Người chuyên phá trọng án

Vào giữa những năm 1990, trên địa bàn thủ đô, mỗi năm thường xảy ra khoảng 800 vụ trọng án. Trong đó, một số vụ giết người, cướp tài sản, gây bức xúc trong nhân dân. Là đội phó rồi đội trưởng đội điều tra trọng án, Phòng Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội, Nguyễn Ðức Chung (trong ảnh) không khỏi băn khoăn, trăn trở. Với trách nhiệm vừa là người chỉ đạo và cũng là người trực tiếp cùng cán bộ, chiến sĩ tham gia điều tra các vụ trọng án chưa rõ thủ phạm, anh đã tham mưu đề xuất với giám đốc công an thành phố những vấn đề mới trong đấu tranh phòng, chống tội phạm trọng án.

Để khắc phục tình trạng khi có vụ án xảy ra, thông tin qua nhiều lực lượng, nhiều cấp, nhiều đơn vị, khi đến đội trọng án không kịp thời, có khi không chính xác, anh đã tham mưu cho cấp trên quy định, khi xảy ra các vụ trọng án, cấp cơ sở báo cáo cấp trên đồng thời phải thông tin ngay cho chỉ huy đội trọng án. Nhờ có thông tin kịp thời về phát hiện vụ án, chỉ sau 20 đến 30 phút, anh em đội trọng án đã có mặt để tổ chức điều tra, thu thập các thông tin ban đầu. Không còn tình trạng nhân chứng hay người bị hại phải tiếp nhiều lượt cán bộ công an các cấp đến hỏi. Hơn nữa, các công việc không bị chồng chéo, giúp cho việc thu thập tài liệu nhanh, chính xác, khách quan, hiệu quả, không bị sai lệch. Từ đó, việc điều tra khám phá các vụ án nhanh hơn, tốt hơn.

Thực tế cho thấy, thủ phạm gây ra các vụ án đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn Hà Nội, hơn 50% số đối tượng là người tỉnh ngoài đến gây án; hoặc đối tượng là người Hà Nội, sau khi gây án thường lẩn trốn ở các vùng giáp ranh giữa các tỉnh. Qua nghiên cứu thực tế này, để kịp thời bắt giữ tội phạm, ngăn chặn không cho chúng tiếp tục gây án, Nguyễn Ðức Chung chú trọng xây dựng mối quan hệ phối kết hợp với công an các tỉnh, thành phố như Hải Dương, Hà Tây, Bắc Ninh, Vĩnh Phúc, Hải Phòng, TP Hồ Chí Minh... và chính nhờ thế mà nhiều vụ án được nhanh chóng làm rõ. Trong đó, hơn 40 vụ cướp xe ôm, tám vụ giết người cướp của. Hồi 19 giờ ngày 11-1-2001, nhận được tin báo của Công an tỉnh Hải Dương "phát hiện một xác chết ở cạnh đường vào Côn Sơn, xã Cộng Hòa, huyện Chí Linh, nạn nhân là nam giới khoảng 40 tuổi, bị đập nhiều nhát vào đầu, cắt cổ và đốt xác. Ðề nghị phối hợp điều tra". Xác định đây là vụ án đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại trung tâm du lịch của tỉnh bạn, lại gần đến Tết Nguyên đán, cần phải khẩn trương phối hợp điều tra làm rõ; với trách nhiệm là đội trưởng, Nguyễn Ðức Chung đã chỉ đạo anh em khẩn trương truy tìm tung tích nạn nhân, rà soát những nơi nạn nhân thường đi xe ôm đón khách và các quan hệ của nạn nhân. Chỉ sau 20 giờ, anh em đã bắt được đối tượng tên là Phúc cùng chiếc xe tang vật tại quê của y ở Tiên Lữ  (Hưng Yên). Hôm đó, y đã thuê nạn nhân làm nghề xe ôm chở y đến Chí Linh, sau đó giết  để cướp chiếc xe máy Dream.

Trong nhiều năm qua, bọn tội phạm gây ra các vụ trọng án trên địa bàn thủ đô thường không theo một quy luật nào. Có thể gây án vào nửa đêm, ngày lễ, ngày Tết, có thể ở những địa bàn đông dân cư hoặc những nơi hẻo lánh, phức tạp. Nhiệm vụ phá án của anh em trong đội rất vất vả, khó khăn. Nhiều lúc cán bộ, chiến sĩ phải đi công tác hàng tuần, hàng tháng. Có bà mẹ ở quê ra thăm con là chiến sĩ đội trọng án, nhưng một tuần rồi cũng chưa được gặp mặt con, vì anh đang phải cùng đồng đội giải cứu cháu bé ba tuổi đang bị tên tội phạm bắt cóc tống tiền 10 nghìn USD. Những người mẹ, người vợ của anh em trong đội mỗi khi nghe tin ở đâu đó xảy ra trọng án, biết người thân sẽ phải vào trận, trong lòng không khỏi lo âu... Nếu gia đình không thông cảm sẽ ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả công việc. Là đội trưởng, anh cùng chỉ huy đội động viên, khen thưởng kịp thời các cán bộ, chiến sĩ có thành tích, phát động thi đua học tập gương "người tốt việc tốt", đồng thời hiểu được hoàn cảnh gia đình từng cán bộ, chiến sĩ để hỗ trợ, giúp đỡ những lúc gặp khó khăn,  giúp anh em thêm yên tâm công tác.

Nhiệm vụ đấu tranh chống tội phạm, nhất là khám phá những trọng án, đòi hỏi không chỉ có ý chí, mà phải có trình độ chuyên môn, năng lực nghiệp vụ. Vì thế,  hằng tháng, đơn vị thường mời các đồng chí giáo viên của Học viện Cảnh sát nhân dân, một số cục nghiệp vụ của Bộ Công an, lãnh đạo một số phòng nghiệp vụ của Công an thành phố đến bổ túc các kiến thức pháp luật, nghiệp vụ, các quy định trong thủ tục làm hồ sơ tố tụng cũng như xử lý các tình huống đặc biệt khi thi hành nhiệm vụ. Trong đơn vị thì phân công các đồng chí cũ kèm cặp, giúp đỡ, bồi dưỡng các đồng chí mới. Biện pháp này giúp cho khả năng tác nghiệp của anh em tiến bộ nhanh hơn. Trong 10 năm qua, đội trọng án do Chung làm đội trưởng đã thụ lý, điều tra 418 vụ án. Trong đó 53 vụ giết người, cướp tài sản; 84 vụ giết người; 238 vụ cướp tài sản; 5 vụ bắt cóc tống tiền và 38 vụ cố ý gây thương tích đặc biệt nghiêm trọng. Ðề nghị truy tố đúng người đúng tội, không có trường hợp nào oan sai, sót lọt. Ðơn vị cũng đã bắt 134 đối tượng có lệnh truy nã, trong đó có 48 đối tượng bị truy nã đặc biệt. Bắt đối tượng truy nã không hề đơn giản, dễ dàng, nhất là những đối tượng đặc biệt nguy hiểm gây án rồi bỏ trốn. Ðiều đáng nói ở đây là bắt được 134 đối tượng mà vẫn bảo toàn lực lượng, không có đồng chí nào bị thương vong.

Từ tháng 1-2001 đến nay, với trách nhiệm Phó trưởng phòng CSÐT tội phạm về trật tự xã hội phụ trách lĩnh vực điều tra trọng án, Thượng tá Nguyễn Ðức Chung đã trực tiếp tham gia chỉ đạo công an các quận, huyện điều tra khám phá nhanh vụ tên Ðức ở Ðồng Nai cùng đồng bọn dùng súng bắn chết chủ tiệm vàng Thanh Học ở huyện Thanh Trì để cướp vàng, vào tháng 1-2002; vụ Nguyễn Anh Hòe, nguyên Vụ phó thuộc Thanh tra Nhà nước, thuê người gây thương tích cho hai đồng chí lãnh đạo cấp Vụ của cơ quan vào tháng 7-2002; bốn vụ cố ý gây thương tích với thủ đoạn hắt a-xít; vụ Lê Thành Công bắt cóc cháu Nam để tống tiền 50.000 USD vào dịp Tết Nguyên đán Quý Mùi năm 2003. Việc điều tra khám phá nhanh vụ tên Hùng và thị Lan ở Thái Nguyên dùng mìn tự tạo dưới dạng bom thư giết chết hai người và làm một người bị thương nặng, vào thời điểm chuẩn bị khai mạc SEA Games 22, đã giúp ổn định dư luận nhân dân. Vào ngày 13-1-2004 (tức 23 tháng Chạp năm 2004), Nguyễn Ðức Chung trực tiếp chỉ đạo bắt quả tang Sồng A Gia và Gư A Sông ở Loóng Luông, Mộc Châu (Sơn La) đang buôn bán ma túy, thu giữ 32 bánh heroin, một khẩu súng Col và nhiều tang vật khác, từ đó làm rõ đường dây buôn bán 70 kg heroin. Ðặc biệt, vào chiều 28 Tết Ất Dậu năm 2005, chỉ sau 3 giờ từ khi nhận được tin báo, anh cùng đồng đội đã điều tra làm rõ và bắt giữ tên Võ Tuyết Bình quê ở Long An, đã gây ra vụ giết hai vợ chồng chủ nhà số 131 ngõ chợ Khâm Thiên để cướp tài sản, khi y đang chuẩn bị lên máy bay vào TP Hồ Chí Minh.

Từ khi là một trinh sát, điều tra viên đến khi là chỉ huy đội rồi là chỉ huy Phòng phụ trách đội trọng án, mỗi khi có vụ án xảy ra, đến hiện trường, chứng kiến hình ảnh nạn nhân mình đầy thương tích do bị đâm chém, đánh đập, hoặc do súng đạn gây ra, người nhà nạn nhân gào khóc kêu than; hình dung nỗi hoảng sợ của đứa trẻ ngây thơ đang bị bọn tội phạm bắt cóc, khống chế để tống tiền... Những hình ảnh đó, những suy nghĩ đó làm cho anh và các đồng chí trực tiếp làm án xúc động, đau xót, thương cảm, và càng xác định trách nhiệm nặng nề của mình, thôi thúc họ không ngại khó khăn gian khổ, thậm chí nguy hiểm đến bản thân, truy tìm thủ phạm, bắt chúng phải đền tội trước pháp luật, mong làm vơi đi  phần nào những tổn thương, mất mát của người bị hại và ổn định tình hình xã hội.

Cùng với đội điều tra trọng án luôn phát huy truyền thống đơn vị Anh hùng, liên tục giữ vững danh hiệu "Ðơn vị tiên tiến xuất sắc", "Tập thể tốt", "Chi bộ trong sạch vững mạnh", với những thành tích xuất sắc trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, ngày 7-10-2004, Thượng tá Nguyễn Ðức Chung được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND.

VINH THIỆN