Hòa Bình: Hiểm họa rập rình từ những cây cầu treo

Theo Giám đốc Sở Giao thông Vận tải (GTVT) tỉnh Hòa Bình Bùi Văn Thắng, hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 395 cây cầu. Trong đó, UBND các huyện, thành phố quản lý 57 cầu treo và tám cầu phao. Các huyện có số cầu treo nhiều nhất gồm: Tân Lạc có 15 cầu, Lạc Sơn 15 cầu, Mai Châu 15 cầu. Tuy nhiên, qua kiểm tra, phần lớn các cây cầu này đã và đang xuống cấp nghiêm trọng, ảnh hưởng đến việc đi lại, trở thành mối nguy đến tính mạng, tài sản của nhân dân.

Qua tìm hiểu, nguyên nhân của tình trạng trên là do hệ thống cầu do các địa phương quản lý hầu như rất ít được bảo dưỡng thường xuyên, hoặc có bảo dưỡng cũng chỉ dừng lại ở việc bôi mỡ cáp, bổ sung tạm mặt cầu bằng tre, gỗ để đi lại, chứ chưa thực hiện đủ các yêu cầu để duy trì khả năng khai thác và tăng tuổi thọ của cầu. Ngoài ra, hầu hết hệ thống cầu chỉ được duy tu, bảo dưỡng bằng hình thức huy động ngày công lao động của nhân dân trong tháng chiến dịch toàn dân tham gia làm đường giao thông nông thôn, nên không có hồ sơ lưu về kiểm tra, sửa chữa hệ thống cầu, đường.

“Hiện, trên địa bàn huyện có hai cầu treo. Tuy nhiên, qua nhiều năm sử dụng, cả hai cầu treo này đã xuống cấp nghiêm trọng, ảnh hưởng đến việc đi lại của nhân dân”, Trưởng phòng Kinh tế hạ tầng huyện Kim Bôi Bùi Văn Thiến chia sẻ.

Có mặt tại cây cầu treo xóm Củ, xã Tú Sơn, huyện Kim Bôi, chúng tôi mới thấy được mối nguy hiểm rập rình mỗi khi người dân đi qua đây. Đây là cây cầu treo được hoàn thành và đưa vào sử dụng năm 1976, đến năm 1999 cầu mới được nâng cấp sửa chữa.

Cầu có chiều dài 32 mét, chiều rộng mặt cầu hai mét, tải trọng thiết kế hai tấn. Qua nhiều năm sử dụng, cầu đã xuống cấp, hư hỏng nặng do không có kinh phí tu bổ, sửa chữa thường xuyên; mặt cầu bằng gỗ đã mục nát hoàn toàn. Nguy hiểm hơn, do không có kinh phí sửa chữa, người dân địa phương đã sử dụng các vật liệu sẵn có như tre, luồng để gia cố lại. Do đó, trong những ngày mưa, mặt cầu càng trơn trượt và nguy hiểm. Hơn nữa, vật liệu cố định lại bằng … lạt, dây rừng.

Theo quan sát, hệ thống dầm dọc, ngang bằng thép định hình và cáp chủ, dây neo, dây chống lắc của cầu đã bị gỉ do không còn lớp sơn bảo vệ; hệ thống lan can, tay vịn quá thưa không bảo đảm an toàn, nhất là với trẻ em.

Tại xóm Mỹ, xã Mỹ Hòa, huyện Kim Bôi, tồn tại một cây cầu có chiều dài 100 mét, rộng 2,5 mét, tải trọng thiết kế ba tấn. Hiện nay, mặt cầu được làm bằng gỗ đã xuống cấp, nhiều vị trí mục nát. Mặc dù chính quyền địa phương đã nhiều lần khắc phục, nhưng do sàn cầu chưa được sửa chữa đồng bộ và không đúng kỹ thuật nên không bảo đảm an toàn theo thiết kế; khung liên kết và thân neo đã có hiện tượng gỉ do hộp bảo vệ đã bị phá hủy.

Tại huyện Lạc Sơn, một trong những địa phương có số lượng cầu treo lớn trên địa bàn tỉnh, 15 cây cầu treo trải đều ở chín xã đều đã và đang bị xuống cấp. Trong đó, cầu treo Cài Rồng xã Chí Thiện được xây dựng từ năm 1994, trải qua nhiều năm sử dụng đã xuống cấp nghiêm trọng. Tuy nhiên, cây cầu dài 54 mét, trọng tải một tấn này lại đảm đương việc phục vụ đi lại của nhân dân trong xã với nhiều địa phương trong khu vực. Do vậy, mặc dù tiềm ẩn nhiều nguy hiểm, nhưng người dân vẫn phải “nín thở” đi qua cầu khi có việc.

Theo người dân địa phương, mỗi khi đi xe máy qua cầu treo này rất sợ vì cầu rung lắc mạnh. Mặt cầu cũng đã qua nhiều lần tu sửa, gia cố và được thay bằng những đoạn bương, tre ghép lại; hiện nay nhiều khớp nối bong bật, dây văng hoen gỉ...

Ông Bùi Văn Phục, Phó Chủ tịch UBND huyện Lạc Sơn cho hay: “Để khắc phục tình trạng này, huyện Lạc Sơn đã chỉ đạo các xã, thị trấn tiến hành tuyên truyền, hướng dẫn và lắp đặt biển báo quy định về tải trọng đến mọi tầng lớp nhân dân trên địa bàn. Đồng thời kiểm tra, phát hiện và khắc phục những hư hỏng của hệ thống cầu, đặc biệt là cầu treo; bố trí nhân lực trực gác không để phương tiện quá tải lưu thông qua cầu”.

Cầu treo Pu, xã Xăm Khòe huyện Mai Châu (Hòa Bình) trụ đã bị nứt, hư hỏng nặng không an toàn đối với người và phương tiện khi lưu thông qua đây.

Cũng theo Sở GTVT tỉnh, qua kiểm tra đối với các cầu treo bị xuống cấp, Sở đã đề nghị dừng khai thác bảy cầu treo do không bảo đảm an toàn và đề nghị các địa phương có biện pháp hạn chế người, phương tiện qua lại. Trong đó có cầu treo xóm Tre Giao (xã Miền Đồi, huyện Lạc Sơn) do cáp chủ bị han gỉ; vị trí liên kết cáp chủ và thanh neo không đúng yêu cầu kỹ thuật; dầm chủ phi 18 hư hỏng nặng; cầu bị rung lắc lớn, gây nguy hiểm cho người dân (chủ yếu là học sinh); mặt cầu bằng tre đã hư hỏng; không có biển báo hạn chế tải trọng và biển báo hướng dẫn.

Tại cây cầu Sắt tại xóm 2, xã Sủ Ngòi, TP Hòa Bình, mặt cầu bằng tôn đã gỉ, thủng, dầm ngang bằng thép L mất liên kết giữa dầm dọc và dầm ngang nên bị xô lệch; trụ cầu bằng hai ống thép đặt trực tiếp xuống lòng suối; Cầu treo xóm Thọng, xã Tuân Lộ, huyện Tân Lạc là cầu do nhân dân tự làm phục vụ nhu cầu đi lại ra khu sản xuất, hiện nay dầm ngang chỉ được kết cấu bằng tre, dây treo dầm chủ bằng thép đã han gỉ, một số vị trí bị mục nát, hư hỏng…

Bên cạnh đó, còn có hàng loạt cây cầu treo đang trở thành mối nguy thường trực cho người dân địa phương như cầu treo xóm Bệ, xã Lỗ Sơn, huyện Tân Lạc; cầu treo xóm Bin, xã Tử Nê, huyện Tân Lạc; cầu treo xóm Nhót, xã Thanh Hối, huyện Tân Lạc; cầu treo Khan 1, xã Vạn Mai, huyện Mai Châu… tất cả đều đã hư hỏng nặng, xuống cấp trầm trọng, khiến UBND huyện buộc phải dỡ bỏ. Tuy nhiên, do không có cầu đi lại, người dân địa phương đã tự làm cầu tạm bằng tre, gây mất an toàn cho người và phương tiện.

Trước tình hình trên, Sở GTVT tỉnh đã đề nghị các địa phương chỉ đạo và bố trí kinh phí sửa chữa lại các cầu treo Vặn xã Piềng Vế, cầu treo Pu và cầu treo Xuân Tiến 1 xã Xăm Khòe, cầu treo So Lo xã Phúc Sạn huyện Mai Châu; cầu treo xóm Băn xã Phú Lương, cầu treo xóm Vỏ xã Xuất Hóa, cầu treo Rậm Anh xã Thượng Cốc huyện Lạc Sơn; cầu treo xóm Sống xã Do Nhân, cầu treo xóm Sung 2 xã Thanh Hối huyện Tân Lạc trước mùa mưa bão năm nay, phục vụ nhu cầu đi lại an toàn của nhân dân. Đồng thời đề nghị chính quyền các huyện, thành phố tăng cường công tác duy tu, bảo dưỡng thường xuyên để tăng tuổi thọ và duy trì khả năng khai thác của cầu phục vụ nhu cầu đi lại của nhân dân; bố trí cắm biển hướng dẫn giao thông, tải trọng cho phép phù hợp với khả năng chịu tải của từng cầu.