Giải pháp nào phát triển công nghiệp hỗ trợ ?

Chính phủ, Bộ Công thương và chính quyền nhiều địa phương đều đã có chính sách thu hút đầu tư, phát triển ngành công nghiệp này. Trong đó, Bà Rịa - Vũng Tàu cùng với Hải Phòng là hai địa phương được lựa chọn làm điểm xây dựng các khu công nghiệp hỗ trợ chuyên sâu, nhưng xem ra đến nay, kết quả vẫn chưa như mong đợi.

Theo đánh giá của ngành công thương Bà Rịa - Vũng Tàu, sản xuất công nghiệp trên địa bàn tuy đạt mức tăng trưởng khá nhưng hầu như vẫn nặng về khai thác, gia công và lắp ráp, giá trị gia tăng trong sản xuất công nghiệp đạt tỷ lệ thấp, dẫn đến sức cạnh tranh yếu. Địa phương đã tổ chức nhiều đoàn khảo sát, tìm hiểu nhu cầu của nhà đầu tư, nhất là các nhà đầu tư đến từ Nhật Bản, đồng thời khẩn trương xây dựng các khu công nghiệp "kiểu mẫu", theo mô hình khu công nghiệp đô thị.

Ngoài các khu công nghiệp đã đầu tư hạ tầng như: B1- Tiến Hùng, B1- Đại Dương, tỉnh khởi công thêm Cụm công nghiệp chuyên sâu Đá Bạc (huyện Châu Đức) và Khu công nghiệp (KCN) Phú Mỹ 3 (huyện Tân Thành).

KCN này sau đó đã được Thủ tướng Chính phủ quyết định chọn làm Khu công nghiệp chuyên sâu Việt Nam - Nhật Bản. Tuy nhiên, địa phương này vẫn chưa nhận được tín hiệu khả quan nào từ phía các nhà đầu tư, cả trong và ngoài nước.

Khảo sát của Văn phòng tổ chức xúc tiến thương mại Nhật Bản (JETRO) tại TP Hồ Chí Minh, năm 2013 cho thấy, tỷ lệ cung cấp nội địa tại Việt Nam cho các công ty Nhật Bản chưa đến 32%. Trong khi đó, tại Trung Quốc là 64%, tại Thái-lan là 53%. Cũng theo đánh giá của JETRO, trong suốt mười năm qua, ngành công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam hầu như không có bước đột phá đáng kể.

Trên thực tế, phát triển công nghiệp hỗ trợ được xem là chìa khóa thành công cho rất nhiều nền kinh tế. Đây là ngành đóng vai trò quan trọng trong việc gia tăng sức cạnh tranh của sản phẩm công nghiệp chính cũng như đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa theo hướng rộng và sâu. Do đó, khi ngành công nghiệp hỗ trợ chưa phát triển, dòng vốn từ các doanh nghiệp vừa và nhỏ chưa đổ vào, thì việc thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài từ các tập đoàn lớn, các công ty đa quốc gia vẫn sẽ rất hạn chế.

Tại Diễn đàn Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam vừa tổ chức mới đây, rất nhiều chuyên gia trong lĩnh vực này băn khoăn cho rằng, định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ của Nhà nước đã rất rõ ràng, tuy nhiên chúng ta chưa có những giải pháp cụ thể và quyết tâm thực hiện. Nhiều chuyên gia còn khẳng định, khó khăn lớn nhất của các doanh nghiệp khi tham gia vào ngành công nghiệp hỗ trợ hiện nay vẫn là vốn và công nghệ. Bởi đây chủ yếu là nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa, thiếu tiềm lực tài chính, kinh nghiệm quản lý và khả năng tiếp cận công nghệ hiện đại, cho nên, những chính sách ưu đãi về thuế, đào tạo nguồn nhân lực, hỗ trợ tín dụng, thủ tục hành chính...

được xem là những giải pháp hỗ trợ tiên quyết nhằm tạo động lực cho các doanh nghiệp này mạnh dạn đầu tư.

Có như vậy, công nghiệp hỗ trợ Việt Nam mới có hy vọng "chen chân" vào chuỗi giá trị toàn cầu.