WHO: Cuộc chiến chống sốt rét còn nhiều thách thức

Theo Báo cáo về dịch Sốt rét năm 2013 mà WHO vừa công bố, sự thiếu hụt ngân quỹ và những biện pháp phòng ngừa cơ bản như màn chống muỗi khiến dịch sốt rét hiện vẫn là một mối đe dọa lớn đối với sức khỏe con người. Tổng Giám đốc WHO Margaret Chan nói: “Việc còn có rất nhiều người bị nhiễm sốt rét và chết do bị muỗi đốt là một trong những bi kịch lớn nhất của thế kỷ 21”.

Trong thập kỷ trước, nhờ sự gia tăng đột biến nguồn tài chính chống sốt rét trên toàn cầu đã giúp công cuộc chống đại dịch này đạt được những tiến bộ to lớn. Tuy nhiên, bất chấp mức tài chính dành cho việc này đã đạt mức 2,5 tỷ USD vào năm 2012, nó cũng mới chỉ có thể đáp ứng được một nửa nhu cầu phòng, chữa bệnh cho những người có nguy cơ.

Bản báo cáo cũng cho biết, khoảng một nửa trong số 103 nước hiện có dịch sốt rét trên khắp thế giới đã đạt được những tiến bộ cụ thể, với tỷ lệ ca bệnh giảm rõ rệt kể từ năm 2000 tới nay. Số ca tử vong do sốt rét trên thế giới đã giảm khoảng 45% kể từ năm 2000 đến năm 2012 ở tất cả các nhóm tuổi. Trong số này có 51% là ở các trẻ em dưới 5 tuổi.

Tuy nhiên, bà Chan nhấn mạnh: “Tiến bộ đáng chú ý này không phải là lý do để tự mãn: số ca nhiễm bệnh sốt rét và tử vong không hề giảm xuống nhanh như chúng ta mong muốn”.

Năm 2012, WHO ước tính đã có khoảng 207 triệu ca nhiễm bệnh sốt rét, trong đó 627 nghìn người đã tử vong. Ba nước CH Congo, Nigeria và Ấn Độ là những nước bị tác động nặng nề nhất bởi căn bệnh này. Hiện có khoảng 3,7 tỷ người có nguy cơ bị nhiễm sốt rét trên khắp thế giới, với 80% ở châu Phi.

Những biện pháp phòng chống sốt rét chính hiện nay là phun thuốc muỗi, xét nghiệm chẩn đoán, sử dụng các loại thuốc phối hợp dựa trên artemisinin, sử dụng màn được xử lý bằng thuốc chống muỗi.

Các chuyên gia của WHO đã phát hiện được tại 64 quốc gia, ký sinh trùng sốt rét đang có dấu hiệu kháng thuốc diệt muỗi. Ngoài ra, cũng đã xuất hiện những trường hợp kháng các loại thuốc chống sốt rét ở một số quốc gia như Thái-lan, Việt Nam, Myanmar và Cam-pu-chia.

Bản báo cáo của WHO cũng nêu lên những lo ngại về sự chậm trễ trong việc triển khai các biện pháp phòng chống sốt rét, đặc biệt là trong việc phân phối màn chống muỗi. Chỉ có khoảng 92 triệu trong số 150 triệ chiếc được phân phối tới các quốc gia có dịch sốt rét ở tiểu vùng Sahara, châu Phi vào năm 2011, và chỉ có 70 triệu chiếc được phân phát vào năm 2012.

Ông Robert Newman, người phụ trách Chương trình Sốt rét Toàn cầu của WHO khẳng định nói rằng các nước cần tiếp tục tập trung vào việc ngăn chặn và diệt trừ sốt rét. Nếu không thì những nỗ lực từ nhiều năm nay sẽ trở thành vô nghĩa chỉ sau một, hai mùa truyền nhiễm.