Khuyến khích phát triển công nghiệp nhiên liệu sinh học

Theo chương trình năng lượng của Chính phủ đến năm 2010, Việt Nam bắt buộc phải sử dụng một phần nhiên liệu xăng ethanol E5 và dầu đi-ê-den sinh học B5. Ngày 20-11-2007, Phó Thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải đã ký Quyết định số 177/2007/QÐ-TTg về việc phê duyệt "Ðề án phát triển nhiên liệu sinh học đến năm 2015, tầm nhìn đến năm 2025". Ðể thực hiện quyết định đó, công tác chuẩn bị có ý nghĩa hết sức quan trọng, từng bước thực hiện lộ trình đưa nhiên liệu sinh học vào sử dụng.

Tổng giám đốc PV-Oil Nguyễn Quốc Khánh cho biết: PV-Oil với tư cách là một trong các đơn vị trực tiếp thực hiện các dự án về phát triển nhiên liệu sinh học Petro VietNam đã được cấp giấy phép xây dựng nhà máy sản xuất nhiên liêu sinh học đầu tiên tại Phú Thọ với công suất 100 nghìn m3 cồn ethanol mỗi năm từ nguyên liệu sắn lát và mía. Tổng vốn đầu tư xây dựng 80 triệu USD. Dự kiến nhà máy sẽ được mở rộng công suất lên 200 nghìn m3/năm vào năm 2012.

Theo tiến độ cam kết sau 18 tháng xây dựng, đến quý III năm 2010 nhà máy sẽ chạy thử, ra sản phẩm. Dự kiến khi đi vào hoạt động, nhà máy tiêu thụ khoảng 240 nghìn tấn sắn khô, tương đương với 600 nghìn tấn sắn tươi, giá ổn định (hiện nay mỗi năm Việt Nam xuất khẩu khoảng 1,2 triệu tấn sắn khô, giá bấp bênh), tạo công ăn việc làm cho khoảng hơn 20 nghìn lao động nông nghiệp.

Cũng theo chương trình sản xuất nhiên liệu sinh học của Tập đoàn Dầu khí, hai nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học có công suất tương đương cũng đang được xúc tiến xây dựng tại Dung Quất và Bình Ðịnh nhằm khai thác nguồn nguyên liệu sắn lát khô và mía tại các tỉnh. Ngoài ra, PV-Oil, cũng triển khai đầu tư nghiên cứu sản xuất thử nghiệm ethanol từ xen-lu-lô, tận dụng các phụ phẩm nông nghiệp từ rơm, rạ, trấu, mía và các nguồn sinh khối rẻ tiền khác, nghiên cứu giống và phát triển trồng cây Jatropha làm nguyên liệu sản xuất đi-ê-den.

Theo chỉ đạo của Chính phủ về chương trình nhiên liệu sinh học, Tập đoàn Dầu khí quốc gia đang ráo riết triển khai nhiều dự án đầu tư để bảo đảm mục tiêu cung cấp cho thị trường những sản phẩm trong những năm sắp tới.

Ðối với các nước phát triển trên thế giới, việc đưa nhiên liệu sinh học - một nguồn nhiên liệu sạch, thân thiện với môi trường để hạn chế tác động của khí thải đã được triển khai từ lâu ở nhiều quốc gia. Riêng đối với nước ta, hiện nay tình trạng ô nhiễm môi trường do khói, bụi của động cơ, nhất là ở các đô thị đang ngày càng bức xúc, cho nên việc đưa xăng dầu sinh học vào lưu thông được xem là một giải pháp cấp bách để hạn chế nạn ô nhiễm.

Do đến nay nước ta chưa sản xuất được cồn sinh học và xăng dầu sinh học chưa được người tiêu dùng làm quen khi sử dụng, cho nên trước khi các nhà máy đi vào sản xuất phải có sản phẩm thương mại đưa ra thị trường để người tiêu dùng sử dụng thử nghiệm, đồng thời các cơ quan quản lý có thời gian nghiên cứu, đánh giá tác động của loại nhiên liệu mới này đối với động cơ. Trước mắt, PV-Oil đã giao cho công ty cổ phần hóa dầu và nhiên liệu sinh học dầu khí (PVB) mua cồn ethanol khan pha chế bán thử nghiệm trên thị trường loại xăng ethanol "Garohol E5" gồm 95% xăng A92 và 5% ethanol nhiên liệu biến tính theo TCVN 7716-2007 để người tiêu dùng làm quen.

Hai điểm bán xăng đầu tiên được chọn thí điểm bán xăng ethanol "Garohol E5" là cửa hàng xăng dầu 27 Thái Thịnh - Ðống Ða và 148 Hoàng Quốc Việt - Cầu Giấy, thuộc Công ty Xăng dầu - dầu khí miền bắc. Giá xăng Garohol E5 giảm 500 đồng/lít so với xăng thông thường. Vì đây là chương trình bán thử nghiệm nên trước đó công ty PVB đã ký hợp đồng với Hiệp hội ta-xi Hà Nội cung cấp trực tiếp cho 50 xe của hiệp hội. Trong khi đó số lượng ta-xi thực tế đăng ký thử nghiệm lớn hơn rất nhiều. Sau khi tiến hành bán thí điểm tại Hà Nội và hoàn tất các thủ tục lưu thông, PV-Oil sẽ lập kế hoạch tiếp tục mở rộng kinh doanh xăng ethanol "Garohol E5" tại hệ thống cửa hàng xăng dầu của Tổng Công ty ở TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Cần Thơ.

Trước khi đưa ra bán thí điểm trên thị trường, căn cứ vào quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về diedel sinh học gốc (B100) và ethanol nhiên liêu biến tính, Công ty cổ phần hóa dầu và nhiên liệu sinh học dầu khí đã xây dựng, công bố và áp dụng tiêu chuẩn cơ sở chất lượng sản phẩm hàng hóa theo tinh thần của Quyết định số 177/2007/QÐ-TTg phối hợp với Trung tâm phụ gia dầu mỏ, Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam tiến hành thử nghiệm xăng ethanol E5 và xăng ethanol E10 lấy kết quả. Ðồng thời lấy mẫu kiểm tra phân tích độc lập tại phòng thí nghiệm công ty cổ phần giám định và khử trùng FCC.

Tuy nhiên, trong quá trình bán thí điểm xăng ethanol E5 đã phát sinh một số vấn đề. Trước hết về phía quản lý, tại các cây xăng đã có thông báo rõ loại xăng ethanol E5 đang bán thử nghiệm, thành phần và hàm lượng, đối tượng thử nghiệm loại xăng mới này theo quy định chỉ được bán cho 50 xe ta-xi đã ký hợp đồng với PVB nhưng do giá rẻ hơn loại xăng thường là 500 đồng/lít, hơn nữa ở Hà Nội có nhiều đối tượng là khách hàng từng công tác ở nước ngoài đã sử dụng loại xăng này, họ có nhu cầu và tự nguyện mua cho nên nhân viên bán hàng vẫn bán.

Sau năm ngày bán cho khách hàng, đến ngày 20-9 sau khi Bộ Công thương yêu cầu ngừng cung cấp rộng rãi ra thị trường xăng ethanol E5 và chỉ được phép bán cho 50 xe ta-xi đã ký hợp đồng chạy thử nghiệm, PV-Oil đã lập tức yêu cầu hai cửa hàng ngừng bán cho các đối tượng sử dụng tự nguyện khác, chỉ bán cho các xe ta-xi đã đăng ký. Cùng ngày Công ty PVB đã có thông báo cho khách hàng dừng bán rộng rãi. Ðây cũng là một sai sót bán không đúng đối tượng thử nghiệm cần rút kinh nghiệm.

Tổng lượng xăng đã bán từ ngày 15 đến 20-9 là 30.278 lít, trong đó các xe ta-xi đã đăng ký sử dụng hết 935 lít, xe máy là 23.503 lít và xe ô-tô khác là 5.480 lít (chủ yếu là phương tiện của các đơn vị trong Tập đoàn Dầu khí, Tổng công ty dầu Việt Nam và cán bộ nhân viên trong tổng công ty). Cho đến nay Công ty PV-Oil miền bắc chưa nhận được bất cứ phàn nàn, khiếu nại nào của khách hàng về số lượng và chất lượng xăng bán ra, đồng thời cam kết sẵn sàng phối hợp giải quyết mọi yêu cầu, quyền lợi chính đáng của khách hàng trong quá trình sử dụng.

Tại Quyết định 177/2007/QÐ-TTg ngày 20-11-2007 về việc phê duyệt "Ðề án phát triển nhiên liệu sinh học đến năm 2015, tầm nhìn đến năm 2025", Chính phủ đã đề ra mục tiêu: phát triển nhiên liệu sinh học, một dạng năng lượng mới, tái tạo được để thay thế một phần nhiên liệu hóa thạch truyền thống, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và bảo vệ môi trường là một định hướng mang tính chiến lược.

Theo sự chỉ đạo xuyên suốt đó, vấn đề đầu tư xây dựng các nhà máy nhiên liệu sinh học và từng bước tổ chức đưa vào lưu thông cần được Tập đoàn Dầu khí quốc gia quan tâm đúng mức, bảo đảm thực hiện đúng lộ trình đã cam kết với Chính phủ.

Ngoài ra, Nhà nước cần xây dựng cơ chế chính sách khuyến khích mọi thành phần kinh tế đầu tư nghiên cứu, chuyển giao, tiếp nhận và ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật, công nghệ sản xuất kinh doanh, từng bước hình thành và phát triển ngành công nghiệp sản xuất nhiên liệu sinh học, tạo lập thị trường thông thoáng và thuận lợi, thúc đẩy hoạt động đầu tư vào lĩnh vực này, đem lại lợi ích cho đất nước.

          Phan Hùng