Ðào tạo đội ngũ cán bộ ngành xây dựng

Ðội ngũ chưa đáp ứng yêu cầu

Những năm qua, công tác quản lý, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành xây dựng đã có những chuyển biến tích cực. Ðến nay, phần lớn cán bộ, công chức từng bước được nâng cao về kiến thức, trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và năng lực hoạt động thực tiễn. Tuy nhiên, trình độ học vấn và chuyên môn chưa đáp ứng yêu cầu công việc và tiêu chuẩn cán bộ, công chức.

Hiện có tới 32,08% số cán bộ, công chức trong ngành trình độ sơ cấp trở xuống, riêng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý xây dựng  cấp xã tỷ lệ này là 41%. Số cán bộ, công chức trong ngành chưa được đào tạo còn cao. Bên cạnh đó, sự bất cập về chuyên ngành đào tạo trong đội ngũ cán bộ, công chức khá phổ biến.

Trong số 29 nghìn 230 cán bộ, công chức của ngành chỉ có 24,3% có chuyên môn về xây dựng, trong đó,  cấp huyện có 49%, cấp xã 17%. Tình trạng "nợ tiêu chuẩn" còn phổ biến tại các đơn vị. Có 68,7% số cán bộ, công chức chưa được đào tạo kiến thức về quản lý nhà nước. Trong khi đó, việc đào tạo, bồi dưỡng tiền công vụ; đào tạo, bồi dưỡng trước khi điều chuyển hoặc bổ nhiệm vào các vị trí công tác mới, đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn chưa được chú trọng.

Ngoài ra, khi gia nhập WTO, ngoài những kiến thức chuyên môn nghiệp vụ; cán bộ, công chức còn phải có một trình độ ngoại ngữ, tin học nhất định. Tuy nhiên, trình độ ngoại ngữ, tin học của đội ngũ cán bộ, công chức trong toàn ngành còn hạn chế. Số người có khả năng sử dụng thành thạo công cụ này trong công tác còn ít (chỉ có 17,51% cán bộ, công chức biết tiếng Anh; có 25,57% cán bộ, công chức biết tin học).

Trong khi đó, việc đào tạo, bồi dưỡng tiếng Anh, tin học cho cán bộ, công chức chưa được quan tâm đúng tầm (kể từ năm 2001 đến 2005 chỉ có 1.155 cán bộ, công chức (chiếm 4%) được đào tạo tiếng Anh; 2.234 cán bộ, công chức (chiếm 7,6%) được đào tạo tin học. Ðây là một hạn chế lớn cần có giải pháp thỏa đáng để sớm khắc phục.

Có thể nói, những năm qua, công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức trong ngành xây dựng chậm đổi mới, chưa gắn với yêu cầu xây dựng đội ngũ công chức chuyên nghiệp, hiện đại, phục vụ nhu cầu của sự nghiệp đổi mới. Nội dung đào tạo, bồi dưỡng vẫn nặng về hình thức, tiêu chuẩn bằng cấp, chưa chú trọng bồi dưỡng nâng cao năng lực thực hành và không gắn với chức trách, nhiệm vụ của cán bộ, công chức. Vì vậy thiếu các chương trình đào tạo về xây dựng thể chế, kỹ năng lãnh đạo, quản lý; chương trình đào tạo cán bộ, chuyên gia giỏi.

Mặt khác, các chương trình đào tạo bồi dưỡng còn chung chung, không gắn với vị trí công việc. Phương pháp đào tạo chưa chú trọng khuyến khích tính tích cực của người học; chưa có quy hoạch xây dựng, phát triển đội ngũ giảng viên; khung pháp lý quản lý đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức còn bất cập.

Một số giải pháp

Ðể khắc phục những tồn tại, yếu kém; đồng thời không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức ngành xây dựng. Theo chúng tôi, một là, Nhà nước cần xây dựng cơ chế, đòi hỏi các công chức phải qua đào tạo bồi dưỡng nhằm đáp ứng tiêu chuẩn nghiệp vụ.

Hai là, đổi mới nội dung, chương trình đào tạo, bồi dưỡng theo hướng gắn nội dung đào tạo, bồi dưỡng với công việc của các chức danh cán bộ, công chức, tức đào tạo, bồi dưỡng theo nhu cầu công việc; đào tạo theo chức nghiệp, giảm bớt lý luận, lý thuyết, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghiệp vụ.

Ba là, đổi mới cơ chế, chính sách đào tạo, bồi dưỡng. So với các hình thức đào tạo, bồi dưỡng theo tiêu chuẩn ngạch, tiêu chuẩn cán bộ quản lý, việc tổ chức đào tạo, bồi dưỡng theo nhu cầu công việc khá tốn kém. Do đó, chính sách đào tạo, bồi dưỡng áp dụng với hình thức này cũng phải thay đổi một cách phù hợp, nhất là các định mức chi phí vốn chỉ phù hợp cho việc tổ chức các khóa học đông học viên và mục tiêu trang bị kỹ năng không được đặt lên hàng đầu.

Bốn là, bồi dưỡng, nâng cao trình độ của đội ngũ giảng viên vì tính chất của việc đào tạo bồi dưỡng theo nhu cầu công việc đòi hỏi giảng viên phải có kiến thức sâu rộng, cập nhật và thực tiễn, đặc biệt là phải có kỹ năng phân tích, tổng hợp và xử lý vấn đề nhanh. Phát huy phương pháp giảng dạy bằng tình huống.

Năm là, gắn đào tạo, bồi dưỡng với quy hoạch và bố trí, sử dụng. Theo đó cần có quy hoạch đào tạo, không đào tạo tràn lan, đào tạo không có địa chỉ. Cán bộ được quy hoạch vào chức danh nào, ngạch nào thì đào tạo, bồi dưỡng theo chuyên môn của chức danh đó, ngạch đó và sau khi đào tạo, bồi dưỡng chỉ bố trí vào những công việc phù hợp với chuyên môn được đào tạo, bồi dưỡng. Ðồng thời rà soát lại đội ngũ cán bộ hiện có, điều chuyển, bố trí lại những cán bộ đang làm việc không đúng chuyên ngành chuyển sang các ngành nghề, chức danh phù hợp với chuyên môn được đào tạo.