Hành động vì một xã hội không bạo lực với trẻ em

Thực trạng

Theo báo cáo của Bộ Công an, đã có khoảng 5.600 vụ lạm dụng tình dục trẻ em bị phát hiện từ năm 2006 đến 2011. Trung bình mỗi năm xảy ra khoảng 1.000 vụ, trong đó số vụ hiếp dâm trẻ em chiếm 65,9% số vụ xâm hại tình dục trẻ em. Tính chất của các vụ xâm hại tình dục trẻ em ngày càng nghiêm trọng, báo động về sự suy đồi đạo đức. Ngoài ra, còn xuất hiện nhiều hình thức mới, như: xâm hại tình dục trẻ em nam, đối tượng xâm hại không chỉ là người Việt Nam mà đã xuất hiện đối tượng phạm tội là người nước ngoài...

Cùng với đó, tình trạng bạo lực đối với trẻ em vẫn còn xảy ra khá phổ biến. Giai đoạn 2008-2010 cả nước có khoảng 3.000 - 4.000 vụ bạo lực trẻ em. Trẻ em bị chính cha mẹ, người thân, thầy cô giáo và những người có trách nhiệm bảo vệ, chăm sóc có hành vi xâm hại, bạo lực. Bạo lực học đường liên tiếp xảy ra khi thầy cô giáo sử dụng biện pháp giáo dục có tính chất bạo lực gây hậu quả nghiêm trọng đối với học sinh; đồng thời cũng có hiện tượng học sinh hành hung thầy cô giáo, học sinh đánh học sinh gây thương tích, thậm chí dẫn đến tử vong.

Phó Cục trưởng Bảo vệ, chăm sóc trẻ em Ðặng Hoa Nam cho rằng: Cùng với sự phát triển kinh tế thị trường, sự chênh lệch về cơ hội phát triển, về thu nhập, mức sống giữa các vùng, miền, giữa các nhóm dân cư trong xã hội đang làm nảy sinh các vấn đề xã hội, trong đó có BLXH trẻ em. Cùng với đó, áp lực trong đời sống gia đình và xã hội ngày càng gia tăng. Tình trạng ly hôn, ly thân dẫn đến các sang chấn tâm lý, các hành vi "lệch chuẩn" ở trẻ em và người lớn. Dẫn đến tình trạng sao nhãng, bỏ mặc trẻ em, nảy sinh các hành vi ngược đãi, xâm hại tình dục, bạo lực, bóc lột trẻ em hoặc trẻ em vi phạm pháp luật... Nhưng đáng lo ngại hơn, như nhận xét của ông V.Rát-nam Ra-man, quyền Trưởng phòng Bảo vệ trẻ em của UNICEF Việt Nam: Ở Việt Nam, những con số thống kê này mới chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Những con số này chưa thể phản ánh chính xác thực trạng của vấn đề bởi tại Việt Nam BLXH trẻ em vẫn là một vấn đề "vô hình". Vô hình bởi nó thường xảy ra trong nhà và trong gia đình; bởi hầu hết mọi người đang còn thờ ơ hoặc sợ hãi và kỳ thị với những gì đang xảy ra...

Hãy gọi 18001567

Ðây là một trong những thông điệp chính của Tháng hành động vì trẻ em năm 2014. Theo đó, số điện thoại 18001567 là Ðường dây tư vấn và hỗ trợ trẻ em (Trung tâm Tư vấn và Dịch vụ truyền thông) thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội duy trì hoạt động hơn mười năm nay đã góp phần can thiệp, trợ giúp cho nhiều đối tượng trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, trẻ em bị BLXH phục hồi và hòa nhập cộng đồng. Trưởng phòng Dịch vụ Tư vấn Nguyễn Thuận Hải (Trung tâm Tư vấn và Dịch vụ truyền thông), cho biết: Năm 2013, đường dây này đã tiếp nhận hơn 223 nghìn cuộc gọi, trong đó có gần 27 nghìn cuộc gọi tư vấn, kết nối, can thiệp cho 235 trường hợp. Các ca kết nối, can thiệp về trẻ em bị xâm hại tình dục và bạo lực luôn chiếm phần lớn trong các ca kết nối và can thiệp của đường dây. Năm 2012, tỷ lệ ca can thiệp về xâm hại tình dục và bạo lực là 257 ca, chiếm 75,6%, năm 2013 giảm còn 168 ca, chiếm 71,5%. Số ca kết nối, can thiệp cho đối tượng trẻ em bị xâm hại tình dục vẫn chiếm tỷ lệ lớn trong các ca can thiệp của Ðường dây. Ðộ tuổi trẻ bị xâm hại tình dục chiếm tỷ lệ cao nhất là từ 11 đến 15 tuổi (chiếm 56% số trẻ bị xâm hại tình dục), độ tuổi từ 4 đến 9 tuổi cũng chiếm tới 36%, còn lại là trẻ ở độ tuổi từ 16 đến 18 tuổi.

Ðường dây đã tiếp nhận và trị liệu tâm lý miễn phí cho rất nhiều trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, trẻ bị xâm hại tình dục, bị buôn bán. Trẻ đến trị liệu đều rơi vào tình trạng hoảng loạn, tâm lý không ổn định. Có rất nhiều trường hợp đáng thương, như cháu V.T.N, 11 tuổi, ở xã Tam Hiệp (Phúc Thọ, Hà Nội). Năm 2008, V.T.N bị một thanh niên gần nhà xâm hại tình dục. Gần đây, đối tượng xâm hại ra tù và khi gặp lại hắn, V.T.N đã rơi vào tình trạng hoảng loạn, mất ngủ... Cháu học tập sa sút và suy nhược cơ thể. Người mẹ luôn trong tâm trạng khủng hoảng, đau khổ vì không bảo vệ được con gái, lo sợ ánh mắt và những lời dị nghị của những người chung quanh. Sau khi được hỗ trợ tâm lý, cháu N đã ổn định tinh thần, cháu đã đi học trở lại bình thường và hòa nhập với bạn bè. Tham gia những buổi trị liệu, qua trao đổi với nhân viên tư vấn của đường dây 18001567, mẹ N đã hiểu việc bản thân mình mệt mỏi, ám ảnh thì sẽ làm con hoảng loạn hơn. Mẹ con cháu đã chuyển nhà sang chỗ khác và tìm kiếm việc làm tốt hơn để nuôi N khôn lớn...

Cùng với Ðường dây Tư vấn và hỗ trợ trẻ em 18001567, cả nước đã có 11 Trung tâm công tác xã hội trẻ em cấp tỉnh; hàng trăm văn phòng tư vấn cấp quận, huyện và điểm tư vấn cộng đồng, trường học góp phần đáp ứng việc giải quyết chính sách, cung cấp kịp thời các dịch vụ bảo vệ trẻ em tại cộng đồng.

VŨ LAN