Chấm thi đại học, cao đẳng phải bảo đảm nghiêm túc, chính xác và công bằng

- Tổ chức tốt khâu coi thi là yếu tố quyết định sự thành công của kỳ thi. Nhưng khâu chấm thi không tốt sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới sự chính xác, nhất là bảo đảm sự công bằng cho thí sinh. Năm nay, Bộ GD và ÐT có chủ trương gì mới trong khâu chấm thi, để bảo đảm các yêu cầu này, thưa ông?

- Nhận rõ tầm quan trọng của công tác chấm thi, trong Quy chế tuyển sinh hiện hành, Bộ Giáo dục và Ðào tạo quy định chặt chẽ quy trình chấm thi từ việc bảo mật số phách, bốc thăm túi chấm, chọn cử người chấm đến việc chấm hai lần độc lập nguyên tắc xử lý điểm chấm thi và ghi nhận kết quả của từng thí sinh. Ðặc biệt, năm nay còn quy định phòng chấm thi lần một phải độc lập với phòng chấm thi lần hai nhằm bảo đảm tính khách quan giữa hai lần chấm. Nếu thực hiện nghiêm túc các quy định nói trên, chắc chắn việc chấm thi sẽ chính xác và bảo đảm công bằng cho thí sinh. Ðể các trường thực hiện đúng quy định về chấm thi, năm nay, ngoài các đoàn thanh tra của Bộ GD và ÐT, Ban chỉ đạo tuyển sinh ÐH, CÐ tổ chức bốn đoàn kiểm tra chấm thi ở các trường khu vực phía bắc, miền trung, phía nam.

- Kết quả chấm thi phụ thuộc chủ yếu vào người chấm. Ông có thể cho biết: với đội ngũ chấm thi năm nay ở các hội đồng đã thật sự yên tâm, tin tưởng chưa; nhất là một số trường mời giáo viên bên ngoài?

- Ðúng là kết quả chấm thi phụ thuộc chủ yếu vào người chấm thi. Người chấm thi phải vô tư, trung thực, có trình độ chuyên môn cao, đang trực tiếp giảng dạy đúng môn học được phân công chấm. Những giảng viên, giáo viên đang trong thời kỳ tập sự và những người có  người thân (vợ, chồng, con, anh, chị, em ruột) dự thi vào trường nào thì không được chấm thi tại trường đó. Nếu thiếu người chấm thi, được phép mời giảng viên của các trường ÐH, CÐ khác, hoặc giáo viên THPT tham gia chấm thi nhưng phải được sự đồng ý bằng văn bản của đơn vị quản lý người đó. Mọi cán bộ tham gia chấm thi đều  phải tuân thủ quy chế, nếu vi phạm tùy theo mức độ nặng nhẹ, sẽ bị xử lý nghiêm minh. Các đoàn kiểm tra chấm thi của Bộ sẽ đặc biệt lưu ý đến chất lượng đội ngũ chấm thi của các trường.

Ngoài ra, còn một biện pháp để việc chấm thi được chính xác, công minh là sau mỗi đợt thi, Bộ Giáo dục và Ðào tạo công bố công khai thang điểm, đáp án của tất cả các môn thi, giúp cho thí sinh tự chấm bài của mình, nhưng quan trọng hơn là buộc người chấm thi phải nâng cao tinh thần trách nhiệm, chấm cẩn thận, chu đáo theo đúng đáp án thang điểm của Bộ Giáo dục và Ðào tạo.

- Ðã có hiện tượng quản lý bài thi quá sơ sài, thậm chí thất lạc ở một số hội đồng thi. Vậy Bộ yêu cầu chấn chỉnh việc này ra sao, thưa ông?

- Năm nay, có một trường đã để thất lạc hai bài thi  của thí sinh.  Tuy số lượng rất ít nhưng đây là những vi phạm nghiêm trọng Quy chế thi. Bộ Giáo dục và Ðào tạo đã yêu cầu các trường này kiểm điểm, xác định nguyên nhân, quy rõ trách nhiệm cá nhân của những người liên quan để xử lý nghiêm theo đúng quy chế, đồng thời xác định phương án xử lý hậu quả hợp tình, hợp lý, một mặt phải bảo đảm đúng Quy chế tuyển sinh, mặt khác phải bảo đảm quyền lợi của thí sinh.

- Thực tế hằng năm, trong chấm thi còn xảy ra tình trạng sai sót. Cụ thể năm 2003, nhiều trường không tuân thủ nguyên tắc chấm hai vòng độc lập. Năm nay, hội đồng nào không tuân thủ Bộ xử lý như thế nào?

- Chấm hai vòng độc lập là biện pháp quan trọng bảo đảm cho việc chấm thi được khách quan, chính xác, công minh. Phòng chấm lần một phải độc lập với phòng chấm lần hai. Cán bộ nào vi phạm quy trình chấm hai lần độc lập sẽ bị xử lý theo Quy chế hiện hành. Bộ GD và ÐT sẽ tăng cường chấm thanh tra, chấm thẩm định với số lượng bài nhiều hơn và số lượng trường lớn hơn.

- Lại nói về việc chấm phúc khảo, có nhiều trường hợp thí sinh  xin chấm phúc khảo, nhưng kết quả phần lớn không thay đổi. Theo ông, liệu chấm phúc khảo có thật sự khách quan?

- Lâu nay, phần lớn thí sinh quan niệm: chấm phúc khảo là để nâng điểm. Ðó là quan niệm sai lầm. Nhiều thí sinh không đủ điểm trúng tuyển đã nộp đơn xin phúc khảo mặc dù so với thang điểm, đáp án của Bộ Giáo dục và Ðào tạo, kết quả chấm lại không có gì khác biệt. Vì vậy,  phần lớn kết quả  phúc khảo không thay đổi điểm. Qua thanh tra, kiểm tra cho thấy, việc chấm phúc khảo bảo đảm khách quan, chính xác.

- Năm trước, Bộ quy định rút ngẫu nhiên một số bài thi để chấm thẩm định, kiểm tra lại độ chính xác của cán bộ chấm thi. Ông cho biết, năm nay việc này có được mở rộng hơn không?

- Như trên đã nói,  năm nay, Bộ Giáo dục và Ðào tạo vẫn quy định rút những bài thi có đơn thư tố cáo và tăng cường việc rút ngẫu nhiên nhiều bài thi hơn để chấm thẩm định nhằm kiểm tra độ chính xác của việc chấm thi và xử lý các cán bộ chấm thi vi phạm quy trình chấm thi.

- Ông cho biết điều gì đáng lo ngại và quan tâm nhất đối với việc chấm thi của kỳ thi năm 2004 này?

- Ðiều đáng lo ngại nhất và đáng quan tâm nhất đối với việc chấm thi năm nay là việc không chấp hành nghiêm quy trình chấm hai lần độc lập tại hai phòng chấm thi khác nhau. Bộ Giáo dục và Ðào tạo sẽ tăng cường công  tác thanh tra và kiểm tra.

- Năm nay, Bộ quy định điểm sàn để xét tuyển. Vậy, dựa vào cơ sở nào để định điểm sàn, và có chia điểm sàn theo nhiều tốp trường, nhiều nhóm ngành nghề không, thưa ông?

- Năm nay, Bộ Giáo dục và Ðào tạo sẽ thành lập Hội đồng xác định điểm sàn xét tuyển cho từng khối thi. Cơ sở để xác định điểm sàn xét tuyển là tổng chỉ tiêu tuyển sinh của từng khối thi và thống kê điểm thi của thí sinh trong từng khối thi trên toàn quốc. Ngoài ra, tùy theo tình huống cụ thể, nếu thấy cần thiết Hội đồng xác định điểm sàn sẽ báo cáo và tư vấn cho Bộ trưởng về điểm sàn cho vùng, miền, ngành, nghề, đối tượng... trên cơ sở bảo đảm chất lượng đào tạo và cân đối theo nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực.

- Xin cảm ơn ông!

PHAN HUY HIỀN