Gừng

Gừng còn có tên là khương - sinh khương (củ gừng tươi) - can khương (củ gừng khô) - co khinh (Tày).

Cách trồng: bằng củ mầm vào mùa xuân, nơi đất xốp nhiều mùn ẩm. Phần làm thuốc chủ yếu là củ.

Thu hái, chế biến: Sinh khương đào lấy củ vào mùa hạ và mùa thu, cắt bỏ rễ con, rửa sạch (muốn giữ tươi lâu, cho vào chậu phủ kín đất lên). Chế can khương: đào lấy củ gừng già đã có xơ, cắt bỏ rễ con, rửa sạch, thái mỏng, đồ chín, phơi khô.

Công dụng: gừng tươi dùng chữa cảm lạnh nôn mửa, ho có đờm, bụng đầy trướng. Giải độc do bán hạ, thiên nam tinh, cua cá... Gừng khô: dùng chữa đau bụng hàn, thổ tả, chân tay lạnh, mạch yếu, phong hàn thấp, ho suyễn, ho ra máu. Liều dùng: Gừng tươi 3-10g/ngày. Gừng khô 3-8g/ngày.

Bài thuốc ứng dụng:

Bài 1: Chữa ỉa chảy mất nước, mạch nhỏ yếu, người mệt, chân tay lạnh, mồ hôi toát ra

Gừng khô 60g; nhục quế: 60 g; gừng tươi: 40g; đại hồi: 100g; rượu trắng 40o 1.000ml. Tán nhỏ ngâm rượu, mỗi lần uống 10-20ml, ngày uống 3-4 lần. Uống đến khi ngừng ỉa chảy thì thôi (dùng cho người lớn).

Bài 2: Chữa cảm cúm nhức đầu, ho, thân thể đau mỏi

Gừng sống giã nhỏ 12g; Tóc rối một ít; Rượu trắng 40o: 50ml. Tất cả đem xào nóng, chà xát khắp người vào chỗ đau mỏi.

Bài 3: Chữa nôn mửa

Dùng gừng sống nhấm từng tí một, uống nước đến khi hết nôn.

Theo tài liệu của Vụ Y học cổ truyền (Bộ  Y tế)