Tài chính vi mô – công cụ đắc lực xóa đói, giảm nghèo

Bà Trương Mỹ Hoa nói: “Mục tiêu của Chính phủ Việt Nam là tăng cường năng lực và khả năng hội nhập của người nghèo, và giảm mức mức độ tổn thương của họ trong xã hội, đặc biệt là vào những thời điểm nhạy cảm của nền kinh tế như lạm phát hoặc suy thoái kinh tế như hiện nay.

Thực tế, sự xuất hiện của các mô hình tài chính vi mô, đặc biệt là sự hình thành của tổ chức tài chính vi mô bán chính thức đã làm thay đổi bối cảnh các dịch vụ tài chính ở Việt Nam. Trong 20 năm qua, các tổ chức tài chính vi mô bán chính thức đã tạo nên một kênh cung cấp thay thế bên cạnh khu vực tài chính chính thức. Các dịch vụ tài chính của các tổ chức tài chính vi mô bán chính thức trên thực tế được cung cấp thông qua một cơ cấu tổ chức chính thức với các chính sách và thủ tục tín dụng cụ thể, các hệ thống giám sát và các thủ tục kế toán dựa trên những phương thức thực hành tốt nhất của quốc tế. Bên cạnh đó, các dịch vụ phi tài chính đã chiếm một phần quan trọng trong các hoạt động của các tổ chức tài chính vi mô: đào tạo về các kỹ năng kinh doanh cơ bản; trang bị kiến thức về chăm sóc sức khỏe, dinh dưỡng, vệ sinh môi trường... Các dịch vụ đó đã giúp người nghèo từng bước nâng cao năng lực, cải thiện được các kỹ năng quản lý kinh doanh và có thể sử dụng vốn có hiệu quả hơn. Hoạt động tài chính vi mô đã đa dạng hóa nguồn thu nhập của các hộ gia đình nghèo đồng thời giảm rủi ro về nguy cơ bị tổn thương về kinh tế, góp phần vào việc đạt được mục tiêu quốc gia về xóa đói giảm nghèo. Tài chính vi mô đã từng bước đáp ứng nhu cầu về dịch vụ tài chính của người nghèo thông qua cách tiếp cận lấy khách hàng làm trung tâm.

Hiệu quả xóa đói, giảm nghèo của các mô hình tài chính vi mô là vậy, nhưng cho đến nay các mô hình ở Việt Nam mới chỉ thu hút được khoảng nửa triệu hộ gia đình. Con số này chỉ là một phần nhỏ trong số những gia đình cần các dịch vụ tài chính. Bà Trương Mỹ Hoa nói: “Đa số người nghèo ở Việt Nam đã có một, hai lần trở lên nhận được vốn vay nhưng thực tế này không có nghĩa là đã đáp ứng nhu cầu của họ đối với dịch vụ tài chính. Họ rất cần phương pháp dễ dàng tiếp cận vốn vay, được gửi tiết kiệm thuận tiện và được cung cấp dịch vụ hoàn trả và các công cụ phòng ngừa rủi ro”.

Bà Trương Mỹ Hoa cũng khẳng định, với vai trò to lớn của tài chính vi mô trong cuộc chiến chống đói nghèo, Nhà nước Việt Nam đã luôn dành sự quan tâm cho hoạt động tài chính vi mô trong quá trình phát triển và hội nhập. Chính phủ đã ký và ban hành Nghị đinh số 28/2005/NĐ- CP ngày 9-3-2007 về tổ chức và hoạt động của tổ chức tài chính quy mô nhỏ tại Việt Nam và Nghị đinh số 165/NĐ-CP điều chỉnh và bổ sung một số điều trong Nghị định 28/2005/NĐ-CP. Điều này một lần nữa khẳng định sự cam kết của Chính phủ đối với việc phát triển một ngành tài chính vi mô bền vững theo khuôn khổ pháp lý của Nhà nước.

Diễn đàn đã thu hút trên 500 đại biểu từ 50 nước, bao gồm hơn 100 nhà thực hành tài chính vi mô của Việt Nam. Mặc dù tài chính vi mô vẫn đang ở trong giai đoạn phát triển sơ khai tại Việt Nam, nhưng ông Piyush Gupta, Tổng Giám đốc Citi khu vực Đông Nam Á, Thái Bình Dương hy vọng: “ sự tham gia và ủng hộ chưa từng có của nhiều người cho thấy bức tranh tài chính vi mô đang làm thay đổi và vai trò ngày càng tăng của sự sáng tạo, các mạng lưới và quan hệ đối tác liên ngành trong việc đạt được các mục tiêu hội nhập tài chính của ngành".

Diễn đàn sẽ xem xét các sáng kiến, các xu hướng và cơ hội của tài chính vi mô tại châu Á. Diễn đàn tập trung vào những thách thức và sáng kiến sẽ có ảnh hưởng lớn nhất đối với tài chính vi mô trong các thập niên tới và thảo luận về những hệ quả đối với ngành tài chính vi mô tại châu Á. Các chủ đề chính được thảo luận tại hội nghị bao gồm các thách thức của việc tăng nguồn tài chính và đầu tư cho ngành, nhu cầu tích luỹ các khoản tiết kiệm và tài sản của người nghèo, vai trò của các mạng lưới tài chính vi mô, các công nghệ mới để đạt được sự hội nhập tài chính cao hơn và làm thế nào để tài chính vi mô có thể đóng góp vào sự phát triển bền vững về môi trường tại các nước đang phát triển.

Diễn đàn Tài chính vi mô châu Á 2008 là một sáng kiến của Mạng lưới Ngân hàng với Người nghèo, được tổ chức bởi Quỹ Hợp tác phát triển và do Quỹ Citi tài trợ. Sự kiện này diễn ra tiếp theo Diễn đàn Tài chính châu Á lần thứ nhất được tổ chức tại Bắc Kinh năm 2006.