Lạm dụng hút điều hòa kinh nguyệt có thể gây biến chứng

Hút điều hòa kinh nguyệt (ĐHKN) không phải là cách lựa chọn tốt nhất cho sức khỏe của người phụ nữ, đặc biệt là đối với những người muốn áp dụng biện pháp này ở những phòng khám tư nhân, không đầy đủ trang thiết bị.

Các chuyên gia sản khoa cho hay, sự thiếu hiểu biết về sức khỏe sinh sản và các biện pháp tránh thai an toàn khiến nhiều phụ nữ lựa chọn biện pháp hút ĐHKN để đình chỉ thai nghén ngoài ý muốn.

Theo tiến sĩ Lê Anh Tuấn, Phó giám đốc Bệnh viện phụ sản Trung ương, nếu tiến hành hút ĐHKN không tôn trọng chỉ định và chế độ vô khuẩn, tiệt khuẩn thì rất dễ gây ra nhiều biến chứng, hay gặp nhất là nhiễm khuẩn (viêm niêm mạc tử cung, viêm phần phụ, viêm dính buồng tử cung v.v...), hậu quả lâu dài là chửa ngoài tử cung và vô sinh.

Hút ĐHKN là thủ thuật dùng bơm hút áp lực chân không cho người chậm kinh dưới 14 ngày, bất kể có thai hay không có thai. Thực tế thì có đến 80% trường hợp hút ĐHKN là có thai. Đối với người rối loạn kinh nguyệt, do hằng tháng niêm mạc trong tử cung bong không tự nhiên, thủ thuật này sẽ hút hết những mảng niêm mạc tử cung và tạo ra một vòng kinh mới. Từ những năm 70 của thế kỷ 20, thủ thuật này đã được áp dụng ở Việt Nam. Phải thừa nhận rằng hút ĐHKN là thủ thuật đơn giản, không mấy đau đớn, không phải nong cổ tử cung, không cần dùng thuốc giảm đau. Chính vì thế mà hút ĐHKN nhanh chóng được áp dụng rộng rãi, nhất là vào thời kỳ bùng nổ dân số, khi mà các biện pháp tránh thai hiện đại mới chỉ qua truyền thông chứ chưa có tư vấn.

Chính vì những ưu điểm của thủ thuật mà không ít trường hợp đã có những chỉ định sai. Nếu hút khi thai lớn hơn 14 ngày rất dễ sót thai vì kích thước ống hút chỉ đủ để hút thai ở ngày tuổi theo quy định, có nhiều người thai đã lớn nhưng sợ phải nạo nên vẫn nói dối để được hút. Ngược lại nếu hút quá sớm, khi tổ chức thai chưa về làm tổ trong tử cung, gây ra tình trạng hút rồi mà thai vẫn phát triển (hút gió), dẫn đến chửa ngoài tử cung ngay tại thời điểm đó hoặc sót thai. Theo các bác sĩ, việc xác định chính xác tuổi thai dưới 14 ngày qua thăm khám lâm sàng rất khó, nhiều khi phải làm siêu âm mới đánh giá được. Ở tuyến cơ sở, rất nhiều nơi còn thiếu trang thiết bị chẩn đoán nên bác sĩ chủ yếu xác định tuổi thai phụ thuộc vào ngày kinh bệnh nhân khai.

Trên thế giới, ống hút chỉ dùng một lần, người bệnh được chẩn đoán chính xác tuổi thai nên rất hiếm xảy ra các biến chứng. Ở nước ta, ống hút thường được dùng lại nhiều lần, đây là những ống nhựa, dài, rất nhỏ, phải ngâm hóa chất nên khó bảo đảm vô khuẩn. Đối với người bệnh, sau hút nhiều khi không dùng kháng sinh, nhất là những cô gái trẻ chưa có chồng (vì phải giấu bạn bè và người thân), hoặc có dùng nhưng không đủ liều nên viêm nhiễm vẫn âm thầm diễn ra. Nhiều phụ nữ cảm thấy hút ĐHKN rất đơn giản nên không áp dụng các biện pháp tránh thai, việc có thai sau hút dễ dàng hơn và họ lại đi hút... tạo ra vòng quay luẩn quẩn và nguy hiểm cho sức khỏe.

Theo các chuyên gia sản khoa, bản chất của phương pháp này không phải là yếu tố nguy cơ, vấn đề là ở nhận thức chưa đầy đủ của người bệnh, dụng cụ, nơi thực hiện hút ĐHKN không bảo đảm (nhất là các phòng khám tư nhân)... Tiến sĩ Lê Anh Tuấn cho biết, trong các trường hợp đến Bệnh viện phụ sản Trung ương điều trị vô sinh hoặc chửa ngoài tử cung, khi hỏi tiền sử rất nhiều người đã từng hút ĐHKN, nhiều khi chỉ duy nhất một lần cũng dẫn đến biến chứng.

Để hạn chế những nguy cơ từ hút ĐHKN, theo các chuyên gia sản khoa, trước hết phải thay đổi thuật ngữ hút ĐHKN bằng hút thai, vì như vậy đã loại bỏ được 20% hút mà không có thai, mặt khác ngăn ngừa được tỷ lệ hút thai núp dưới hình thức hút ĐHKN ở các phòng khám y tế tư nhân. Bên cạnh đó, cần phải đào tạo lại quy trình chuyên môn, nâng cao chất lượng tiệt khuẩn dụng cụ, xác định chính xác có thai và tuổi thai..., thực hiện một quy trình nạo hút thai an toàn (đúng theo chuẩn quốc gia đã quy định). Tại những nơi thực hiện nạo hút thai, cần tổ chức tư vấn cho khách hàng có được kiến thức phòng tránh thai ngoài ý muốn cũng như khắc phục những hậu quả của nạo phá thai, giúp họ lựa chọn các biện pháp tránh thai phù hợp. Làm tốt điều này, tỷ lệ tránh thai hiện đại sẽ cao, giảm được có thai ngoài ý muốn, giảm nạo hút thai, giảm nguy cơ tai biến, giảm chi phí cho công tác dân số v.v... và khống chế bùng nổ dân số.