc, ăn ngon miệng trở lại, thậm chí xin vợ thêm phần cơm, cháo.
Tiến tới làm chủ kỹ thuật ghép tim
Trong hành trình làm chủ kỹ thuật ghép tim tại Bệnh viện Bạch Mai, sự hỗ trợ của Bệnh viện Trung ương Huế có ý nghĩa đặc biệt. Vượt qua khoảng cách về địa lý, Bệnh viện Trung ương Huế đồng hành cùng Bạch Mai từ quá trình chuẩn bị, triển khai phẫu thuật đến theo dõi, xử trí những vấn đề phức tạp sau ghép.
Thành công của ca ghép tim đánh dấu một bước đi tiếp theo trong chiến lược xây dựng năng lực ghép tạng toàn diện của Bệnh viện Bạch Mai. Lấy nền tảng đa chuyên khoa làm sức mạnh, Bệnh viện Bạch Mai từng bước chuẩn hóa quy trình, hợp tác đào tạo nhân lực, tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật và tiến tới phát triển đồng bộ các chương trình ghép tim, ghép gan, ghép thận và ghép đa tạng.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai cho biết, mục tiêu cuối cùng xa hơn của Bệnh viện Bạch Mai không phải là số lượng các ca ghép, mà là khả năng giúp thêm nhiều người bệnh suy tạng giai đoạn cuối có cơ hội được sống, trở về với gia đình và cộng đồng bằng một cuộc sống có chất lượng.
Đồng thời, Bệnh viện Bạch Mai xác định những kỹ thuật cao không phải là thành tựu để giữ lại cho riêng một bệnh viện. Đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và xây dựng mạng lưới chuyên môn với các cơ sở y tế địa phương sẽ tiếp tục được đẩy mạnh, từng bước đưa những thành tựu y học chuyên sâu đến gần hơn với người dân.
