Theo thống kê sơ bộ, đến hết ngày 26-6 tổng khối lượng sạt lở trên các tuyến đường của tỉnh Lai Châu đã lên đến gần hai triệu m3 đất đá. Hầu hết các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ và đường liên xã đều xảy ra sụt và sạt lở nặng, giao thông trong và ngoài tỉnh gần như tê liệt hoàn toàn. Đến nay, mặc dù các tuyến đường chính đã lưu thông tạm thời, nhưng việc đi lại của người dân còn rất nhiều khó khăn. Với diễn biến phức tạp của thời tiết, tất cả các tuyến đường có thể tắc lại bất cứ lúc nào. Điển hình là vào chiều 26-6, tại xã Pa Tần, huyện Sìn Hồ, trong khi hai máy xúc được hai công nhân của Công ty cổ phần Xây dựng và Quản lý Đường bộ l Lai Châu điều khiển đang san gạt đất đá giải tỏa điểm sạt lở tại Km 47+800 quốc lộ 12 nối với tỉnh lộ 127 đi huyện Mường Tè thì bất ngờ nửa góc núi từ độ cao hàng chục mét đổ ập, cuốn phăng hai máy xúc xuống vực sâu hơn 100 m. Rất may chỉ có một công nhân bị thương nhẹ.
Tại huyện Mường Tè, tám xã bị cô lập hoàn toàn vì đường vào bị cắt đứt bởi lượng đất đá sạt lở quá lớn. Chủ tịch UBND huyện Mường Tè Mai Văn Thạch cho biết, ngoài các đơn vị được giao bảo đảm giao thông, huyện còn huy động máy móc của các doanh nghiệp tham gia. Do quá nhiều điểm sạt lở, huyện ưu tiên khắc phục tuyến tỉnh lộ 127 từ huyện lên tỉnh, giúp huyện không bị cô lập. Đối với các xã còn bị cô lập, mục tiêu ban đầu là xử lý đường tạm để có thể đi bộ và di chuyển xe máy qua các điểm sạt, đứt đường.
Cũng theo đồng chí Mai Văn Thạch, cái khó và đáng lo nhất hiện nay là đời sống của người dân. Trong vòng một tuần tới nếu không thể thông đường thì người dân sẽ khan hiếm nhu yếu phẩm. Hiện, một số bản của các xã này đã gặp khó khăn về việc tiếp cận cứu nạn đối với người bị thương, bị lũ cuốn mất tích. Đơn cử như tại bản Là Si của xã Thu Lũm hay bản Là Pê của xã Tá Bạ, có hai người bị lũ cuốn mất tích, ba người bị thương; tuy nhiên lực lượng cứu hộ không thể tiếp cận vì cầu bị lũ cuốn trôi, không có cách vượt qua lũ suối lớn. Việc tìm kiếm người mất tích, hỗ trợ người bị thương chỉ dựa vào người dân trong bản và tổ công tác của đồn biên phòng cắm tại bản.
Các tuyến quốc lộ: 4D, 32, 279 đã được thông đường tạm thời, tuy nhiên, đơn vị quản lý cầu đường bộ 3 tỉnh Lai Châu đang phân công các tổ máy trực tại các điểm trọng yếu nhằm sẵn sàng ứng phó các tình huống xấu. Tại các điểm sạt lở đã được thông, đơn vị đang huy động toàn bộ cán bộ, công nhân, máy móc gia cố kè đường, tiếp tục hót sạt, củng cố lại nền, mặt đường tạm.
So với tỉnh Lai Châu, số điểm sạt lở tại tỉnh Hà Giang nhiều, khối lượng đất, đá vùi lấp cũng lớn hơn nhưng do có sự chủ động trong công tác khắc phục cho nên ở hầu hết các điểm sạt lở, chỉ sau ba giờ là thông xe bước một. Quốc lộ 4C, tuyến đường huyết mạch nối thành phố Hà Giang đi bốn huyện vùng cao phía bắc và bốn tuyến tỉnh lộ với hơn 30 điểm sạt lở đất, đá đã thông xe bước một, với hàng trăm nghìn m3 đất, đá được san gạt.
Giám đốc Sở Giao thông vận tải tỉnh Hà Giang Hoàng Gia Long cho biết, với phương châm khẩn trương bảo đảm giao thông phục vụ công tác chỉ đạo khắc phục hậu quả, cứu trợ vùng bị thiên tai, tạo điều kiện cho nhân dân đi lại, ngành giao thông chỉ đạo các đơn vị trực thuộc bố trí lực lượng trực, cắm biển cảnh báo, phân luồng giao thông. Đồng thời, huy động vật tư, máy móc, nhân công để tập trung khắc phục hậu quả, trong đó xác định các khu vực trọng điểm, xung yếu để xử lý trước. Bố trí máy xúc, máy ủi, ô-tô và nhân lực trải đều ở các tuyến đường vùng cao, khi phát hiện các điểm sạt lở, huy động máy móc đến hiện trường nhanh nhất.
Theo quan sát của chúng tôi, khó khăn nhất hiện nay của tỉnh Hà Giang là khắc phục tuyến tỉnh lộ ĐH.10, nối từ xã Lùng Tám, huyện Quản Bạ, đi xã Đường Thượng, huyện Yên Minh. Tuyến đường này dài gần 40 km nhưng có hơn chục điểm sạt lở với khối lượng đất, đá rất lớn, nhiều đoạn mưa lũ làm nền đường sụt sâu hàng chục mét. Riêng từ Km 5 đến Km 10 của tuyến đường đã có bốn điểm sạt lở đất đá, trong đó có những tảng đá từ 20 đến 30 m3 đã chắn ngang đường.
Phó Giám đốc Công ty cổ phần Đường bộ 1 tỉnh Hà Giang Nguyễn Văn Tuấn cho biết: “Để di chuyển những khối đá lớn chắn ngang mặt đường, công ty phải sử dụng mìn để phá đá, sau đó dùng máy san gạt. Do trời mưa, việc nổ mìn, phá đá bị gián đoạn. Công nhân phải làm cả ngày lẫn đêm để thông tuyến bước một nhanh nhất có thể”. Đến nay, 10 km đầu tiên của tuyến tỉnh lộ ĐH.10 đã thông, cán bộ tỉnh Hà Giang, huyện Quản Bạ và các nhà hảo tâm đã có thể di chuyển vào thôn Lùng Lùn, xã Lùng Tám, huyện Quản Bạ (thôn nằm tại Km 10 đường ĐH.10) để thăm hỏi, động viên các gia đình bị nạn do mưa lũ.
