Ninh Bình đầu tư phát triển sản xuất, tăng nguồn thu ngân sách

Ða ngành nghề ở khu vực nông thôn

Ninh Bình vốn là tỉnh thuần nông, số dân sống bằng nghề nông chiếm khoảng 80% số dân, song có một nghịch lý là lực lượng lao động đông, công việc đồng áng họ chỉ làm một vài tuần là có thể hoàn thành, số ngày còn lại phần lớn là... chơi chờ việc; kinh tế chậm phát triển, số thu ngân sách từ khu vực nông thôn không đáng kể trong tổng số thu ngân sách địa phương, năm 2007, dự kiến khoảng hơn 100/1.000 tỷ đồng. Ở các vùng nông thôn, thanh niên thường ra tỉnh ngoài hay lên thành phố kiếm sống, phụ nữ buôn bán vặt qua ngày. Thực trạng ấy khiến người lao động không có thu nhập và nghèo đói cứ bám riết lấy họ.

Năm 2005, Ninh Bình thành lập Trung tâm khuyến công với mục tiêu gắn kết giữa lao động nông thôn với các doanh nghiệp để sản xuất các sản phẩm tiểu thủ công nghiệp (TTCN) xuất khẩu, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động. Ðồng thời hỗ trợ và tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế đầu tư phát triển sản xuất TTCN khu vực nông thôn một cách bền vững. Năm 2005, hàng nghìn lao động nông thôn ở Ninh Bình được đào tạo các nghề thêu ren, đan hộp cói, chế biến vỏ dứa, may mặc, chế biến nông sản xuất khẩu, nghề chế tác đá mỹ thuật...

Năm 2006, tỉnh thực hiện có hiệu quả 30 dự án đào tạo nghề sản xuất TTCN cho nông dân. Năm nay, tỉnh dự kiến triển khai tiếp 20 dự án đào tạo nghề cho hàng nghìn lao động. Con em nhiều hộ nghèo ở các huyện Yên Khánh, Gia Viễn, Yên Mô, Hoa Ly... được đào tạo ngành nghề TTCN từng bước được ổn định cuộc sống. Các xã Ninh Giang, Ninh Thắng (Hoa Lư), Gia Lập (Gia Viễn), Yên Nhân (Yên Mô) có phong trào nông dân sản xuất TTCN với nhiều sản phẩm thêu ren, đan cói xuất khẩu đạt giá trị kinh tế cao.

Bà Bùi Mai Hoa, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Ninh Bình cho biết thêm, trong năm năm (2003-2007), Hội Nông dân tỉnh đã triển khai nhiều dự án hỗ trợ sản xuất và phát triển ngành nghề TTCN cho hàng chục nghìn hội viên các cấp. Từ các mô hình, nhiều nghề truyền thống như thêu ren, sản xuất đá mỹ nghệ, chế biến cói xuất khẩu được khôi phục, giải quyết việc làm cho hàng trăm nghìn lao động nông thôn. Gia đình ông Nguyễn Văn Quang (thị trấn Phát Diệm, Kim Sơn) từ nghèo khó vươn lên làm giàu bằng nghề thêu ren. Hộ ông Phạm Ðăng Khuyến (Khánh Nhạc, Yên Khánh) giúp hơn 7.000 lao động có việc làm thường xuyên, thu nhập mỗi tháng 600 - 900 nghìn đồng/người. Chị Nguyễn Thị Thanh (Ninh Vân, Hoa Lư) làm nghề chế tác đá mỹ nghệ giúp gần 200 lao động có việc làm, mỗi tháng thu nhập khoảng 700 nghìn đồng/người.

Ðầu tư phát triển du lịch, thương mại, công nghiệp

Có thể nói, lĩnh vực du lịch - thương mại và công nghiệp là nguồn thu chủ yếu của ngân sách địa phương, hằng năm chiếm tỷ trọng 70 - 80% nguồn thu ngân sách tỉnh.

Về vị trí địa lý, Ninh Bình cũng giống Hải Dương chỉ được coi là thành phố đi qua, tiềm năng du lịch có nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng nhưng chưa khai thác được bao nhiêu. Hiện nay, nhiều di tích lịch sử hang động đang được Ðảng bộ và nhân dân thường xuyên trùng tu. Năm 2003, tỉnh Ninh Bình được Nhà nước đầu tư xây dựng khu du lịch Tràng An, một vùng có danh thắng thuộc diện hiếm ở nước ta trở thành điểm tham quan lý tưởng của nhiều du khách. Số du khách đến cố đô Hoa Lư ngày một nhiều, năm 2006 khoảng hơn nửa triệu lượt người, sáu tháng năm 2007 gần một triệu lượt. Số du khách ngày một đông là điều kiện phát triển ngành du lịch và thương mại, kéo theo nguồn thu ngân sách tăng khoảng 25 - 30%. Nhiều mô hình dịch vụ ra đời: nhà nghỉ dưỡng, ăn uống, dịch vụ vận tải đường thủy, đường bộ, du lịch lữ hành, v.v. Nhờ đó, số lao động tham gia ngành du lịch - thương mại tăng lên đáng kể.

Sau tiềm năng về du lịch, thiên nhiên còn ban tặng cho Ninh Bình nguồn đá vôi với trữ lượng lớn, là cơ sở để phát triển ngành công nghiệp xi-măng. Hiện nay, nhiều nhà máy sản xuất xi-măng đang được xây dựng với sản lượng hàng chục triệu tấn/năm với nhiều thương hiệu như Vinakansai, Hệ Dưỡng, Hướng Dương, Duyên Hà... sản lượng mỗi nhà máy giai đoạn 1 hàng triệu tấn/năm và giai đoạn 2 sẽ từ ba đến năm triệu tấn/năm cho một cơ sở.

Trưởng ban quản lý khu công nghiệp tỉnh Ninh Bình Nguyễn Văn Bình cho biết, tỉnh coi trọng việc doanh nghiệp trong và ngoài nước đầu tư phát triển công nghiệp ở địa phương. Tỉnh đã xây dựng, ban hành chính sách ưu đãi về cơ sở hạ tầng, hệ thống cấp điện, nước, xử lý nước thải... Việc tiếp nhận hồ sơ, giải quyết thủ tục hành chính liên quan đến đầu tư được giải quyết nhanh chóng theo cơ chế "một cửa", bảo đảm đúng quy định của pháp luật. Tỉnh công khai số điện thoại, số fax "nóng" để doanh nghiệp trực tiếp liên hệ với cán bộ quản lý không qua khâu trung gian. Thời gian cấp giấy phép cho doanh nghiệp thực hiện dự án được rút xuống bảy ngày kể từ ngày nhận hồ sơ của chủ đầu tư. Hiện nay, hai cụm công nghiệp là Gián Khẩu, Ninh Phúc cơ bản hoàn thành cơ sở hạ tầng kỹ thuật. Riêng cụm công nghiệp Gián Khẩu đã có một số doanh nghiệp đi vào hoạt động giai đoạn 1 như Công ty TNHH Thái Bình Dương sản xuất hơn tám nghìn tấn mì ăn liền, Tập đoàn liên doanh sản xuất hàng dệt-may Việt - Ý sản xuất hơn 50 nghìn sản phẩm, Công ty TNHH xuất nhập khẩu Tài Anh đã sản xuất một lượng hàng hóa trị giá gần 10 tỷ đồng...

Khi hai cụm công nghiệp Gián Khẩu và Ninh Phúc đi vào hoạt động, nhiều dự báo lạc quan được đưa ra, chỉ năm năm nữa khi các nhà máy đi vào sản xuất, cùng với khuyến khích phát triển ngành nghề ở nông thôn thì Ninh Bình sẽ trở thành một trong những tỉnh có số thu ngân sách khá.

Tuy nhiên, để khai thác các dự án đầu tư có hiệu quả, điều đáng quan tâm hiện nay là sớm quy hoạch và đào tạo đội ngũ cán bộ quản lý, cán bộ chuyên môn và đội ngũ công nhân lành nghề đủ năng lực, trình độ theo kịp tiến trình phát triển của kinh tế địa phương. Ngay từ bây giờ, tỉnh cần xây dựng chính sách đào tạo chuyên ngành cho cán bộ quản lý kinh tế, cán bộ chuyên môn đủ năng lực. Tuy mới triển khai mô hình khuyến công trong nông nghiệp song kết quả đạt được rất khả quan, tạo việc làm cho lực lượng lao động khu vực nông thôn. Hiện nay, hệ thống khuyến công mới chỉ có ở tỉnh, còn cấp huyện, xã thì cán bộ kiêm nhiệm, cho nên chưa thể thực hiện nhanh các dự án, các văn bản hướng dẫn thực hiện còn chậm, mức kinh phí hỗ trợ đào tạo nghề còn thấp. Ðồng thời, cán bộ các cấp ở Ninh Bình cần tiếp cận nhiều thị trường, tăng cường quảng bá, xúc tiến thương mại để giới thiệu, bán sản phẩm, từng bước mở rộng thị trường, nhất là xuất khẩu trực tiếp. Tiếp tục giải quyết nhanh các tồn tại về giải phóng mặt bằng ở một số dự án, khắc phục tình trạng một số hội đồng giải phóng mặt bằng cấp huyện, thị xã chưa tập trung xử lý tồn tại, dẫn tới tiến độ thi công cơ sở hạ tầng tại một số công trình chậm.

ÐỖ TẤN
Phóng viên báo Nhân Dân
thường trú tại Ninh Bình