Bức xúc "Dự án treo" Khu đô thị Sen Vàng

Người dân bức xúc vì dự án "treo"

Ngày 23-7-2009, tại cuộc họp giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong công tác đầu tư với các sở, ngành và các đơn vị liên quan, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ðồng Tháp, lúc bấy giờ, Võ Trọng Nghĩa đã kết luận: Thống nhất diện tích quy hoạch của Dự án Khu đô thị Sen Vàng nhỏ hơn 200 ha; chủ đầu tư phải bảo đảm vốn chủ sở hữu đạt tối thiểu bằng 20% tổng giá trị đầu tư dự án; chấp thuận cho Công ty CP phát triển đô thị Sen Vàng được thuê tư vấn để thực hiện công tác điều tra, xác định các chỉ tiêu cơ bản, phục vụ cho việc lập và tính toán hiệu quả đầu tư của dự án.

Sau cuộc họp, dự án được triển khai. Tổng diện tích của dự án công bố lần đầu vào năm 2010 là 178 ha. Tuy nhiên, sau nhiều năm, qua nhiều lần điều chỉnh với nhiều lý do, đến khi công bố lần thứ ba thì diện tích dự án "teo tóp" chỉ còn hơn 54 ha với tổng mức đầu tư gần 500 tỷ đồng, được triển khai trong bảy năm, từ 2014 đến 2020. Nguyên nhân của những lần điều chỉnh, tựu trung, theo ghi nhận của chúng tôi, là trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, chính quyền chưa công khai đo đạc cụ thể phần nào nằm trong dự án, phần nào nằm ngoài dự án so với quy hoạch ban đầu để người dân được biết.

Ông Huỳnh Văn Hai, ngụ đường Phạm Văn Thuần, thuộc tổ 43, khóm Mỹ Ðức, phường 3 cho biết: "Nhà nước đã quy hoạch thì người dân chúng tôi sẵn sàng di dời để bàn giao đất. Nhưng đã hơn 10 năm rồi mà dự án vẫn còn nằm im đó. Nhà cửa xuống cấp, dột tứ tung mà không xây mới được. Trộm cắp thỉnh thoảng xảy ra nhưng không được xây hàng rào kiên cố... Có người con muốn ra riêng cất nhà nhưng tới bây giờ vẫn chưa được vì không được cắt nền thì lấy đất đâu mà cất nhà?".

Ðiều đáng quan tâm là nhiều hộ dân mặc dù nằm ngoài dự án quy hoạch vẫn đang bị hạn chế quyền sử dụng đất, gây nhiều bức xúc.

Không chỉ riêng ông Hai, nhiều người dân khác đều có nguyện vọng, mong muốn dự án nhanh chóng triển khai, để họ được sắp xếp, bố trí tái định cư, sớm ổn định cuộc sống, yên tâm làm ăn.

Theo ghi nhận của phóng viên, trước đây khi Nhà nước có chủ trương nâng cấp con đường, người dân trên tuyến đường Phạm Văn Thuần dọc theo con kênh 16 đã tự hiến đất để mở rộng đường. Gần đây, theo dự án mới, đường dự kiến mở rộng thêm khoảng 3 m nữa nhưng phần lớn người dân cũng đều thống nhất tiếp tục hiến đất, không như nhiều tuyến đường khác bắt buộc Nhà nước phải bồi hoàn.

Nhanh chóng xóa tình trạng "treo"

Phó Giám đốc Sở Kế hoạch và Ðầu tư tỉnh Ðồng Tháp Trương Hòa Châu cho biết, tình hình triển khai một số dự án trên địa bàn tỉnh chậm là do nhiều nguyên nhân. Trong đó, một phần do nhà đầu tư chưa thỏa thuận được với người dân, cũng có dự án do người dân yêu cầu bồi thường theo giá các công trình lớn trên địa bàn cho nên nhà đầu tư gặp khó khăn về tài chính, thậm chí có một số dự án không thể triển khai được. Tuy nhiên, theo ông Châu: "Ðã thu hồi đất nhưng không triển khai được, để trống như thế là gây lãng phí về tài sản đã thu hồi, không mang lại hiệu quả, rõ ràng là không đúng".

Phó Chủ tịch UBND thành phố Cao Lãnh Ðặng Văn Nang cho biết, Dự án Khu đô thị Sen Vàng trong quá trình quy hoạch cũng có những khó khăn từng giai đoạn cho nên đã phải thay đổi, điều chỉnh nhiều lần. Ðến nay, quy trình đã thực hiện được khoảng hai phần ba đoạn đường, phần còn lại nhà đầu tư đang cố gắng thực hiện hoàn thiện. Dự án bị kéo dài đã gây nhiều bức xúc đối với người dân, nhất là những hộ bị hạn chế quyền sử dụng đất dù nằm ngoài quy hoạch. Cụ thể là, sau khi công bố thu hẹp diện tích dự án nhưng những hộ dân nằm ngoài quy hoạch vẫn đang bị hạn chế quyền sử dụng đất.

Theo ông Ðặng Văn Nang, khó khăn hiện nay trong việc triển khai Dự án Khu đô thị Sen Vàng là phải thực hiện rất nhiều bước, tốn nhiều thời gian để triển khai.

Theo quy định của Luật Ðất đai năm 2013, có hiệu lực từ ngày 1-7-2014, thì các dự án đầu tư không đưa đất vào sử dụng trong 12 tháng liền, hoặc tiến độ sử dụng chậm hơn 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa mà nguyên nhân không phải do thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, khủng hoảng kinh tế, tài chính... thì phải nộp thuế lũy tiến theo quy định của pháp luật. Sau 24 tháng nộp thuế lũy tiến mà chủ đầu tư vẫn không đưa đất vào sử dụng hoặc vẫn chậm tiến độ so với yêu cầu thì Nhà nước thu hồi đất và không thanh toán tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và chi phí đầu tư vào đất còn lại. Ðây là quy định mới, khắc phục những kẽ hở pháp luật về đất đai trước đây, tạo hành lang pháp lý rõ ràng để xử lý các dự án treo.

Ông Ðặng Văn Nang khẳng định: "Bài học kinh nghiệm cần rút ra trong quá trình triển khai Dự án Khu đô thị Sen Vàng cũng như một số dự án chậm tiến độ trên địa bàn thành phố trong thời gian qua là quy hoạch phải bảo đảm tính khả thi, không nên để quy hoạch treo kéo dài sẽ gây nhiều lãng phí cho cả Nhà nước và người dân. Thứ hai, thực hiện quy hoạch phải điều tra, thẩm tra chính xác tài sản của từng hộ dân, tránh kê khai không đầy đủ sau này phát sinh thắc mắc, khiếu nại mất nhiều thời gian. Thứ ba, về thực hiện chính sách bồi hoàn đòi hỏi phải thực hiện đúng và đầy đủ các quy trình, thủ tục theo quy định của Nhà nước, không làm sai sót để người dân bị thiệt. Trong quá trình thực hiện phải công khai minh bạch trong dân để dân hiểu, không thắc mắc...". Cả ba bài học nêu trên, chủ đầu tư Khu đô thị Sen Vàng đã không tuân thủ, khiến dự án treo trong thời gian dài, gây bức xúc trong nhân dân.