Kỳ thi tốt nghiệp THCS cuối cùng

Nhẹ nhàng và suôn sẻ hơn

Theo Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục, kỳ thi năm nay cả nước có hơn 1,5 triệu thí sinh lớp 9 dự thi, tăng khoảng 10% so với năm học trước. Kỳ thi đã diễn ra suôn sẻ. Thống kê nhanh của Sở GD-ÐT Hà Nội cho thấy, cả hai ngày thi đã không xảy ra sự cố lớn nào, cũng không có trường hợp nào bỏ thi. Mặc dù trời nắng nóng nhưng sức khỏe của các thí sinh vẫn được bảo đảm. Sở GD-ÐT Nghệ An cũng cho biết, một tuần trước ngày thi, Sở đã cử đoàn thanh tra đi kiểm tra các hội đồng thi trên 18 huyện thị để sửa chữa, nâng cao chất lượng phòng thi, trường thi nên các điểm thi cơ sở vật chất trên toàn tỉnh năm nay đều bảo đảm được quy định của Bộ GD-ÐT. Dù trời vô cùng nắng nóng nhưng không thí sinh nào bị ảnh hưởng về sức khỏe. Hơn 260 hội đồng thi đều được cung cấp điện đầy đủ trong điều kiện dù điện năng của tỉnh thiếu nghiêm trọng.

Sự cố duy nhất là hiện tượng cướp đề tại Hội đồng thi Nam Thành và Hội đồng thi Hermann Gmeiner đã được lực lượng an ninh kịp thời bắt giữ hai trường hợp này, nên đã ngăn chặn sự phát tán đề thi. Báo cáo nhanh từ Sở Giáo dục TP Hồ Chí Minh cũng cho thấy, kỳ thi THCS đã kết thúc an toàn, nghiêm túc. Hai ngày thi đều không xảy ra sự cố nào đáng kể, không có thí sinh vi phạm quy chế...

Do tính chất phân cấp, đề thi tốt nghiệp THCS, bổ túc THCS do Sở GD - ÐT các tỉnh, thành chịu trách nhiệm. Các địa phương được giao quyền chủ động về mọi mặt: ra đề, bảo mật, tổ chức kỳ thi, chấm thi... Ðánh giá ban đầu của các chuyên gia giáo dục, đề thi tốt nghiệp của các địa phương đều đáp ứng yêu cầu của Bộ GD-ÐT là kiểm tra kiến thức cơ bản, không mang tính đánh đố, nhưng vẫn phân loại  trình độ, sự hiểu biết về thực hành của học sinh theo chương trình, sách giáo khoa lớp cuối cấp (lớp 9).

Các giáo viên trực tiếp đứng lớp cũng nhận xét, đề thi tốt nghiệp THCS năm nay đã bao quát chương trình và phù hợp sức học của học sinh. Học sinh trung bình có thể làm được 70% bài thi, còn 30% là dành cho những thí sinh khá, giỏi. Thực tế tại các điểm thi, hầu hết thí sinh đã hoàn thành tốt bài thi tốt nghiệp. Phần lớn các em cho rằng, đề thi môn Văn - Tiếng Việt tương đối dễ và chọn phân tích nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn "Lặng lẽ Sa Pa"  của Nguyễn Thành Long do được ôn tập khá kỹ trong chương trình học. Ðề thi môn Ngoại ngữ cũng vừa sức.

Duy chỉ có đề thi môn Sinh học khá dài, dù không khó  lắm nhưng chắc sẽ ít người đạt điểm cao. Ðây cũng là môn học khiến nhiều học sinh lo lắng nhất trong bốn môn thi, vì chương trình học nặng, lý thuyết nhiều.

Tại Hội đồng thi Trưng Vương, gặp chúng tôi sau buổi thi, thí sinh Nguyễn Văn Trung đầy phấn chấn: Trước khi vào phòng thi em rất lo vì bài Sinh hôm qua không làm hết. Nhưng đề năm nay tương đối dễ, nhiều dạng bài tập bọn em đã được ôn luyện trước. Nhiều bạn cùng phòng thi của em đã làm xong bài  trước khi hết giờ 10-15 phút.

Những giải pháp tiếp theo

Việc Quốc hội thông qua việc bỏ kỳ thi tốt nghiệp THCS trong Luật Giáo dục sửa đổi đã khiến những người trong ngành, học sinh, cha mẹ các em đồng tình hưởng ứng. Ðiều này không chỉ góp phần giảm bớt những tốn kém, căng thẳng cho xã hội, mà còn chứng tỏ một bước phát triển mới của nền giáo dục phổ thông. Những chuyển biến và chiều hướng tăng dần của chất lượng giáo dục trong thời gian gần đây đã khiến kỳ thi trở nên nhẹ nhàng hơn. Không còn cảnh con đi thi, cả nhà cũng đi thi, tạo nên một sự căng thẳng và tốn kém không đáng có cho toàn xã hội.

Tại Hà Nội, trước cổng trường những ngày này không còn diễn ra tình trạng cha mẹ, người nhà chờ đợi, đưa đón học sinh lộn xộn như nhiều mùa thi trước. Cũng không còn xảy ra tắc đường trước và sau các buổi thi tại những thành phố lớn.

Ðặc biệt công tác thanh, kiểm tra, coi thi đúng quy chế, thể hiện sự phối hợp nhịp nhàng giữa Bộ GD-ÐT với các hội đồng thi đã nhận được sự đánh giá cao của dư luận xã hội. Với nhiều biện pháp như tổ chức hội đồng  coi thi liên trường, đổi chéo giám thị giữa các quận, huyện, phân công giám thị vào phòng thi bằng cách bốc thăm ngẫu nhiên, tăng cường thanh tra tại chỗ, thanh tra lưu động... kỳ thi tốt nghiệp THCS năm nay đã diễn ra an toàn và nghiêm túc.

Thầy giáo Nguyễn Phú Cường, trường Lê Ngọc Hân cho biết: "Thực hiện nghiêm túc kỷ luật phòng thi là điều kiện quan trọng để bảo đảm và nâng cao chất lượng giáo dục. Nhưng để làm được điều này không dễ dàng. Nó phải được bắt đầu từ ý thức, trách nhiệm của mỗi cá nhân, đơn vị và phải được thực hiện một cách đồng bộ". Việc thực hiện nghiêm túc quy định học sinh nào bị phát hiện mang tài liệu vào sẽ bị đình chỉ ngay, cho dù đã sử dụng hay chưa đã khống chế được hiện tượng dùng tài liệu quay cóp đang ngày một lan rộng. Giờ tan thi không còn cảnh "phao" được vứt tung tóe sân trường. Những điều này đã nhận được sự đánh giá cao của xã hội về sự điều hành của Bộ GD-ÐT, tạo nên niềm tin về sự công bằng trong lĩnh vực giáo dục mà dư luận nhiều năm nay không khỏi lo lắng.

Theo kết luận của Quốc hội thì học sinh sau khi hoàn thành chương trình học lớp chín tại đâu sẽ được phòng giáo dục quận, huyện đó cấp bằng tốt nghiệp THCS. Tuy nhiên, cách thức thực hiện như thế nào vẫn phải chờ sự hướng dẫn tiếp theo của Bộ GD-ÐT. Ðiều băn khoăn nhất của nhiều phụ huynh là con em họ nằm trong lứa cuối cùng theo học chương trình cũ, nếu không đỗ tốt nghiệp thì sang năm sẽ học lại như thế nào, hình thức xét tuyển ra sao? Việc bãi bỏ kỳ thi cũng đặt ra một vấn đề mới là ngành giáo dục cần sớm có những biện pháp hữu hiệu để loại bỏ những tiêu cực có thể sẽ xảy ra trong việc cho điểm từ những giờ học bình thường, bởi điều này sẽ quyết định rất lớn đến việc chọn trường ở cấp học tiếp theo của thí sinh.

GS Phạm Phụ, một nhà giáo có uy tín cho rằng: Vì không lấy điểm xét tuyển vào lớp 10 từ kỳ thi tốt nghiệp thì cũng lấy từ điểm cả năm hay điểm kỳ hai, bản chất sự việc về cơ bản không có gì thay đổi nên rất có thể tình trạng dạy thêm, học thêm, những chương trình ôn luyện, bệnh chạy theo thành tích sẽ không giảm. Vấn đề là ngành giáo dục sẽ có những giải pháp gì để ngăn chặn trước tình trạng đó.