Hồn hậu và hồn nhiên
Tôi đã gặp nhạc sĩ nhiều lần. Lần nào ông cũng đem câu chuyện “ngảy xửa, ngày xưa” ra kể. Mà hình như với nhà báo nào ông đều kể câu chuyện giống nhau. Ấy là chuyện về duyên tình của ông bà tạo nên Thanh Lam- kết quả của lần gặp gỡ ngắn ngủi giữa hai người đúng đêm hôm cưới được đơn vị tổ chức cho tại bản Na Po ở phía Bắc đường số 9. Giường cưới được đồng đội làm cho bằng cây rừng ghép lại, lót lá như cái ổ và trải vải bạt. Ngay sau đêm ấy, vợ trở ra Bắc còn chồng tiếp tục hành quân vào Nam. Tôi đang hành quân thì được tin vợ có mang. Bà ấy sinh 15 ngày tôi mới đặt được tên cho con… Hai mươi mấy năm sau, khi viết Chia tay hoàng hôn, những câu thơ của Hoài Vũ đã đánh thức những kỷ niệm trong ông về cuộc chia tay trong cánh rừng Trường Sơn năm ấy, những giọt nước mắt đầm đìa hoà trong tiếng gọi tha thiết của bà ấy văng vẳng khắp cánh rừng… Còn “hàng cây hò hẹn ta ngồi” chính là con đường Thanh Niên mà hồi ông và bà học Nhạc viện Hà Nội (nay là Học viện Âm nhạc quốc gia), ông bà thường ra đấy tấm sự…
Câu chuyện rông dài với ông có cả những “thói hư tật xấu” của các đồng nghiệp trong những chuyến đi thực tế hay đi trại sáng tác cùng nhau. Ông đem ra chia sẻ và cười rất thoải mái. Hầu như ông không giữ lại bí mật gì, mà ông thì biết rất nhiều bí mật liên quan đến những người nổi tiếng. Ca sĩ Hồng Nhung, Mỹ Linh và cả Trần Thu Hà sau này đều có thời gắn bó thân thiết với Thanh Lam. Có người thường xuyên qua lại, ăn ngủ ở nhà ông như con cái trong nhà. Cả bà chủ của phòng trà 5B trước đây là ca sĩ Mỹ Hạnh cũng có thời ở trong nhà ông, vì là bạn của Thanh Lam...
Tôi được nghe ông kể chuyện “rông dài” như vậy, vì lần nào muốn gặp ông, tôi đều phải xông thẳng đến nhà, chứ gọi điện gặp NSƯT Thanh Hương- vợ ông, là thể nào bà cũng không muốn để ông tiếp xúc với báo giới. Thanh Lam không ít lần tỏ vẻ không hài lòng, khi ông đem chuyện nhà ra kể vanh vách. Ông hiền lành và chân thật như bản tính vốn có của người miền Trung. Và dù mấy chục năm sống ở Hà Nội, ông vẫn nguyên vẻ hồn hậu, cả cái khảng khái, tấm lòng chân tình vốn của người xứ Quảng... Ở nhà, bà vẫn gọi ông là ông Công, như tên cúng cơm của ông: Đoàn Hữu Công..., còn Thanh Lam gọi ông là “ba” theo cách của người miền Trung. Ông là người làm hồ sơ đề nghị phong tặng NSƯT cho Thanh Lam và trong tay ông còn lưu giữ những bài báo viết về Thanh Lam hồi mới đi hát, cả giấy ghi nhận các giải thưởng ở nước ngoài…
Với riêng mình, ông nói, có được một sự nghiệp âm nhạc như bây giờ có phần đóng góp không nhỏ của vợ và các con. Cụ thể hơn, ông kể, những đoạn “hớ hớ hớ…” Lam tự thêm vào trong bài Chia tay hoàng hôn thật đúng lúc. Khi ngôn từ bất lực, âm nhạc vang lên, nó mang âm hưởng của những tiếng vọng thuở nào trong cánh rừng. Ban đầu, ông đặt tên ca khúc này là Một nửa vầng trăng, sau theo góp ý của NSƯT Thanh Hương nên mới lấy tên Chia tay hoàng hôn. Còn bài Gửi em ở cuối sông Hồng, ông chuyển sang viết cho giọng nam và nữ… cũng theo ý kiến của vợ.
Đêm nhạc giản dị và ấm cúng
Đây là live show đầu tiên của ông do gia đình nhạc sĩ thực hiện. Năm 2006, chương trình Con đường âm nhạc do VTV tổ chức được coi là live show đầu tiên của ông. NSƯT Thanh Hương nói rằng, các con muốn làm chương trình cho ông từ lâu rồi, lần này thấy trí nhớ của ông suy giảm ghê quá, sợ để lâu nữa thì có làm chương trình, ông cũng chả biết gì. “Ông ấy sẽ lên sân khấu giao lưu. Tôi lo ông ấy quên nhiều chuyện rồi nói việc này lẫn sang việc khác”, bà chia sẻ trước đêm diễn của ông.
“Về âm nhạc, bố tôi tin tôi tuyệt đối”, Thanh Lam nói như vậy. Chị và cậu em cùng các đồng nghiệp đang ra sức chuẩn bị cho một đêm nhạc giản dị nhưng ấm cúng. Đạo diễn chương trình là nhạc sĩ Trí Minh, bên cạnh anh còn có nghệ sĩ Đào Anh Khánh. Những khán giả mua vé “VIP” (800 ngàn đồng/vé) có thể ở lại sau đêm diễn để dùng tiệc ngọt và giao lưu với các thành viên trong gia đình ông và các nghệ sĩ tham gia chương trình. Đây là ý tưởng hay, dẫu rằng việc giới hạn ở những khán giả mua vé giá cao cũng “làm khó” cho những khán giả mua mức vé 600.000 – 400.000 và 300.000 đồng muốn gần gũi hơn nữa với nhạc sĩ mà họ yêu mến, cũng như ca sĩ hát bài mà họ yêu thích...
Thuận Yến là một trong ít những nhạc sỹ sáng tác thành công với nhiều phong cách âm nhạc: dân ca, nhạc trẻ và thính phòng. Ở cả ba mảng ca khúc theo chủ đề: người mẹ và chiến sỹ, lãnh tụ và tình yêu, ông đều có những bài hát đi vào lòng người, sống mãi với thời gian. Ông đã được nhiều giải thưởng: Vầng trăng Ba Đình (Giải nhất ca khúc của Bộ Văn hoá, 1987), Màu hoa đỏ (Giải ca khúc xuất sắc của Bộ Quốc phòng, 1994), Chia tay hoàng hôn (Giải bài hát được nhiều người ưa thích năm 1992-1993 của Đài TNVN)... Sau các album: Tuyển chọn ca khúc Thuận Yến, Đi tìm trái tim (Sài Gòn Audio), Chia tay hoàng hôn (DIHAVINA) và Tự sự, các con ông dự định sẽ làm DVD cho bố với hình ảnh thu được từ chính chương trình Tình yêu không lời.
Hoàng Yên
