Xuân Nộn với hai phong trào - một mục tiêu

Nhiều năm trước, Xuân Nộn là một xã nghèo của huyện Đông Anh (Hà Nội). Đây là địa phương có truyền thống cách mạng, nhiều thôn trong xã có thành tích trong cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Điển hình như thôn Lương Quy, có 11 năm liên tục được công nhận là Làng văn hóa cấp thành phố, thế nhưng phát triển kinh tế vẫn là "bài toán khó" với xã Xuân Nộn. Xã có gần 3.700 hộ thì khoảng 2.800 hộ làm nông nghiệp.

Năm 2010, khi "đón" phong trào nông thôn mới về, mọi chuyện bắt đầu thay đổi. Thời điểm ấy, Xuân Nộn mới đạt được hai tiêu chí là hệ thống chính trị xã hội vững mạnh, an ninh trật tự được giữ vững. Nhiều tiêu chí quan trọng chưa đạt là giao thông, thu nhập bình quân đầu người, trường học... Đây đều là những vấn đề liên quan trực tiếp lợi ích người dân, là điều mà Đảng ủy, chính quyền, MTTQ và các đoàn thể nhân dân hết sức lo lắng. Lãnh đạo xã Xuân Nộn xác định: Để các phong trào đạt kết quả cao, cần phát huy truyền thống cách mạng, cần sự đồng thuận của nhân dân, đồng thời lồng ghép xây dựng nông thôn mới với cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Chủ tịch MTTQ xã Xuân Nộn Nguyễn Thế Hùng cho biết: "Chuyện đất sản xuất nông nghiệp manh mún là một trong những vấn đề khó khăn nhất.

Ở thôn Kim Tiên, mỗi hộ gia đình có từ tám đến mười thửa ruộng. Chúng tôi đã chọn chính thôn Kim Tiên làm khâu đột phá. Ban Công tác mặt trận thôn Kim Tiên phối hợp các đoàn thể đến từng nhà vận động nhân dân tích cực triển khai dồn điền, đổi thửa. Kết quả là mỗi hộ chỉ còn một, hai thửa. Kinh nghiệm triển khai dồn điền, đổi thửa ở Kim Tiên được nhân rộng tại sáu thôn còn lại, giúp Xuân Nộn hoàn thành công tác dồn điền, đổi thửa, tạo động lực cho việc thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi".

Cùng với dồn điền, đổi thửa, việc chuyển đổi cơ cấu kinh tế là nhiệm vụ khó khăn. Xuân Nộn có nhiều chân ruộng cao, người dân quen trồng lúa, mặc dù năng suất thấp. Nhưng nhiều người vẫn quan niệm cây lúa là cây "ăn chắc mặc bền", ngại chuyển sang các cây trồng khác. Để người dân thông suốt về tư tưởng, cán bộ Mặt trận Tổ quốc kết hợp các đoàn thể nhân dân như: Hội Nông dân, Hội Phụ nữ, Hội Người cao tuổi đã tổ chức nhiều cuộc họp bàn, lắng nghe ý kiến người dân rồi giải thích cho dân hiểu. Người dân dần dần "vỡ" ra, tích cực tham gia các khóa tập huấn về trồng cây nếp cái hoa vàng, cây đậu tương, cây khoai tây, kỹ năng tổ chức kinh tế tập thể... do Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới xã Xuân Nộn tổ chức; tham gia lớp dạy nghề trồng hoa, nấu ăn... Từ việc có thêm hiểu biết khoa học kỹ thuật, người dân Xuân Nộn đã thực hiện công tác chuyển đổi từ trồng lúa và các loại hoa màu kém hiệu quả sang canh tác lúa nếp cái hoa vàng và khoai tây trên diện tích 100 ha.

Cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư đã giúp đời sống tinh thần của người dân Xuân Nộn chuyển biến tích cực hơn rất nhiều. Các đám cưới tổ chức trang trọng, nhưng tiết kiệm, không hút thuốc lá; tang ma tổ chức đơn giản mà trang nghiêm, không ăn uống linh đình, nhiều hộ xóa bỏ hẳn ăn uống, tỷ lệ hỏa táng đạt 65%. Phong trào nông thôn mới giúp cho bộ mặt nông thôn khang trang, sạch đẹp. Kinh tế phát triển, tư duy được thông suốt, người dân tích cực hiến đất mở rộng đường làng, ngõ xóm.

Toàn xã đã xây dựng, cải tạo tới gần 20 km đường. Riêng đường nội đồng là 12 km, tạo điều kiện thuận lợi cho canh tác nông nghiệp. Tổng số tiền nhân dân đóng góp xây dựng nông thôn mới lên tới 3,4 tỷ đồng. Đến cuối năm 2013, Xuân Nộn là một trong hai xã của huyện Đông Anh đạt và cơ bản đạt 19/19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới.

Người dân Xuân Nộn không chỉ lo phát triển kinh tế mà rất quan tâm giữ gìn bản sắc văn hóa quê hương. Xuân Nộn có tới ba đội tuồng, một đội cấp xã, thôn Đường Yên và Lương Quy mỗi thôn lại có một đội tuồng riêng. Các đội tuồng này không chỉ biểu diễn ở địa phương, mà còn nhiều lần đi tham gia hội thi, biểu diễn phục vụ các địa phương khác. Người Xuân Nộn hôm nay rất tự hào, khi đến đây, mỗi người đều có rất nhiều chuyện kể về làng quê của mình.