Khắc phục ngay tình trạng ùn ứ rác thải tại thị xã Sơn Tây

Ði qua các tuyến đường vành đai của thị xã Sơn Tây, các huyện Ðan Phượng, Phúc Thọ, Thạch Thất, Ba Vì... những ngày này, hình ảnh những đống rác lớn, dài hàng chục mét, nằm chềnh ềnh  bên  lề  đường  'đập ngay' vào mắt mọi người. Mặc dù các công ty môi trường đã phun hóa chất khử mùi, phủ bạt lên những đống rác nhưng môi trường vẫn bị ảnh hưởng, mùi hôi thối bốc lên nồng nặc. Trung bình mỗi ngày, người dân thị xã Sơn Tây và các huyện chung quanh thải ra khoảng 80 tấn rác sinh hoạt. Nếu tình trạng này không giải quyết kịp thời, chỉ mấy ngày nữa, các bãi rác tạm sẽ 'phình' ra, gây ô nhiễm môi trường là điều khó tránh khỏi.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng nêu trên là do chiều 15-7, một số người dân thôn Lễ Khê, xã Xuân Sơn, thị xã Sơn Tây phát hiện xe chở rác của Công ty Anh Quân (đơn vị thu gom rác của huyện Ba Vì) sau khi đổ rác trong bãi rác Xuân Sơn, có hành vi đổ rác và nước thải còn lại xuống đường giao thông thuộc địa bàn thôn Lễ Khê. Một số hộ dân của các thôn Lễ Khê, An Sơn, Xuân Khanh, sinh sống gần khu vực bãi rác Xuân Sơn đã chặn xe vi phạm, giao lực lượng chức năng xử lý. Sau khi xảy ra sự việc này, từ 19 giờ tối 15-7 đến nay,  nhiều hộ dân các thôn dựng lều bạt trước cổng khu xử lý rác Xuân Sơn, chặn toàn bộ các xe chở phế thải vận chuyển rác vào bãi.

Mới đây nhất, chúng tôi có mặt tại khu vực bãi rác Xuân Sơn. Tại lều dã chiến do các hộ dân dựng lên trước cổng ra vào bãi rác, có  năm người dân, đại diện cho hộ dân ba thôn, đang túc trực. Trưởng thôn Lễ Khê Nguyễn Văn Thỏa cho  biết: Nhiều năm nay, các hộ dân sống chung quanh khu vực bãi rác chịu ảnh hưởng về nhiều mặt. Trẻ nhỏ, người già thường xuyên bị bệnh về mắt và đường hô hấp. Kinh tế khó khăn, diện tích trồng trọt bị nước rác rỉ ra, làm chết cây trồng. Mấy năm nay, các cây trồng trong vườn không đậu quả vì khói nhà máy xử lý chất thải. Chăn nuôi cũng không phát triển, vì gia súc, gia cầm bị nhiễm dịch bệnh... Người dân địa phương hiện sinh sống bằng nghề làm thợ nề, chạy chợ, bữa đực bữa cái, thu nhập hết sức bấp bênh. Các hộ dân ở đây chỉ mong muốn sớm được nhận tiền bồi thường, hỗ trợ và bàn giao mặt bằng sớm để di dời đến nơi ở mới, ổn định cuộc sống.

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết: Năm 2009, do công suất bãi rác nhỏ, lượng rác thải quá nhiều, không được xử lý kịp thời và triệt để, nước rác rỉ ra gây chết lúa, cộng với khói, mùi rác đốt khét của Nhà máy xử lý chất thải Sơn Tây gây ô nhiễm môi trường, khiến các hộ dân chung quanh khu vực này không thể chịu nổi. Người dân địa phương đã ngăn cản các xe chở rác vận chuyển vào bãi. Sự việc kéo dài trong nhiều ngày khiến cơ quan chức năng 'đau đầu'. Tháng 11-2009, UBND thành phố Hà Nội  giao UBND thị xã Sơn Tây làm chủ đầu tư thực hiện đồng bộ các giải pháp khắc phục triệt để tình trạng này như: xây dựng ô chôn lấp rác mới diện tích 1,2 ha, mở rộng lần thứ hai khu xử lý rác rộng 13 ha, giải phóng mặt bằng  di dời các hộ dân ra khỏi phạm vi ảnh hưởng môi trường của bãi rác Xuân Sơn (trong vòng bán kính 500 m), đồng thời xây dựng hạ tầng khu tái định cư Ðồng Láng và Ðồng Dinh - Cây Gạo. Tiến độ đặt ra là đến  hết quý II-2011, hoàn thành công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, cuối năm 2011, bàn giao khu tái định cư cho các hộ dân. Nhưng đến nay, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng các hộ dân nằm trong khu vực bị ảnh hưởng về môi trường vẫn chưa hoàn thành, gây bức xúc trong nhiều hộ dân.

Vậy nguyên nhân nào làm chậm tiến độ công tác đền bù, giải phóng mặt bằng khu vực các hộ dân bị ảnh hưởng? Ðồng chí Trương Minh Phương, Bí thư Ðảng ủy xã cho biết:  Xã và các ngành chức năng đã thực hiện xong việc kê khai, kiểm đếm diện tích, tài sản hoa màu trên đất của 212/212 hộ dân. Tuy nhiên, công tác xác nhận nguồn gốc, phân loại đất của các hộ dân tiến hành còn chậm. Ðến nay mới xác nhận được 72 trong số 212 hộ.  Những trường hợp còn lại do các hộ dân thiếu giấy tờ cần thiết, hoặc giấy tờ chưa minh bạch. Ðó là chưa kể một số trường hợp tỏ thái độ thiếu hợp tác với chính quyền, làm chậm tiến độ chung của cả dự án.

Từ khi sự cố bãi rác Xuân Sơn xảy ra đến nay, lãnh đạo thị xã Sơn Tây đã tổ chức gặp, trao đổi trực tiếp, thông báo với các hộ dân về tiến độ thực hiện các dự án, dự kiến các bước tiếp theo để thực hiện dự án một cách nhanh nhất. Cho đến nay, dự án xây dựng ô chôn lấp rác mới rộng 1,2 ha, dự án mở rộng lần thứ hai khu xử lý rác thải Sơn Tây và vùng phụ cận rộng 13 ha đã cơ bản hoàn thành. Dự án xây dựng hạ tầng khu tái định cư Ðồng Láng và Ðồng Dinh - Cây Gạo đang chuẩn bị đấu thầu vào đầu tháng 8. Ðể đẩy nhanh tiến độ dự án di dời các hộ dân, thị xã điều động tăng cường thêm một cán bộ địa chính cho xã. Mục tiêu đặt ra là phấn đấu đến ngày 31-7, hoàn thành công tác xác định nguồn gốc đất của toàn bộ các hộ dân trong khu vực phải di dời. Tuy nhiên, lãnh đạo thị xã cho rằng, dự án có thể tiến hành nhanh hay chậm phụ thuộc vào sự hợp tác của chính các hộ dân nằm trong diện di dời.

Xử lý rác thải là vấn đề lớn, nếu thực hiện không đúng quy trình sẽ tác động xấu đến môi trường và sức khỏe người dân, tạo thành những điểm 'nóng', gây mất ổn định an ninh trật tự và đời sống xã hội của địa phương. Ðể giải quyết tình trạng rác thải ùn ứ tại khu vực phía tây TP Hà Nội, chính quyền thị xã Sơn Tây, Ðảng ủy, chính quyền xã Xuân Sơn cần tập trung tuyên truyền, vận động người dân chấm dứt việc ngăn cản xe chở rác, đưa bãi rác hoạt động trở lại. Ðồng thời,  xem xét, giải quyết những đề nghị chính đáng từ phía các hộ dân sống trong khu vực bị ảnh hưởng môi trường của bãi rác. Ðẩy nhanh tiến độ triển khai dự án di dời các hộ dân, cũng như sớm hoàn thành các dự án xây dựng hạ tầng khu tái định cư và dự án mở rộng bãi rác để khắc phục triệt để tình trạng ô nhiễm môi trường, giải tỏa những bức xúc trong nhân dân, giúp người dân trên địa bàn sớm ổn định cuộc sống.