"Tiên phong" trong mô hình mới
Mô hình nuôi tôm sú và tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh trong nhà kính ban đầu được thực hiện tại vùng đất xã Vĩnh Trạch Đông, TP Bạc Liêu (Bạc Liêu), đến nay gần năm năm, đã chứng minh rõ năng suất, hiệu quả kinh tế cao. Đặc biệt, nuôi tôm thâm canh trong nhà kính rất ít xảy ra dịch bệnh làm chết hàng loạt như thả nuôi theo cách cũ mà hàng chục năm nay, đa số người nuôi tôm ở Bạc Liêu và vùng ĐBSCL vẫn quen thả nuôi.
Đi đầu trong mô hình này là Công ty TNHH một thành viên Hải Nguyên (viết tắt là Công ty Hải Nguyên), đóng tại xã Vĩnh Trạch Đông, TP Bạc Liêu. Giám đốc Công ty Hải Nguyên Đinh Vũ Hải cho biết: "Mô hình nuôi tôm trong nhà kính chi phí đầu tư ban đầu tuy rất cao, khoảng 10 tỷ đồng/ha. Bao gồm, xây nhà bao phủ các vuông tôm, xây tường chung quanh ao nuôi, lót bạt dưới đáy ao, lắp đặt hệ thống quạt, ô-xy đáy, hệ thống dây chuyền cho tôm ăn... Do đầu tư công nghệ cao nên việc thả tôm nuôi trong nhà kính có mật độ cao, từ 200 đến 400 con/m 2. Tôm nuôi 65 ngày đạt 50 con/kg, 80 ngày đạt 40 con/kg và 105 ngày đạt 30 - 33 con/kg. Năng suất tôm thẻ đạt hơn 80 tấn/ha/vụ, ước tính khoảng 240 tấn/ ba vụ/năm. Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kính có thể nuôi liên tục, từ 3 đến 4 vụ/năm. Nhờ nuôi trong nhà kính nên người nuôi dễ dàng kiểm soát được dịch bệnh, tôm sinh trưởng và phát triển nhanh...".
"Trăm nghe không bằng một thấy" và để chứng minh thực tế, anh Hải dẫn chúng tôi vào thăm khu nuôi tôm thẻ chân trắng siêu thâm canh trong nhà kính sắp cho thu hoạch. Cất mẻ vó lên, tôi được tận mắt chứng kiến hàng chục kg tôm, con nào cũng bóng láng, nhiều con nhảy tanh tách, trông thật "sướng" mắt.
Trả lời câu hỏi của tôi về một vài kinh nghiệm nuôi tôm theo công nghệ mới, anh Hải chia sẻ: Tôm thả nuôi với mật độ cao nên hệ thống dàn quạt và ô-xy đáy phải hoạt động 24/24 giờ. Định kỳ năm ngày phải cấy vi sinh một lần và hằng tuần phải kiểm tra sự tăng trưởng của tôm để điều chỉnh lượng thức ăn kịp thời. Để quản lý tốt môi trường ao nuôi, định kỳ ba đến bốn ngày phải hút bỏ các chất thải, bùn, độc tố tích tụ dưới đáy ao nhằm làm sạch môi trường. Anh Hải cũng cho biết thêm: "Trong những năm qua, tôm nuôi của người dân ở các tỉnh ven biển trong khu vực ĐBSCL bị thiệt hại nặng nề. Từ đó, để khắc phục được hiện tượng tôm chết sớm, tôi đã tìm tòi, học hỏi kinh nghiệm ở nhiều nơi và trực tiếp tham quan mô hình nuôi tôm trong nhà kính của Tập đoàn C.P (Thái-lan). Qua đúc kết kinh nghiệm thực tiễn, tôi đã thuyết phục gia đình áp dụng thành công mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng trong nhà kính tại Bạc Liêu. Hiện nay, công ty chúng tôi đang đầu tư mở rộng quy mô nuôi tôm lên đến 60 ha, dự kiến trong năm 2015 có thể lên đến 70-80 ha. Theo đó, đầu tư hai khu nuôi tôm khép kín gồm: khu nuôi tôm sạch chất lượng cao và khu nuôi tôm công nghệ cao siêu thâm canh trong nhà kính... Mặt khác, chúng tôi đang nghiên cứu nhằm giảm giá thành đầu tư xuống còn ba đến bốn tỷ đồng/ha, để có điều kiện mở rộng diện tích...".
Nhân rộng mô hình
Cũng tại vùng ven biển xã Vĩnh Trạch Đông, TP Bạc Liêu (Bạc Liêu), hiện có Công ty TNHH sản xuất và thương mại Trúc Anh đang tiến hành đầu tư nuôi tôm thẻ thâm canh trong nhà kính theo mô hình của Công ty Hải Nguyên.
Song, theo Giám đốc Công ty TNHH sản xuất và thương mại Trúc Anh Lê Anh Xuân, nét mới là công ty chúng tôi chỉ sử dụng hoàn toàn chế phẩm sinh học. Công ty đang thực hiện thử nghiệm mô hình nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kính trên diện tích một ha với số vốn đầu tư hơn 10 tỷ đồng.
Sau đó, công ty sẽ rút kinh nghiệm và nhân rộng diện tích thả nuôi tôm theo mô hình mới này. Ngoài ra, ở xã Vĩnh Hậu, huyện Hòa Bình (Bạc Liêu) còn có Công ty TNHH Việt @c, đây là một trong những công ty hàng đầu sản xuất tôm giống ở Bạc Liêu và các tỉnh khu vực ĐBSCL. Tổng Giám đốc Công ty TNHH Việt @c Lương Thanh Vân cho biết: Công ty cũng đang đầu tư nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kính với diện tích ban đầu 50 ha. Trong đó, công ty chia ra thành 500 ao với diện tích khoảng 20 ha để nuôi, còn 30 ha là ao lắng và bờ bao. Tổng nguồn vốn đầu tư ban đầu dự kiến hơn 130 tỷ đồng. "Công ty tiến hành thả nuôi thử trong 100 ao, mật độ 250 - 500 con/m 2 . Từ kết quả đạt được và rút kinh nghiệm qua thực tế, dự kiến đến tháng 6-2015, công ty sẽ thả nuôi toàn bộ diện tích 500 ao", ông Lương Thanh Vân khẳng định.
Trao đổi ý kiến với chúng tôi, Bí thư Tỉnh ủy Bạc Liêu Võ Văn Dũng phấn khởi cho biết: Thời gian qua, nhiều đoàn cán bộ lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước... đã trực tiếp tham quan mô hình nuôi tôm siêu thâm canh trong nhà kính ở Bạc Liêu, đều ngợi khen, đánh giá cao mô hình nuôi tôm hiện đại này, đồng thời chỉ đạo địa phương quy hoạch vùng nuôi, tạo điều kiện cho người dân nhân rộng mô hình.
Tuy nhiên, khó khăn nhất hiện nay là nguồn vốn đầu tư cho việc quy hoạch diện tích nuôi tôm công nghiệp, bán công nghiệp; đầu tư hạ tầng như thủy lợi, giao thông, đường điện lưới phục vụ nuôi tôm. Đặc biệt, việc nuôi tôm sú, tôm thẻ chân trắng theo mô hình siêu thâm canh trong nhà kính đòi hỏi nguồn vốn đầu tư rất lớn. Vì vậy, lãnh đạo tỉnh Bạc Liêu đã và đang chủ động, tích cực kiến nghị Chính phủ và Bộ Kế hoạch - Đầu tư, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quan tâm, xem xét đầu tư vốn, giúp địa phương thực hiện dự án, kế hoạch nuôi tôm theo mô hình mới, hiệu quả kinh tế cao, ổn định, bền vững, nhằm phát huy tiềm năng, thế mạnh nghề nuôi tôm ở địa phương và các tỉnh trong khu vực ĐBSCL.