Chất lượng khám chữa bệnh và y tế cơ sở có nhiều chuyển biến tích cực

76% bệnh nhân hài lòng sau khi khám chữa bệnh

Sáng 27-10, Quốc hội tiếp tục thảo luận về kinh tế - xã hội. Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đã phát biểu giải trình về vấn đề chất lượng khám chữa bệnh và y tế cơ sở. Bộ trưởng cho biết, đánh giá gần đây nhất của UNDP qua chỉ số PAPI độc lập thì chỉ số hài lòng của bệnh nhân sau khi khám chữa bệnh đạt được 76%, và Tổ chức sáng kiến Việt Nam đánh giá 3.000 người dân ra viện, phỏng vấn người nhà sau hai tuần thì tỷ lệ hài lòng với bệnh nhân nội trú là 80%.

Theo Bộ trưởng, đây là kết quả của nhiều giải pháp đồng bộ. Trước hết là vấn đề giảm tải bước đầu có kết quả khá rõ, đặc biệt tuyến tỉnh và tuyến trung ương, có 37/39 bệnh viện có giảm tải, không còn nằm ghép trong 24 giờ.

Nhiều tiến bộ kỹ thuật ngang tầm quốc tế được ứng dụng trong khám chữa bệnh để người dân được thụ hưởng, đồng thời chuyển giao những kỹ thuật này cho tuyến tỉnh như tim hở, can thiệp tim mạch, nội soi. Nhiều tuyến tỉnh, kể cả vùng miền núi, vùng đồng bằng sông Cửu Long đã có thể làm các kỹ thuật cao, thậm chí cả thụ tinh nhân tạo, mổ tim hở và có bệnh viện tỉnh đã ghép tạng.

Bộ Y tế đã ban hành 83 tiêu chí chất lượng bệnh viện theo tiêu chuẩn quốc tế và tổ chức đánh giá độc lập, chấm điểm, phân hạng bệnh viện, phân bệnh viện theo kết quả chấm điểm đó một cách độc lập để tiến tới như quốc tế là có tổ chức độc lập đánh giá, phân hạng bệnh viện và công khai, minh bạch. Hầu hết bệnh viện tuyến trung ương và tuyến tỉnh đã làm được vấn đề này.

Bộ trưởng cho biết “bộ mặt” của bệnh viện giờ đã khá khang trang. Việc xây mới bệnh viện tuyến tỉnh, tuyến huyện; xây mới, nâng cấp, sửa chữa bệnh viện tuyến trung ương được thực hiện, đề án xanh, sạch, đẹp, đổi mới toàn diện thái độ, phong cách hướng tới sự hài lòng của người bệnh đã được triển khai quyết liệt trong toàn ngành. Các bệnh viện rộng rãi, khang trang, ứng dụng công nghệ thông tin, có nơi chờ, có lấy số, có quạt, có người hướng dẫn, có bộ phận tiếp dân, có đường dây nóng để phản ánh… Qua đường dây nóng, đã có khoảng 10 nghìn cán bộ y tế từ tuyến xã đến trung ương bị xử lý kỷ luật.

Bên cạnh đó, ngành y tế cũng rất quyết liệt đối với vấn đề tiêu chuẩn nhà vệ sinh bệnh viện, vấn đề rửa tay trong bệnh viện. “Những vấn đề nhỏ nhưng rất quyết định đối với chất lượng bệnh viện. Nếu bệnh viện nào để nhà vệ sinh bẩn là giám đốc bệnh viện đó ở bẩn, nếu khoa nào mà để nhà vệ sinh bẩn, không có xà bông rửa tay, trưởng khoa đó ở bẩn” - Bộ trưởng nói.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến, một điểm nữa góp phần nâng cao chất lượng là những giải pháp đổi mới cơ chế tài chính đưa tới lộ trình tính đúng, tính đủ, đưa cả lương vào, đã giúp cho chất lượng khám chữa bệnh tăng, giúp tái đầu tư giảm bớt ngân sách. Chất lượng bệnh viện tốt cũng thu hút người tham gia bảo hiểm y tế, đẩy tỷ lệ tham gia bảo hiểm y tế vừa qua tăng vượt chỉ tiêu Quốc hội và Chính phủ giao. Tăng cường xã hội hóa và kết hợp công - tư, khuyến khích bệnh viện tư nhân tạo điều kiện có nhiều hình thức lựa chọn cho người dân cung góp phần giảm tải, nâng cao chất lượng y tế.

Đề án thí điểm đưa bác sĩ trẻ tốt nghiệp loại giỏi, loại khá và sau khi tốt nghiệp đào tạo luôn chuyên khoa I và lên các bệnh viện ở vùng 62 huyện nghèo cũng được triển khai quyết liệt. Kết quả này được các huyện miền núi rất hoan nghênh và đã giải quyết rất nhiều khó khăn tại các vùng 62 huyện nghèo.

Thực hiện Nghị quyết 68/NQ-QH về tăng cường y tế cơ sở, Bộ Y tế đã tham mưu và Chính phủ đã ra Nghị quyết, Quyết định 2348 để tăng cường y tế cơ sở, đã nối mạng gần 100% các cơ sở khám chữa bệnh đối với bảo hiểm xã hội. Trạm y tế xã bắt đầu quản lý hồ sơ sức khỏe và thực hiện xây dựng mô hình bác sĩ gia đình. Trước mắt xây dựng 26 trạm y tế xã điểm kèm theo đó là xây dựng các ODA đã được Chính phủ ủng hộ để có thể tăng cường y tế cơ sở, đặc biệt ưu tiên vùng sâu vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nhiều tiêu chí, chất lượng bệnh viện đã được ban hành ngang tầm quốc tế như hơn 7.000 hướng dẫn quy trình chuyên môn đã được ban hành.

Người dân vẫn chưa tin tưởng y tế tuyến dưới

Một trong những điểm hạn chế vẫn còn tồn tại được Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến chỉ ra là việc quá tải tại các bệnh viện Trung ương tuyến cuối ở khoa khám bệnh. Có những bệnh viện có đến 5 - 6 nghìn người. Nguyên nhân là người dân bị bệnh nhẹ cũng vào khám bệnh, không tin tưởng tuyến dưới. Điển hình như dịch tay, chân, miệng vừa qua thì độ 1, độ 2 cũng vào trong viện nằm gây sự quá tải không cần thiết, gây nhiễm trùng chéo và thậm chí ảnh hưởng đến chất lượng cũng như tăng tỷ lệ tử vong đối với bệnh nhân nặng.

Việc chăm sóc tại bệnh viện chưa toàn diện, một bệnh nhân vào viện thì có đến 3, 4 người nhà chăm sóc. Có rất nhiều nguyên nhân trong đó cơ chế tài chính chưa thể đủ chi trả để có đủ chất lượng cán bộ.

Tiếp thu phản ánh của các đại biểu về chất lượng y tế cơ sở chưa đáp ứng được yêu cầu cả về số lượng, chất lượng cán bộ, cơ sở hạ tầng, trang thiết bị và không đồng đều giữa các miền, Bộ trưởng cho biết trong xây dựng đề án sắp tới, chất lượng khám chữa bệnh giữa vùng thành thị với vùng núi, vùng sâu, vùng xa đã cải thiện nhiều, đó là đề án đưa bác sĩ trẻ đến vùng huyện và phải là bác sĩ giỏi, tăng cường cơ sở vật chất và ODA ưu tiên cho vùng núi.

Bộ trưởng Y tế thừa nhận nhân lực, số lượng, chất lượng chưa bảo đảm, chế độ, chính sách cũng còn khó: “Mô hình đào tạo hiện nay của ngành y tế phải cố gắng, nếu không thì chưa hội nhập được, mặc dù chất lượng tốt nhưng chưa chuẩn theo quốc tế hiện nay”.