“Cha đẻ” của giống nhãn chín muộn

Sau gần 40 năm gắn bó với ruộng vườn, ông Triệu Tiến Ích (trong ảnh), thôn Lại Dụ, xã An Thượng, huyện Hoài Đức đã xây dựng thành công mô hình trang trại đa ngành, trong đó nổi bật nhất là lai tạo thành công giống nhãn chín muộn có hiệu quả kinh tế cao. Ông vinh dự được thành phố tặng danh hiệu Công dân Thủ đô ưu tú năm 2015.

“Cha đẻ” của giống nhãn chín muộn

Sinh ra và lớn lên ở vùng đất thuần nông, nhưng khi rời quân ngũ trở về quê hương, cựu chiến binh Triệu Tiến Ích vẫn loay hoay không biết nuôi con gì, trồng cây gì có hiệu quả kinh tế cao để giúp gia đình thoát đói nghèo. Mặc dù trong vườn có giống nhãn quả to, vị ngọt đậm, thơm ngon, nhưng khi vào vụ thu hoạch rộ, nhãn rất khó bán hoặc bị thương lái ép giá. Thời gian thu hoạch ngắn, quả chín nhanh hỏng, khó bảo quản... cho nên hiệu quả kinh tế thấp. Vì thế, ông quyết tâm mày mò, lai ghép giống nhãn mới có khả năng khắc phục các nhược điểm này. Ông đã tìm gặp nhiều chuyên gia hàng đầu về nông nghiệp để học hỏi kinh nghiệm, lặn lội đi khắp các tỉnh miền bắc để tìm hiểu, lựa chọn các cây nhãn “đột biến” mang về chiết ghép với giống cây trong vườn. Trong những năm đầu chưa có kinh nghiệm, ông không biết cách để cây cho ra hoa đậu quả đồng loạt hoặc cây ra hoa, nhưng tỷ lệ đậu quả rất thấp, quả bị rụng. Dù rất tốn công, tốn của, nhưng ông vẫn không nản chí, tiếp tục nghiên cứu chiết ghép, tìm hiểu kỹ thuật của các chuyên gia, cũng như học hỏi kinh nghiệm trong dân gian để thực hiện ý tưởng của mình.

Sau nhiều lần thất bại, cuối cùng, ông Ích đã tìm ra được bí quyết giúp nhãn thu hoạch muộn hơn so với quy luật thông thường từ 30 đến 40 ngày. Bảy giống nhãn chín muộn lần lượt ra đời, từ TI 1 đến TI 7, trong đó có hai giống được lưu hành toàn quốc. Các giống này có ưu điểm là quả mọng, to, cùi dầy, thơm, ngọt; vỏ dầy dễ bảo quản, hạn chế được sâu bệnh, và đặc biệt là thu hoạch muộn hơn nhãn thông thường, cho nên giá bán cao hơn, tiêu thụ ổn định. Mỗi héc-ta nhãn cho thu nhập trung bình hơn 100 triệu đồng/năm.

Khi đã làm chủ được kỹ thuật nhân giống nhãn chín muộn, ông Triệu Tiến Ích đã thuê thêm đất để phát triển trang trại theo hướng đa ngành, kết hợp trồng các loại cây có giá trị kinh tế cao như nhãn chín muộn, bưởi Diễn, hoa lan, cây cảnh với các loại con đặc sản như cá sấu, ba ba, cá trê phi, gà ri... Cùng với đó, ông Ích vẫn tập trung phát triển vườn nhãn đầu dòng, cây bố mẹ để lai ghép cây giống có chất lượng, giúp người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, mở rộng diện tích trồng nhãn trái vụ ra nhiều xã trong huyện Hoài Đức. Ông cũng khởi xướng và đứng ra thành lập Hội sản xuất, kinh doanh nhãn chín muộn Hoài Đức để mở rộng thị trường tiêu thụ, nâng cao giá trị sản phẩm. Nhãn chín muộn dần trở thành cây xóa đói, giảm nghèo cho người dân, được công nhận là sản phẩm chủ lực của nông nghiệp Thủ đô; được người dân ở nhiều địa phương trong cả nước lựa chọn.

Cho đến nay, mỗi năm gia đình ông Triệu Tiến Ích thu hoạch khoảng hơn 20 tấn quả và cung cấp ra thị trường từ 20 nghìn đến 30 nghìn cây giống nhãn chín muộn có chất lượng và nhiều loại cây, con khác, giúp gia đình ông vươn lên làm giàu bền vững. Ông trở thành tấm gương nỗ lực vươn lên làm giàu từ sản xuất nông nghiệp. Không chỉ sản xuất, kinh doanh giỏi, ông luôn sẵn sàng chia sẻ “bí quyết” làm giàu, tư vấn kinh nghiệm, đào tạo miễn phí kỹ thuật trồng nhãn cho người dân; giúp đỡ cây, con giống cho những gia đình khó khăn.

Có thể bạn quan tâm