Xã Ô Lâm phát huy truyền thống vùng đất giàu truyền thống cách mạng

Ô Tà Sóc nằm trên sườn núi Dài, xã Lương Phi, huyện Tri Tôn (cũ) với địa hình hiểm trở, nhiều hang động tự nhiên liên hoàn, nơi đây từng được Tỉnh ủy An Giang chọn làm căn cứ cách mạng giai đoạn 1962–1967. Các cơ quan quan trọng như quân sự, an ninh, tuyên huấn, dân vận… hoạt động rải rác trong các hang đá, được kết nối bằng những lối mòn xuyên núi như Bụng Ông Địa, Ô Vàng, Vồ Út Mười, đặc biệt là khu Điện Trời Gầm – trung tâm chỉ huy của Tỉnh ủy. Chính cấu trúc đặc biệt này đã giúp căn cứ vừa là nơi trú ẩn an toàn trước bom đạn, vừa là bàn đạp để tổ chức các đợt tấn công hiệu quả.

Trong suốt thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, quân địch đã tổ chức hơn 360 trận càn quét quy mô lớn nhỏ với hỏa lực hiện đại nhưng đều thất bại. Ngược lại, từ căn cứ Ô Tà Sóc, lực lượng cách mạng đã từng bước mở rộng vùng giải phóng, phá vỡ hệ thống “ấp chiến lược”, góp phần làm thất bại chiến lược “chiến tranh đặc biệt”.

Không chỉ mang giá trị quân sự, nơi đây còn ghi dấu sự hy sinh bi tráng, tiêu biểu là sự kiện tại hang Ma Thiên Lãnh năm 1970, khi 7 chiến sĩ bị mắc kẹt sau trận bom ác liệt và mãi mãi nằm lại trong lòng núi. Đến năm 2007, hài cốt các anh mới được đưa về an táng, trở thành biểu tượng thiêng liêng về tinh thần bất khuất.

Với những giá trị đặc biệt, Ô Tà Sóc đã được công nhận là di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia, trở thành “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cho các thế hệ hôm nay. Song hành với Ô Tà Sóc, đồi Tức Dụp, trước đây thuộc xã An Tức, huyện Tri Tôn (cũ) cũng là biểu tượng tiêu biểu của chiến tranh quân dân tại vùng Bảy Núi. Nơi đây từng chứng kiến những trận chiến khốc liệt giữa lực lượng cách mạng và quân địch với hỏa lực dày đặc.

Hình ảnh những chiến sĩ ít ỏi nhưng kiên cường bám trụ, vận dụng chiến thuật du kích linh hoạt để chống lại các đợt tấn công bằng bom B52, pháo binh và vũ khí hạng nặng đã trở thành huyền thoại. Từ những chiến công ấy, lực lượng cách mạng được trao tặng tám chữ vàng: “Kiên cường bất khuất, giữ vững núi Tô”.

Trong dòng chảy lịch sử ấy, hình ảnh Neáng Nghés, xã Ô Lâm, huyện Tri Tôn là điểm sáng tiêu biểu cho tinh thần yêu nước của đồng bào Khmer tại địa phương. Sinh ra trong gia đình có truyền thống cách mạng, chị tham gia hoạt động từ rất sớm, làm giao liên và tích cực trong phong trào phụ nữ. Khi mới 18 tuổi, chị đã trực tiếp đối mặt với kẻ thù trong nhiều nhiệm vụ nguy hiểm.

Năm 1962, trong một lần làm nhiệm vụ, chị bị địch bắt và tra tấn dã man. Dù chịu nhiều cực hình, chị vẫn giữ trọn khí tiết, không khai báo. Trước sự kiên trung ấy, kẻ thù đã xử bắn chị khi tuổi đời còn rất trẻ. Sự hy sinh của chị trở thành biểu tượng cao đẹp về lòng trung thành với cách mạng. Năm 2005, chị được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân, là nữ người Khmer duy nhất của tỉnh vinh dự nhận danh hiệu này. Địa phương đã đầu tư ngân sách và vận động xã hội hóa xây dựng mở rộng khuôn viên Khu mộ chị Néang Nghés rộng 2.700m2, tại ấp Phước Bình, xã Ô Lâm, đồng thời nâng cấp, mở rộng các tuyến đường kết nối vào. Hằng năm, vào ngày 10/2 âm lịch, chính quyền và nhân dân địa phương đều tổ chức lễ tưởng niệm ngày chị hy sinh, thể hiện sự tri ân sâu sắc.

Ngày nay, đồi Tức Dụp cùng Ô Tà Sóc, Khu mộ nữ Anh hùng Néang Nghés không chỉ là chứng tích chiến tranh mà còn là điểm đến du lịch, nơi du khách và thế hệ trẻ tìm về để hiểu hơn về lịch sử hào hùng của dân tộc. Sau hợp nhất tỉnh, xã Lương Phi, An Tức và xã Ô Lâm hợp thành xã Ô Lâm.

Đồng chí Mai Thị The, Bí thư Đảng ủy xã Ô Lâm cho biết, phát huy truyền thống anh hùng, kinh tế, xã hội của xã Ô Lâm tiếp tục chuyển mình mạnh mẽ. Là địa bàn có hơn 65% dân số là đồng bào Khmer, địa phương có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế đa dạng, từ nông nghiệp, tiểu thủ công nghiệp đến du lịch sinh thái và du lịch về nguồn. Sau sáp nhập, hệ thống chính trị được củng cố, bộ máy chính quyền được kiện toàn theo mô hình mới, tạo nền tảng vững chắc cho quản lý và phát triển. Các chỉ tiêu kinh tế - xã hội cơ bản đạt và vượt kế hoạch, thu nhập người dân không ngừng được nâng cao, tỷ lệ hộ nghèo giảm rõ rệt.

Trong năm 2025, xã Ô Lâm đã và đang triển khai hiệu quả 3 chương trình mục tiêu quốc gia như: Giảm nghèo bền vững; phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; xây dựng nông thôn mới. Thông qua các chương trình góp phần đào tạo nghề, giải quyết việc làm cho gần 3.000 người lao động ở địa phương; kết cấu hạ tầng từng bước cải thiện, diện mạo nông thôn thay đổi, chất lượng sống của người dân được nâng cao...

Nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò chủ lực với định hướng chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng khoa học kỹ thuật, phát triển theo hướng bền vững. Song song đó, các ngành công nghiệp nhỏ, làng nghề truyền thống và thương mại – dịch vụ từng bước phát triển, góp phần đa dạng hóa sinh kế cho người dân.

Hạ tầng giao thông nông thôn được đầu tư đồng bộ với nhiều tuyến đường, cầu dân sinh được xây dựng, giúp kết nối sản xuất và giao thương thuận lợi hơn. Công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số cũng được đẩy mạnh, tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ công nhanh chóng, hiệu quả. Đặc biệt, tiềm năng du lịch được khai thác mạnh mẽ với các điểm đến như Ô Tà Sóc, đồi Tức Dụp, hồ Ô Thum… thu hút hàng trăm nghìn lượt khách mỗi năm, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương.

Ông Phan Thanh Lương, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Ô Lâm thông tin, bước vào giai đoạn mới, xã Ô Lâm xác định rõ các định hướng phát triển trọng tâm. Trong đó, ưu tiên đầu tư hạ tầng kinh tế - xã hội đồng bộ; phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với bảo vệ môi trường; đẩy mạnh thương mại, dịch vụ và du lịch dựa trên lợi thế văn hóa – lịch sử đặc trưng.

Song song đó là thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý, sản xuất và đời sống; xây dựng đội ngũ cán bộ có năng lực, trách nhiệm; phát huy khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đặc biệt trong cộng đồng đồng bào Khmer.

Các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới và phát triển vùng dân tộc thiểu số tiếp tục được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân.

Từ vùng căn cứ cách mạng từng chịu nhiều đau thương, mất mát, Ô Lâm hôm nay đang vươn mình mạnh mẽ. Những địa danh như Ô Tà Sóc, đồi Tức Dụp hay tấm gương Anh hùng của Neáng Nghés không chỉ là ký ức lịch sử mà còn là nguồn động lực tinh thần to lớn, thôi thúc thế hệ hôm nay tiếp tục xây dựng quê hương giàu đẹp.