Mệt mỏi đợi chờ
Ngày 31-12-2003, ông Phan Cảnh (là thương binh) được Trung tâm Khoa học tự nhiên và Công nghệ Quốc gia (nay là Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) có quyết định số 1907/QĐKHCNQG về việc giao 49 m2 đất thuộc Khu tập thể Viện tại phường Nghĩa Đô (Cầu Giấy, Hà Nội) để làm nhà ở. Ngay sau khi được giao đất, ông Cảnh đã nộp hồ sơ đến các cơ quan chức năng để được cấp sổ đỏ nhưng bị "ách lại" với lý do "đất của gia đình ông Cảnh đang có tranh chấp". Việc chính quyền phường Nghĩa Đô đưa ra lý do nói trên là không đúng thực tế, bởi vì mảnh đất gia đình ông được cơ quan giao có bốn mặt giáp ranh thì có hai mặt giáp với hai hộ hàng xóm và hai cạnh còn lại đều là đường giao thông. Trong hồ sơ xin cấp sổ đỏ, gia đình ông Phan Cảnh đã xin được chữ ký xác nhận không có tranh chấp của hai hộ giáp ranh này. Như vậy, mảnh đất của gia đình ông Cảnh hoàn toàn không có tranh chấp, nhưng không hiểu vì sao, trong suốt mười năm qua, các cấp chính quyền vẫn không xem xét, giải quyết việc cấp sổ đỏ cho gia đình ông.
Cũng như trường hợp trên, nhiều năm qua, ông Nguyễn Đắc Trung (đại diện cho mười hộ dân), ở thôn Quyết Tiến, xã Vân Côn (Hoài Đức, Hà Nội) liên tục có đơn khiếu nại đến các cơ quan chức năng về việc UBND huyện Hoài Đức chậm cấp sổ đỏ. Năm 1997, gia đình ông Trung cùng với chín hộ gia đình khác có đất thổ cư nằm trong chỉ giới giải phóng mặt bằng dự án đường Láng-Hòa Lạc. Sau khi bàn giao đất nằm trong chỉ giới giải phóng mặt bằng dự án, 10 hộ dân nói trên được chính quyền huyện, xã cấp đất tái định cư. Theo quy định của pháp luật, đáng lẽ ngay sau khi bàn giao đất tái định cư, thì các cấp chính quyền cơ sở phải có trách nhiệm hoàn thiện hồ sơ để cấp sổ đỏ cho các hộ. Nhưng đến nay, việc giao đất tái định cư cho các hộ đã 17 năm, mà chính quyền huyện và xã vẫn chưa làm xong các thủ tục cấp sổ đỏ cho người dân.
Sau hơn 30 năm công tác, ngày 24-6-1992, bà Vũ Thị Mùi, được Công ty Dệt 8-3 (nay là Công ty TNHH MTV Dệt 8-3) ký "Hợp đồng thuê nhà" cho phép bà Mùi sử dụng căn phòng số 201, nhà A5, Khu tập thể Dệt 8-3, phường Quỳnh Mai (Hai Bà Trưng, Hà Nội) với diện tích là 9 m 2 . Theo quy định, đáng lẽ bà Mùi phải được căn hộ rộng ít nhất 12 m 2 , vì vậy bà Mùi đã có đơn kiến nghị gửi đến các cơ quan chức năng. Ngày 30-3-2011, bà Vũ Thị Mùi được Công ty TNHH MTV Dệt 8-3 ký hợp đồng thuê nhà ở mới với tổng diện tích sử dụng là 18 m 2 tại phòng 10, nhà A11 Khu tập thể nhà máy Dệt 8-3, cũng tại phường Quỳnh Mai. Bà Mùi đã nhiều lần làm đơn kiến nghị các cơ quan chức năng sớm cấp sổ đỏ đối với căn hộ 18 m 2 được Nhà nước giao. Tuy nhiên, những kiến nghị chính đáng của bà vẫn chưa được xem xét, giải quyết, mặc dù đã có hàng trăm văn bản của các cấp đề nghị "Công ty TNHH MTV Dệt 8-3 giải quyết triệt để các vấn đề liên quan đến việc quản lý và sử dụng căn hộ số 10, nhà A11" của bà Vũ Thị Mùi...
Bức xúc vì... tùy tiện
Thời gian qua, nghệ sĩ mù Nguyễn Kim Sinh liên tục khiếu nại đến các cơ quan chức năng của TP Hà Nội về việc cấp sổ đỏ tại nhà số 66 phố Đào Duy Từ, phường Hàng Buồm (Hoàn Kiếm, Hà Nội). Ông Sinh cho biết: Từ năm 1955 đến nay, ông Sinh và vợ là bà Nguyễn Thị Vượng được phân nhà đất tại địa chỉ 66 phố Đào Duy Từ với diện tích sử dụng là 10,7 m 2 . Sau khi bà Vượng mất (vào tháng 1-2013) thì các thành viên trong gia đình ông Sinh có bàn bạc để căn nhà này thành nơi thờ tự. Nhưng sau đó, bà Nguyễn Thị Thanh Tâm (là con gái ông Sinh) có đưa cho mọi người xem sổ đỏ số nhà 66 phố Đào Duy Từ mang tên mình và được cấp từ tháng 6-2009.
Ngay sau khi biết những việc làm trên, ông Sinh và các thành viên trong gia đình đã tìm hiểu việc cấp sổ đỏ tại nhà số 66 phố Đào Duy Từ và thấy nhiều điểm khuất tất như: Trong hồ sơ mua nhà theo Nghị định 61/CP có giấy khước từ quyền lợi đối với căn hộ nói trên của ông Nguyễn Kim Sinh (vì căn hộ này trước đây được phân cho ông Sinh). Tuy nhiên, ông Sinh khẳng định chưa bao giờ làm đơn khước từ. Như vậy, đơn khước từ quyền sử dụng đất trong hồ sơ xin mua nhà theo Nghị định 61/CP là đơn giả.
Ngoài ra, chữ ký trong Đơn đề nghị bán nhà ở cho người đang ở thuê và xin cấp sổ đỏ ngày 20-7-2006 và Đơn đề nghị ghi tên trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở (không có ngày, tháng, năm) có xác nhận của UBND phường Hàng Buồm đều giả mạo chữ ký của bà Vượng (chữ ký của bà Vượng trên hai văn bản này hoàn toàn khác nhau). Hợp đồng mua bán nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước số 7827/HĐMB ngày 28-11-2006 do bà Vượng đứng tên đại diện bên mua, nhưng người ký lại là bà Nguyễn Thị Thanh Tâm.
Từ những dẫn chứng nêu trên có thể thấy rằng có hành vi giả mạo giấy tờ nhằm hoàn thiện hồ sơ để cấp sổ đỏ căn nhà 66 phố Đào Duy Từ cho bà Nguyễn Thị Thanh Tâm. Bức xúc về vấn đề trên, ông Nguyễn Đăng Tạo, con trai ông Nguyễn Kim Sinh, cho rằng: "Ngày 21-2-2014, Công ty TNHH MTV Quản lý và Phát triển Nhà Hà Nội đã có văn bản gửi các cơ quan chức năng của TP Hà Nội đề nghị thu hồi sổ đỏ đã cấp cho bà Nguyễn Thị Thanh Tâm ở 66 Đào Duy Từ. Nhưng đến nay, việc thu hồi sổ đỏ này vẫn chưa được thực hiện. Các cơ quan chức năng đều đùn đẩy trách nhiệm, không giải quyết".
Vừa qua, dư luận cũng rất quan tâm đến việc các cơ quan chức năng của TP Hà Nội đề xuất thu hồi năm sổ đỏ đã cấp cho ba hộ gia đình ông Phạm Huy Thưởng, ông Lê Thanh Bình và bà Lê Thị Ngọc Mai tại nhà số 23 đường Điện Biên Phủ, phường Điện Biên (Ba Đình, Hà Nội), mà nguyên nhân chính là do Công ty Kinh doanh nhà số 1 bán nhà không đúng quy định.
Theo hồ sơ cấp sổ đỏ của các hộ thì: Năm 2000, khi bán nhà theo Nghị định 61/CP cho ông Thưởng, Công ty Kinh doanh nhà số 1 đã bán 13,3 m 2nhà ở và 36,8 m 2 đất sử dụng riêng, không bán phân bổ lối đi và sân sử dụng chung khi ông Thưởng không có đơn khước từ mua phân bổ sân và lối đi chung là không đúng quy định. Cũng trong năm 2000, khi bán nhà theo Nghị định 61/CP cho bà Mai, Công ty Kinh doanh nhà số 1 đã bán phân bổ không hoạch định lối đi và sân sử dụng chung là 21,5 m 2/156 m 2 bao gồm cả diện tích của các hộ đã xây dựng thêm đang sử dụng là không đúng thực tế sử dụng của các hộ. Tháng 6-2011, khi bán nhà theo Nghị định 61/CP cho hộ ông Bình, Công ty Kinh doanh nhà số 1 đã bán diện tích sử dụng riêng là 68,7 m 2 là chưa chính xác. Từ những căn cứ trên, ngày 15-1-2014, Thanh tra TP Hà Nội có văn bản số 98/KL-TTTP (P1) đề nghị UBND thành phố: Giao Sở Tài nguyên và Môi trường làm thủ tục thu hồi hai sổ đỏ đã cấp ngày 8-9-2000 và ngày 23-10-2001 cho ông Phạm Huy Thưởng và bà Lê Thị Ngọc Mai; Có văn bản chỉ đạo UBND quận Ba Đình làm thủ tục thu hồi ba sổ đỏ cấp ngày 19-8-2010, ngày 25-11-2010 và ngày 26-7-2011 cho hộ bà Lê Thị Ngọc Mai và ông Lê Thanh Bình; Chỉ đạo Công ty TNHH MTV Quản lý và Phát triển Nhà Hà Nội phối hợp với UBND quận Ba Đình để thụ lý, giải quyết lại hồ sơ mua nhà tại 23 Điện Biên Phủ theo đúng chính sách về bán nhà biệt thự.
Từ thực trạng trên, UBND và các sở, ban, ngành TP Hà Nội sớm kiểm tra, giải quyết dứt điểm những bất cập trong việc cấp sổ đỏ nêu trên, tránh để người dân khiếu kiện kéo dài.
ĐẶNG HỒNG THÁI
Phó Chủ tịch UBND quận Thanh Xuân, TP Hà Nội
NGUYỄN TÂN CƯƠNG
Phó trưởng phòng Thống kê, Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hà Nội